“Cha tôi” - ca khúc xúc động về tình phụ tử

Bài thơ “Cha tôi” của nhà thơ Dương Quyết Thắng được viết từ ký ức thật, về chính người cha liệt sĩ của tác giả, như một lời tri ân gửi tới cha nhân Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7.

Đó là lời kể xúc động của người con chưa từng được cất tiếng gọi “Cha ơi”, là khúc tưởng niệm dành cho người lính đã hiến dâng tuổi trẻ nơi chiến trường Tây Nguyên năm 1968.

Hình ảnh người cha được tái hiện trong ký ức qua MV "Cha tôi"

Bài thơ không chỉ là một trang viết riêng tư, mà còn là bản trường ca bi tráng về tình cha - nghĩa nước, về một thế hệ anh hùng đã sống, chiến đấu và hi sinh cho hòa bình hôm nay.

“Con sinh ra khi chưa đầy một tuổi

Cha lên đường theo tiếng gọi thiêng liêng”

Hai câu thơ ngắn gói trọn một phận người: Đứa con chưa kịp biết mặt cha và người cha rời mái ấm nhỏ để “theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc”. Người cha trong thơ không chỉ là hình bóng riêng của tác giả, mà là biểu tượng của bao người lính Việt Nam ra đi không hẹn ngày trở lại, mang trong tim lời thề “vì non sông”.

Hành trình cuộc đời người cha hiện lên từ tuổi thơ lam lũ đến tuổi thanh xuân cầm súng ra trận. Giọng thơ dung dị, chân thành, vừa kể vừa khóc, vừa tự hào. Nhà thơ không chỉ viết về nỗi riêng, mà dựng nên chân dung người lính bình dị mà phi thường.

“…Lòng trĩu nặng, chờ con thơ đi ngủ

Hôn nhẹ môi non, Cha gạt nhẹ lên đường”

Không nước mắt, không bi lụy, chỉ là sự im lặng của hiện thực khiến người đọc thấy tim mình thắt lại. Hình ảnh đồng đội “ôm chặt cha, lạc giọng gọi "Anh ơi!” là chi tiết đắt giá, thể hiện tình đồng chí thiêng liêng và nỗi xót xa vô hạn.

Cha ngã xuống khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại người vợ trẻ và hai đứa con thơ nhưng sự hy sinh ấy không chìm vào quên lãng, mà hóa thành bất tử trong ký ức của con, trong thơ ca, trong tiếng nhạc ngân vang.

Ca khúc "Cha tôi" được nhạc sĩ Phương Bắc phổ từ bài thơ cùng tên của tác giả Dương Quyết Thắng

Khổ kết lắng lại bằng tiếng gọi chưa từng cất lên: “Chưa một lần cất tiếng nói Cha ơi…”. Tiếng gọi không lời ấy vang mãi trong lòng người đọc, là tiếng gọi của tình phụ tử thiêng liêng, của ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình.

Từ chất thơ dung dị và giàu nhịp điệu ấy, nhạc sĩ Phương Bắc đã phổ nhạc bài thơ “Cha tôi”, khoác cho tác phẩm một lớp cảm xúc mới. Âm nhạc thổi hồn giúp thơ lan tỏa sâu hơn, biến nỗi nhớ cha thành giai điệu tri ân gửi tới những người đã nằm lại nơi chiến trường.

Nhạc sĩ Phương Bắc

Giai điệu da diết, tiết tấu chậm rãi hòa cùng ca từ giản dị, mang âm hưởng dân ca Bắc Bộ, khiến bài hát trở thành bản trường ca tri ân. Người nghe không chỉ cảm nhận được nỗi mất mát mà còn thấy niềm tự hào của người con về người cha đã ngã xuống cho hòa bình.

Đó cũng là sự tri ân của những người hôm nay đến thế hệ đi trước: Chúng con được sống trong hòa bình là nhờ máu xương của cha, của bao người lính đã ngã xuống.

Nói về cơ duyên phổ nhạc, nhạc sĩ Phương Bắc chia sẻ: “Lần đầu đọc thơ Dương Quyết Thắng, tôi rất bất ngờ. Thơ anh giản dị, không cầu kỳ nhưng chứa nội lực cảm xúc mạnh mẽ. Ở đó có tình cha mẹ, tình quê, ký ức, khát vọng sống và lòng nhân ái”.

Nhạc sĩ cho biết, từ những câu chuyện có thật, nhà thơ Dương Quyết Thắng viết bằng trái tim, bằng chính cuộc đời mình. Chính sự chân thành ấy khiến anh muốn “chắp cánh” cho những vần thơ thành ca khúc để thơ đến được với đông đảo công chúng.

Nhà thơ Dương Quyết Thắng

Đến nay, nhạc sĩ Phương Bắc đã phổ nhạc 3 bài thơ của Dương Quyết Thắng, trong đó bài “Cha tôi” và “Mẹ tôi” rất gần gũi mà giàu sức gợi, khơi dậy trong người nghe những ký ức về tuổi thơ, mái nhà, tiếng gọi cha mẹ, cùng niềm biết ơn với thế hệ đi trước.

Theo nhạc sĩ, thơ Dương Quyết Thắng giàu nhạc tính, bởi trong từng vần thơ đã sẵn nhịp điệu tự nhiên của cảm xúc. “Lời thơ như câu hát, nên khi đặt giai điệu vào, âm nhạc cứ tự nhiên mà tuôn chảy. Người nhạc sĩ chỉ là người đánh thức giai điệu ẩn trong thơ mà thôi”, nhạc sĩ Phương Bắc chia sẻ.

Cũng theo nhạc sĩ Phương Bắc: “Người nghe có thể quên một ca khúc cầu kỳ nhưng sẽ không quên giai điệu khiến họ xúc động. Thơ của Dương Quyết Thắng chạm đến trái tim, vì nó được viết từ trái tim”.

Hương Thu