Tag

Bộ sách chứa đựng tâm hồn đầy rung cảm và cộng hưởng của nhà thơ Lê Xuân Sơn

Văn học 09/10/2025 10:30
aa
TTTĐ - Bộ ba cuốn sách vừa gửi tới độc giả của nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn (nguyên Tổng Biên tập báo Tiền Phong) cho thấy một tâm hồn dễ rung cảm và cộng hưởng của người viết để thông qua lăng kính của văn hóa, lịch sử và gạn lọc trở thành những tác phẩm gây xúc động lòng người.
Thiền sư Minh Niệm ra mắt tập thơ "Rung cảm đầu đời" “Hà Nội thu trong tôi” - những rung cảm về Thủ đô thanh lịch Dòng chảy lịch sử của tình yêu nước và trách nhiệm với non sông

Buổi ra mắt bộ ba cuốn sách gồm một tập thơ và hai tập bút ký, ghi chép của nhà thơ, nhà báo Lê Xuân Sơn do NXB Hội Nhà văn ấn hành diễn ra trang trọng, ấm cúng tại báo Tiền Phong sáng 9/10.

Bề dày vốn sống được tích lũy để dồn vào trang viết

Vốn là một người làm công tác quản lý với vị trí Tổng Biên tập tại báo Tiền Phong trong nhiều năm liền, nhà báo Lê Xuân Sơn không bỏ viết. Những chuyến công tác của ông thường được ghi dấu ấn bằng những tác phẩm báo chí mà đa phần trong đó là những bút ký, phóng sự, ghi chép đậm chất văn học.

Chính vì thế, tại lễ ra mắt, Tổng Biên tập báo Tiền Phong Phùng Công Sưởng bày tỏ sự xúc động và tự hào: “Trong nhiều năm làm nghề, hiếm có một nhà văn, nhà thơ nào, ngay sau khi "rời trụ sở" (nghỉ hưu), lại có thể cho ra đời ba ấn phẩm cùng một lúc. Điều đó cho thấy một quá trình lao động bền bỉ, nghiêm túc và giàu nội lực của tác giả”.

Nhà báo Phùng Công Sưởng - Tổng Biên tập báo Tiền Phong đánh giá cao tâm huyết và sự sáng tạo của nhà báo Lê Xuân Sơn trong bộ ba tác phẩm được ra mắt
Nhà báo Phùng Công Sưởng - Tổng Biên tập báo Tiền Phong đánh giá cao tâm huyết và sự sáng tạo của nhà báo Lê Xuân Sơn trong bộ ba tác phẩm được ra mắt (Ảnh: Như Ý)

Nhà báo Hồ Quang Lợi, nguyên Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam, thì đánh giá “Ba "đứa con tinh thần" như một lần sinh ba, "đứa nào" cũng đẹp. Mỗi tác phẩm có một vẻ đẹp riêng nhưng tôi nghĩ đó đều là vẻ đẹp của tâm hồn và tinh thần Lê Xuân Sơn”.

Ông có thể viết nhiều thể loại, từ từ tin tức đến ký, tường thuật, phỏng vấn, tùy bút, tản văn, chính luận… và cả sáng tác thơ. Ông cũng là dịch giả đã dịch, tham gia dịch 12 cuốn sách, trong đó có những cuốn nổi tiếng bán chạy như “Trở về Eden”, “Vườn thú Hollywood”.

Việc kiên trì viết và không dễ dãi với ngòi bút của mình khiến ông tích tụ được một khối lượng tác phẩm đáng kể đứng được với thời gian. Nhờ đó, ông tập hợp được bản thảo một số cuốn sách mà ba tác phẩm trên chỉ là đợt xuất bản đầu tiên.

Bộ sách chứa đựng tâm hồn đầy rung cảm và cộng hưởng của nhà thơ Lê Xuân Sơn
Nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn thể hiện những vần thơ trong tác phẩm "Đã từ lâu tôi là người thành phố"

Đọc bộ sách mới ra của tác giả Lê Xuân Sơn, thấy ông thuộc những cây bút nằm trong tập hợp giao thoa giữa báo chí và văn học, khi mà sự kiện và sự vật trên mỗi bước đi của người viết được nhìn nhận qua lăng kính của văn hóa, lịch sử và gạn lọc bằng một tâm hồn dễ rung cảm và cộng hưởng.

