Tag
“Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút"

Cuốn sách đầy chiêm nghiệm của nhà báo Hồ Quang Lợi

Văn học 20/06/2025 17:00
aa
TTTĐ - Trong suốt gần 70 năm cuộc đời mình, dù trải qua nhiều vị trí khác nhau nhưng Hồ Quang Lợi vẫn tự hào nói rằng mình chỉ có một nghề duy nhất, đó là nghề báo. Cả đời gắn bó với báo, ăn báo chí, ngủ báo chí, lúc nào cũng có những chuyện về báo chí ở trong đầu, nhà báo Hồ Quang Lợi có rất nhiều trải nghiệm và chiêm nghiệm. Những điều ông chắt lọc được đúc rút đầy tâm huyết trong "Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút", để vào đúng thời điểm kỉ niệm 100 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam - dịp trọng đại với những người làm báo ông chia sẻ với bạn bè, đồng nghiệp cuốn sách thứ 11 của mình.
Báo chí phải góp phần nhân lên ngọn lửa nhân văn trong xã hội Khẳng định vị thế và những đóng góp của các thế hệ nhà báo Tiếp thêm ngọn lửa đam mê cho những người làm báo

Sứ mệnh lan tỏa ánh sáng từ sự thật và lẽ phải

Cuốn sách "Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút" gồm 66 bài viết và trả lời phỏng vấn, được bố cục trong 8 chương: Chương 1: Mạch đập thời đại; Chương 2: Tâm thế cầm bút; Chương 3: Ánh sáng nhân văn; Chương 4: Đạo đức báo chí; Chương 5: Mạnh hơn bảo kiếm; Chương 6: Đồng hành cùng thắng; Chương 7: Mạng xã hội, AI và báo chí; Chương 8: Trái tim và Ngọn lửa.

Nhà báo Hồ Quang Lợi chia sẻ những tâm huyết, chiêm nghiệm được đúc kết, gửi gắm chắt lọc trong cuốn sách “Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút”
Nhà báo Hồ Quang Lợi chia sẻ những tâm huyết, chiêm nghiệm được đúc kết, gửi gắm chắt lọc trong cuốn sách “Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút”

Bên cạnh phần viết về những cơn sóng thời cuộc cùng sự đua tranh quyền lực quyết liệt giữa các cường quốc, cục diện thế giới nhìn từ cuộc chiến Ucraina, những “đổ vỡ” trật tự cũ để hình thành một cấu trúc quyền lực quốc tế mới; những vấn đề thời sự của nước ta hiện nay như: Cuộc cách mạnh về tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, các xung lực đột phá, “bộ tứ chiến lược” phát triển đất nước, cuốn sách "Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút" được dành để viết về một số vấn đề căn cốt của báo chí được chiêm nghiệm trong cuộc đời 45 năm cầm bút và hoạt động báo chí của tác giả.

Về chủ đề của cuốn sách, nhà báo Hồ Quang Lợi nhấn mạnh: "Nói đến báo chí là nói đến sự thật. Sự thật là là điều thiêng liêng nhất của báo chí. Nếu không có sự thật thì chúng ta không bao giờ biết lẽ phải ở đâu nhưng đôi khi sự thật chưa là lẽ phải. Bởi có những thứ tưởng như là sự thật nhưng nó lại lừa dối chúng ta. Nếu nhà báo không phân biệt được thì sẽ lừa dối độc giả. Điều đó rất nguy hiểm. Nhà báo muốn bảo vệ được sự thật và lẽ phải thì phải bằng ngọn bút của mình.

Cuốn sách đầy chiêm nghiệm của nhà báo Hồ Quang Lợi
Cuốn sách “Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút” của nhà báo Hồ Quang Lợi

Báo chí thực sự có quyền lực nhưng không phải nhà báo tạo ra mà do Nhân dân tin cậy mà nhà báo có quyền lực. Nên các nhà báo phải làm nghề tử tế, tôn trọng sự thật, đứng về lẽ phải thì mới phát huy hết quyền lực cao quý của mình".

Bên cạnh đó, nói đến báo chí là nói đến tính chiến đấu nhưng chiến đấu thôi chưa đủ, báo chí còn là sự nhân văn. Báo chí phải vì con người, tôn trọng con người. Đây là lúc chúng ta cần phải nêu cao hơn nữa tính nhân văn của báo chí chính là điều mà nhà báo Hồ Quang Lợi trăn trở. "Báo chí phải góp phần nhân lên ngọn lửa nhân văn trong xã hội. Sứ mệnh của nhà báo là phải làm cho niềm tin vào sự thật, niềm tin vào lẽ phải là ánh sáng trong cuộc đời này", ông nhấn mạnh.

Cuốn sách được đông đảo bạn đọc đón nhận và yêu thích
Cuốn sách được đông đảo bạn đọc đón nhận và yêu thích

Với ý nghĩa đó, ông mong muốn cuốn sách “Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút” có thể truyền cảm hứng, tiếp thêm nội lực cho các đồng nghiệp và bạn đọc của mình. Ông cũng gửi gắm và tin tưởng thế hệ những nhà báo hôm nay sẽ tiếp tục sống và viết xứng đáng với tinh thần báo chí cách mạng Việt Nam.

Thăng hoa vẻ đẹp chữ nghĩa

Đối với những người làm báo, cuốn sách mang đến rất nhiều điều bổ ích và lý thú. Phát biểu tại lễ ra mắt cuốn sách, đồng chí Phạm Quang Nghị - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy Hà Nội chia sẻ: “Với cuốn sách thứ 11 dày dặn vào lúc bước sang tuổi 70, với 45 năm cầm bút, nhà báo Hồ Quang Lợi đã có danh trong làng báo chí. Danh đó được kết tinh bởi cái đức và cái tài qua mỗi bài viết.

Đồng chí Phạm Quang Nghị - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy Hà Nội khẳng định nét đẹp trong từng câu chữ của Hồ Quang Lợi
Đồng chí Phạm Quang Nghị - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy Hà Nội khẳng định nét đẹp trong từng câu chữ của Hồ Quang Lợi

Cuốn sách “Sự thật, lẽ phải và ngọn bút” là kết tinh của một đời cầm bút, là tiếng nói mạnh mẽ của lương tri, trí tuệ và trách nhiệm công dân của nhà báo Hồ Quang Lợi đối với xã hội”.

Trong bối cảnh thế giới biến động không ngừng, khi thông tin đa chiều, đa dạng, đôi khi thật - giả lẫn lộn, thì ngòi bút chính trực, bản lĩnh, nhân văn càng trở nên quý giá, cần thiết hơn bao giờ hết. Điều làm nên giá trị đặc biệt của cuốn sách chính là tư tưởng xuyên suốt: Dù thời đại nào, nhà báo chân chính phải là người “cầm đuốc soi đường”, dẫn dắt dư luận bằng sự thật và lẽ phải.

PGS.TS, nhà văn Nguyễn Thế Kỷ - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng; nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương; nguyên Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam; Chủ tịch Hội đồng Lý luận, phê bình văn học nghệ thuật Trung ương Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương đánh giá: “Tôi cho rằng, Hồ Quang Lợi là người viết báo chí chính luận thuộc Top đầu của chúng ta mấy chục năm nay. Hồ Quang Lợi đã hình thành nên phong cách viết chính luận mang chính tên anh ấy.

PGS. TS - nhà văn Nguyễn Thế Kỷ - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng; nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương; nguyên Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam; Chủ tịch Hội đồng Lý luận, phê bình văn học nghệ thuật Trung ương khẳng định sự tài tình khi kết hợp giữa báo chí và văn chương tạo nên sức hút cho các tác phẩm của Hồ Quang Lợi
PGS. TS - nhà văn Nguyễn Thế Kỷ - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng; nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương; nguyên Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam; Chủ tịch Hội đồng Lý luận, phê bình văn học nghệ thuật Trung ương khẳng định sự tài tình khi kết hợp giữa báo chí và văn chương tạo nên sức hút cho các tác phẩm của Hồ Quang Lợi

Khi viết chính luận, Hồ Quang Lợi có sự kết hợp mềm mại giữa văn và báo. Những tác phẩm ấy vừa sắc sảo, có tính thông tuệ, am hiểu, am tường về đời sống, về vấn đề mà mình bàn luận nhưng lại được diễn đạt bằng ngôn ngữ mềm mại, rất dễ đi vào lòng người, thuyết phục người đọc bằng chính kiến của mình”.

Thiếu tướng, Tiến sĩ, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương, nguyên Tổng biên tập Tạp chí Công an nhân dân, trong bài giới thiệu cuốn sách, đã viết: “Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút” là một cuốn sách nóng hổi tính thời cuộc, sắc sảo kiến giải về văn hóa, câu chữ vừa cẩn trọng vừa bay bổng, thăng hoa vẻ đẹp văn chương.