Ban Biên tập báo Tiền Phong chúc mừng nguyên Tổng Biên tập Lê Xuân Sơn ra mắt bộ ba cuốn sách
Ban Biên tập báo Tiền Phong chúc mừng nguyên Tổng Biên tập Lê Xuân Sơn ra mắt bộ ba cuốn sách (Ảnh: Như Ý)

Điều làm nên sự khác biệt nơi ông với tư cách người viết là luôn tìm hiểu thấu đáo bề sâu văn hóa, lịch sử, con người nơi sẽ đến khiến luôn có được những cảm nhận sâu sắc và liên tưởng phong phú khi đắm mình trong khung cảnh. Hơn nữa ông thường không để những cảm nhận và liên tưởng đó trượt đi mà tích lũy thành bề dày để lúc nào đó chảy ra thành câu chữ trong các tác phẩm.

Nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn tặng sách tới nhà báo Nguyễn Mạnh Hưng - Tổng Biên tập báo Tuổi trẻ Thủ đô
Nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn tặng sách tới nhà báo Nguyễn Mạnh Hưng - Tổng Biên tập báo Tuổi trẻ Thủ đô

Một đặc điểm nữa trong các tác phẩm của Lê Xuân Sơn là ông thường nhập vai vào sự kiện, biến mình thành nhân vật trong đó. Trong một số trường hợp, ông đưa mình vào mối quan hệ sâu sắc với các nhân vật và thường là mối quan hệ đó vẫn tiếp tục phát triển sau khi sự kiện của tác phẩm kết thúc.

Sức sáng tạo bền bỉ

Bộ ba tác phẩm ra mắt cùng một lúc cho thấy sức viết và sự sáng tạo bền bỉ, không ngừng nghỉ của tác giả Lê Xuân Sơn.

Nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn phát biểu tại buổi ra mắt bộ ba cuốn sách vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành
Nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn phát biểu tại buổi ra mắt bộ ba cuốn sách vừa được NXB Hội Nhà văn ấn hành

“Đã từ lâu tôi là người thành phố” là tập thơ gồm 49 bài dày 100 trang và có phụ bản tranh. Một phần quan trọng trong tập thơ là hoài niệm của một người nông thôn đã đi xa gốc rễ của mình thời gian rất lâu. Bên cạnh đó là những bài thơ lấy cảm hứng từ các vấn đề đương đại như biển đảo Tổ quốc, môi trường sống, dịch bệnh…

Nhà thơ Nguyễn Việt Chiến bày tỏ sự trân trọng lao động chữ nghĩa của tác giả Lê Xuân Sơn
Nhà thơ Nguyễn Việt Chiến bày tỏ sự trân trọng lao động chữ nghĩa của tác giả Lê Xuân Sơn

Chủ đề khá đa dạng từ tình yêu nam nữ, quê hương, đất nước, đến gia đình, những suy tư, trăn trở về những biến động làm thay đổi tận gốc rễ cuộc sống hôm nay. Về kết cấu tập thơ, thấy khá rõ ông bắt đầu bằng những nhớ nhung về gốc rễ, quê hương mà những thay đổi đã gợi nên những suy tư, lo lắng. Tiếp đó là tình cảm gia đình; tình yêu đôi lứa; những vấn đề nhân tình, thế thái; cảm hứng công dân…

Buổi ra mắt sách có đông đảo các nhà văn, nhà thơ, nhà báo đến chúc mừng tác giả
Buổi ra mắt sách có đông đảo các nhà văn, nhà thơ, nhà báo đến chúc mừng tác giả

Tác giả sử dụng nhiều thể thơ, từ tự do đến thơ 5 chữ, 7 chữ và một số lượng đáng kể bài thơ dùng thể lục bát mà trong đó ông tỏ ra khá nhuyễn.

“Mây trắng còn bay” là tập bút ký, chân dung văn học về hơn 20 nhà văn, nhà thơ, họa sĩ, nhạc sĩ… từ Trịnh Công Sơn, Phú Quang, Quang Dũng, Hữu Loan, Dương Bích Liên, Tô Ngọc Vân, Điềm Phùng Thị, Lê Bá Đảng, Tô Hoài, Tố Hữu… đến Hồ Xuân Hương, Đặng Trần Côn.

Tâm hồn dễ rung cảm và cộng hưởng của tác giả Lê Xuân Sơn

Một số chân dung là những cảm nhận, những kỷ niệm của chính tác giả với các nhà văn, văn nghệ sĩ mà ông có cơ may gặp gỡ, trò chuyện, phỏng vấn khi hành nghề viết. Một số chân dung khác của những người đã mất hoặc những người tác giả chưa có duyên gặp được dựng bằng tư liệu và cả các giai thoại.

Tâm hồn dễ rung cảm và cộng hưởng của tác giả Lê Xuân Sơn

Tác giả cố gắng vén mở chút gì đó về những tinh túy của các tài hoa đất Việt, về những tác phẩm như trầm tích văn hóa quý báu mãi còn với non sông, đất nước. Những giá trị như mây trắng, mãi mãi còn bay.