Cuốn sách càng đọc càng cuốn hút không chỉ bởi những vấn đề thế sự cả trong nước và quốc tế mà câu chuyện báo chí tưởng như đã trở thành kinh điển hàng trăm năm nay, câu chuyện văn hóa tưởng như đã quen thuộc hàng ngàn năm nay, nhưng sao đọc vẫn hấp dẫn, lôi cuốn, mới mẻ và lý thú”.

Cuốn sách đầy chiêm nghiệm của nhà báo Hồ Quang Lợi

“Cuốn sách sẽ là một cẩm nang kiến thức chuẩn không chỉ đối với những ai làm nghề báo chí mà còn là địa chỉ trí tuệ để các nhà nghiên cứu văn hóa, quản lý văn hóa, các doanh nhân, các vị lãnh đạo quản lý, hoạch định chính sách phát triển liên quan đến văn hóa - xã hội có thể tham khảo. Những vấn đề lý thú về báo chí trong quyển sách này có thể ví như những công trình nghiên cứu mở toàn diện, sáng giá và sâu rộng nhưng đầy hấp dẫn và thuyết phục…

Ba mệnh đề lớn Sự thật - Lẽ phải - Ngọn bút hàm chứa trong đó suy ngẫm đầy trí tuệ, trách nhiệm của một con người suốt đời theo đuổi nghề báo. “Sự thật, lẽ phải và ngọn bút” là một cuốn sách quý, có thể coi là một cống hiến đáng trân trọng của Hồ Quang Lợi cho báo chí nước nhà”.

Còn nhà văn Bùi Việt Thắng, cây bút phê bình có uy tín của Hội Nhà văn Việt Nam, trong bài “Triều dâng ngọn bút” đã viết: “Đọc "Sự thật, Lẽ phải và Ngọn bút" của Hồ Quang Lợi thấy hiển hiện như dưới thanh thiên bạch nhật tác giả được ông trời phú cho một trí tuệ mẫn tiệp, một tư duy mạch lạc, khúc chiết. Nhưng đáng quý hơn là một nguồn cảm xúc dồi dào, mãnh liệt thấm sâu vào từng con chữ tạo nên bảng giá trị “chữ nghĩa”. Chữ trong tay một người trí tuệ mẫn tiệp và con tim tràn trề cảm xúc là một lợi khí (vũ khí lợi hại)”.

Cuốn sách đầy chiêm nghiệm của nhà báo Hồ Quang Lợi

“Bước vào độ tuổi “xưa nay hiếm” như Hồ Quang Lợi, quả thực là một ngọn bút có sức bền. Tôi quý mến phong thái “lão thực” của một nhà báo chân tài. Tôi muốn mượn hình ảnh những ngọn sóng biển (triều dâng) để nói về ngọn bút Hồ Quang Lợi đã có những đóng góp xứng đáng vào nền Báo chí Cách mạng Việt Nam tuổi 100 (1925 - 2025). Khi nói về “ngọn bút” Hồ Quang Lợi, tôi muốn thẩm sâu vào nghĩa nguyên của từ này chỉ ra phẩm tính của hành động viết báo: Viết gì cũng ngọn ngành, cũng ngọn nguồn chân sóng”.

Hương Thu

Đọc thêm

“Nhâm nhi Tết Bính Ngọ” - Gìn giữ nếp đọc sách ngày xuân Văn học

“Nhâm nhi Tết Bính Ngọ” - Gìn giữ nếp đọc sách ngày xuân

TTTĐ - Với hình thức ấn phẩm sang trọng gồm bìa cứng, bìa áo, hộp quà Tết kèm mô hình ngựa hoa xinh xắn, “Nhâm nhi Tết Bính Ngọ” là món quà Tết tinh tế, giàu giá trị tinh thần, góp phần gìn giữ nếp đọc sách ngày xuân, bồi đắp văn hóa đọc trong mỗi gia đình Việt.
“Đến với Con đường tương lai” được vinh danh sự kiện tiêu biểu Văn học

“Đến với Con đường tương lai” được vinh danh sự kiện tiêu biểu

TTTĐ - Cuộc thi “Đến với Con đường tương lai” dựa trên tác phẩm cùng tên của nhà văn Nguyễn Xuân Tuấn được vinh danh trong Top 15 sự kiện Văn học - Nghệ thuật tiêu biểu năm 2025.
Hơi thở mùa xuân trong "Sách Tết Bính Ngọ 2026" Văn học

Hơi thở mùa xuân trong "Sách Tết Bính Ngọ 2026"