Nhà văn Phạm Ngọc Tiến
Nhà văn Phạm Ngọc Tiến chia sẻ về những kỉ niệm với nhà báo, nhà thơ Lê Xuân Sơn

Tập bút kí “Như nước dòng Mê” dày 330 trang là những ghi chép giàu chất văn học và tư liệu về 11 trong số những nước mà tác giả đã có dịp đến trải dài qua các châu lục. Tác giả tập trung vào bề sâu văn hóa, lịch sử các nước và mối quan hệ của họ với đất nước chúng ta, đặc biệt là những ân tình, điều gợi lên và để lại những cảm xúc lắng đọng.

Tâm hồn dễ rung cảm và cộng hưởng của tác giả Lê Xuân Sơn

Những tiêu đề của các phần (tương đương với một nước, hoặc một nhóm nước được liên kết bằng một chuyến đi của tác giả) thể hiện chiều sâu của cảm nhận hoặc những tình cảm da diết của tác giả đối với những miền đất mình được đặt chân tới.

Đó là: “Nhật Bản đại hòa hồn”, “Nước Nga thương mến”, “Ecuador - người mới gặp”, “Cuba - miền đất ân tình và lãng mạn”, “Nước Mỹ và những dấu ấn Việt”, “Nước Anh cựu và tân”, “Nước Đức mắt bồ câu”, “Pháp, Bỉ, Hà Lan một chuyến độc hành”, “Như nước dòng Mê”. Trong mỗi phần như thế thường có từ hai đến bốn bút ký, phóng sự.

Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều - Chủ tịch Hội Nhà văn Hà Nội trân trọng gọi Lê Xuân Sơn là nhà thơ và chia sẻ những dòng rất trân trọng: Với 2 tập bút ký, du ký và một tập thơ ra mắt trong cùng một thời gian và bản thân Lê Xuân Sơn là một nhà báo chính hiệu nhưng tôi vẫn muốn gọi ông là nhà thơ bởi những gì ông cảm nhận, những gì ông viết và điều quan trọng là những gì chứa đựng trong những dòng chữ của ông đã hé lộ tâm hồn ông.

Phẩm chất của một nhà báo đã mang cho ông khả năng phát hiện và chọn lựa những chi tiết đời sống để mang vào tác phẩm của mình những gì cần thiết và sau đó thiết lập một cấu trúc hiện đại trong mỗi bài viết. Chi tiết đã giúp ông dựng lên những chân dung nhân vật một cách vừa khác biệt lại vừa gần gũi, vừa mang tính khái quát con người nhân vật lại vừa khắc họa cá tính và các tầng lớp phức tạp của tâm hồn nhân vật. Chi tiết giúp ông dựng lên một cách thuyết phục những vùng đất, những vùng văn hoá mà ông đã trải nghiệm.

Đọc kỹ hai cuốn bút ký và du ký của ông tôi thấy rõ điều đó. Nhưng tâm hồn của một nhà thơ lại làm cho những con người cụ thể, những vùng đất cụ thể và cả những sự kiện cụ thể mà ông chạm đến mang một vẻ đẹp khác và đầy tính lan tỏa và đã giữ tôi ở lại trong vùng địa lý ấy, sự kiện ấy và vùng văn hóa ấy để cảm nhận và suy tưởng. Một điều vô cùng quan trọng của nhà văn là khả năng biến những sự kiện xã hội, sự kiện đời sống thông thường thành những sự kiện của tâm hồn. Lê Xuân Sơn có khả năng quan trọng này và ông đã thực thi một cách rất hiệu quả.

Có không ít những bài thơ của ông nếu chúng ta bóc đi mọi hình ảnh, huỷ đi mọi ngôn từ và những lớp cảm xúc thuộc về thơ thì chúng ta sẽ thấy những sự thật trần trụi của đời sống xã hội hiện ra. Những sự thật trần trụi này đã đi qua và vang lên trong một tâm hồn thi sỹ và chúng mang vẻ đẹp và tinh thần khác. Đấy chính là quyền lực của nghệ thuật. Và đấy chính là những gì mà Lê Xuân Sơn đã làm được.

Cẩm Tú

Đọc thêm

Tết về bên mẹ Văn học

Tết về bên mẹ

TTTĐ - Báo Tuổi trẻ Thủ đô trân trọng giới thiệu tác phẩm "Tết về bên mẹ" của tác giả Vân Châu.
Ra mắt bộ sách “Vui học tiếng Việt” Văn học

Ra mắt bộ sách “Vui học tiếng Việt”

TTTĐ - Ngày 9/2, tại Hà Nội, Mạng lưới Giảng dạy Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam toàn cầu đã tổ chức chương trình “Giới thiệu bộ sách Vui học tiếng Việt".
Mùa xuân đợi em về Văn học