TTTĐ - Trong “Sách Tết Bính Ngọ 2026”, mùa xuân hiện lên cụ thể qua từng trang văn, từng nhịp thơ, từng giai điệu và từng nét vẽ. Ấn phẩm gồm 5 phần do nhà văn Hồ Anh Thái tuyển chọn như một dòng chảy cảm xúc liền mạch chạm đến tâm hồn người đọc.
Những thông điệp nhân văn từ "Điều kỳ diệu ở vương quốc sách" Văn học

Những thông điệp nhân văn từ "Điều kỳ diệu ở vương quốc sách"

TTTĐ - “Điều kỳ diệu ở vương quốc sách” mở ra một thế giới, nơi sách không chỉ để đọc mà còn để cảm nhận, kết nối và phản chiếu cách con người đã sống và yêu thương.
Vẻ đẹp lấp lánh của tình bạn qua sách tranh thiếu nhi Văn học

Vẻ đẹp lấp lánh của tình bạn qua sách tranh thiếu nhi

TTTĐ - NXB Kim Đồng vừa ra mắt bộ sách “Một tình bạn” của các tác giả và họa sĩ Việt, với những thể nghiệm độc đáo và mới mẻ xoay quanh chủ đề tình bạn.
Thi ca kết nối lương tri và nuôi dưỡng khát vọng hòa bình Văn học

Thi ca kết nối lương tri và nuôi dưỡng khát vọng hòa bình

TTTĐ - Hai tập thơ “Dưới bóng ô liu” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều và “Hòn đá của Murad” của nhà thơ Murad Sudani đánh dấu một cuộc gặp gỡ thi ca Việt Nam - Palestine và mở ra một không gian đối thoại đặc biệt, nơi thi ca vượt qua biên giới địa lý để chạm tới lương tri nhân loại.
Thơ ca kết nối nguồn cội, lan tỏa những giá trị nhân văn Văn học

Thơ ca kết nối nguồn cội, lan tỏa những giá trị nhân văn

TTTĐ - Sáng 14/12, tại Hà Nội, Lễ trao giải Cuộc thi thơ làng Chùa lần thứ 3 với chủ đề “Thơ ca và nguồn cội” đã diễn ra trong không khí trang trọng, ấm áp. Không chỉ vinh danh 40 tác giả xuất sắc trong và ngoài nước, sự kiện còn một lần nữa khẳng định sức sống bền bỉ của thơ ca khi trở về với cội nguồn văn hóa - tinh thần của con người, của cộng đồng và của dân tộc.
Nhà thơ Lữ Mai mang mùa xuân từ đảo xa về với đất liền Văn học

Nhà thơ Lữ Mai mang mùa xuân từ đảo xa về với đất liền

TTTĐ - Tháng 12/2025, tập thơ thiếu nhi “Tết Trường Sa quê em” của nhà thơ Lữ Mai chính thức ra mắt bạn đọc trên toàn quốc. Cuốn sách do Nhà xuất bản Hội Nhà văn Việt Nam cấp phép, Công ty TNHH Văn hóa và Truyền thông Thảo Nguyên, Carobooks phát hành độc quyền.
Nguyễn Phan Quế Mai hồi hộp khi mang "Đời gió bụi" về quê hương Văn học

Nguyễn Phan Quế Mai hồi hộp khi mang "Đời gió bụi" về quê hương

TTTĐ - Giới thiệu cuốn sách ở hai miền Nam, Bắc, nhà văn Nguyễn Phan Quế Mai mang trong mình tâm sự: "Dù đã ra mắt bằng nhiều ngôn ngữ, tôi vẫn hồi hộp nhất với bản tiếng Việt của quyển sách "Dust Child" (Đời gió bụi). Bởi vì Việt Nam là quê hương, là nguồn cội, là cái nôi đã nuôi tôi khôn lớn và trưởng thành".
Ra mắt ấn bản “Truyện Kiều” kỉ niệm 260 năm ngày sinh Nguyễn Du Văn học

Ra mắt ấn bản “Truyện Kiều” kỉ niệm 260 năm ngày sinh Nguyễn Du

TTTĐ - Nhân dịp kỉ niệm 260 năm ngày sinh (1765 - 2025), tưởng niệm 205 năm ngày mất (1820 - 2025) của Đại thi hào Nguyễn Du, Nhà xuất bản Kim Đồng ra mắt ấn bản “Truyện Kiều” do họa sĩ Nguyễn Công Hoan vẽ minh họa.
Xem thêm