Mùa xuân đợi em về

TTTĐ - Báo Tuổi trẻ Thủ đô trân trọng giới thiệu tác phẩm "Mùa xuân đợi em về" của tác giả Quách Ngọc Oanh.
Những cuốn sách Tết đặc sắc dành cho thiếu nhi đón Xuân Bính Ngọ Văn học

Những cuốn sách Tết đặc sắc dành cho thiếu nhi đón Xuân Bính Ngọ

TTTĐ - Chào đón Xuân Bính Ngọ 2026, Nhà xuất bản Kim Đồng ra mắt nhiều ấn phẩm đặc sắc dành cho thiếu nhi thuộc nhiều thể loại: Tuyển tập thơ văn, tranh truyện, sách tương tác… giúp bạn đọc nhí thêm hiểu về phong tục đón Tết trên khắp mọi miền Tổ quốc, thêm yêu phong tục Tết cổ truyền của dân tộc.
"Thơ mất ngủ" tiếng chuông cảnh tỉnh về môi trường hôm nay Văn học

"Thơ mất ngủ" tiếng chuông cảnh tỉnh về môi trường hôm nay

TTTĐ - Nhìn từ góc nhìn của nhà hoạt động môi trường Vashna Thiên Kim, tập “Thơ mất ngủ” của TS, nhà thơ - nhạc sỹ Ngọc Lê Ninh không chỉ là một tác phẩm văn chương, mà còn là lời cảnh tỉnh về những vấn đề về môi trường mà con người đang đối mặt trong đời sống hiện đại.
Thúc đẩy văn hóa đọc với nhiều hoạt động ý nghĩa Văn học

Thúc đẩy văn hóa đọc với nhiều hoạt động ý nghĩa

TTTĐ - Các hoạt động thúc đẩy văn hóa đọc dịp cuối năm được tổ chức với mong muốn đưa sự kiện này trở thành một lễ hội với những sự kiện sâu sắc, ý nghĩa và giàu giá trị tri thức, nơi sách mở ra những cuộc đối thoại sâu sắc, bền bỉ và giàu ý nghĩa trong cộng đồng.
Hiểu thêm về những ngày Bác Hồ ở Pác Bó qua trang sách Văn học

Hiểu thêm về những ngày Bác Hồ ở Pác Bó qua trang sách

TTTĐ - Những câu chuyện gần gũi, sinh động trong những trang sách của NXB Kim Đồng sẽ góp phần giúp các em nhỏ và bạn đọc trẻ hiểu thêm về những tháng ngày đầu tiên Bác Hồ trở về Tổ quốc hoạt động cách mạng tại Pác Bó, Cao Bằng; hiểu hơn về tác phong làm việc khoa học, cũng như lối sống giản dị của Bác.
Lời thủ thỉ dịu dàng của người trẻ xa xứ Văn hóa

Lời thủ thỉ dịu dàng của người trẻ xa xứ

TTTĐ - Với giọng văn thủ thỉ, gần gũi, hài hước nhưng cũng đầy chiêm nghiệm, “Viết cho những ngày không dám khóc” gửi thông điệp nhẹ nhàng: Người trẻ có thể yếu đuối, có thể gục ngã, nhưng rồi sẽ đứng dậy và bước tiếp, bởi họ không hề một mình.
Những cuốn sách Tết 2026 mang đậm nét văn hóa Việt Văn học

Những cuốn sách Tết 2026 mang đậm nét văn hóa Việt

TTTĐ - Với người Việt, Tết Nguyên đán không chỉ là ngày đầu năm, mà còn là khoảnh khắc sum vầy, là ký ức ấm áp, là những giá trị truyền thống được gìn giữ và trao lại cho con qua từng câu chuyện nhỏ. Những cuốn sách Tết ý nghĩa sẽ giúp ba mẹ gieo vào con tình yêu văn hóa, sự háo hức với truyền thống, để mỗi mùa Tết đi qua, trong con lại đầy thêm một miền ký ức đẹp.
Phạm Vân Anh - khi văn chương song hành với hoạt động vì cộng đồng Văn học

Phạm Vân Anh - khi văn chương song hành với hoạt động vì cộng đồng

TTTĐ - Suốt nhiều năm qua, Thượng tá, nhà văn Phạm Vân Anh ghi dấu ấn trong lòng bạn đọc bằng sức lao động nghệ thuật bền bỉ và những hoạt động thiện nguyện âm thầm, lâu dài hướng về biên giới, vùng sâu, vùng xa. Ở chị, văn chương không tách rời cuộc sống, mà trở thành nhịp cầu nối của trách nhiệm, lòng nhân ái và sự sẻ chia. Chính vì thế, chị là một trong ba gương mặt được vinh danh tại Giải thưởng Nhà văn nữ ấn tượng năm 2025.
Xem thêm