Hành trình tiếp nối dòng chảy âm nhạc của GS.NSND Trung Kiên

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Lời ca còn mãi” được thực hiện nhân dịp kỷ niệm 43 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11/2025. Chương trình do Khoa Thanh nhạc, Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam (HVANQGVN) sản xuất, Vàng Son Một Thuở thực hiện, dưới sự chỉ đạo nghệ thuật của TS - NSND Đỗ Quốc Hưng - Giám đốc HVANQGVN, Tổng đạo diễn TS - NSƯT Tân Nhàn, ThS Nguyễn Thị Bích Hồng chỉ đạo sản xuất.

Các thế hệ của Khoa Thanh nhạc - Học viên Âm nhạc Quốc gia Việt Nam

Đêm nhạc diễn ra vào 20h ngày 16/11 tại Phòng Hòa nhạc Lớn, Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam, 77 Hào Nam, Hà Nội. Chương trình không bán vé, là một đêm nhạc tri ân xúc động, nơi gặp gỡ của tình thầy trò, nơi âm nhạc trở thành sợi dây kết nối quá khứ và hiện tại, để tưởng nhớ và tôn vinh người nghệ sĩ tài hoa, người thầy mẫu mực, người đã để lại những “di sản” nghệ thuật đầy dấu ấn.

“Kiến trúc sư” xây dựng và phát triển giảng dạy thanh nhạc

GS.NSND Trung Kiên là một nghệ sĩ lừng danh, một người thầy mẫu mực, là cây cây đại thụ của nghệ thuật thanh nhạc Việt Nam. Nhắc đến nền thanh nhạc Việt Nam hiện đại, không thể không nhắc tới GS.NSND Trung Kiên. Ông là một trong những tên tuổi tiêu biểu, là nghệ sĩ, nhà sư phạm đã hiến trọn đời mình cho sự nghiệp âm nhạc cách mạng và công tác đào tạo thanh nhạc. Ở ông, hội tụ cả tài năng nghệ sĩ lớn và tầm vóc của một người thầy, một nhà nghiên cứu, một “kiến trúc sư” trong việc xây dựng và phát triển công tác giảng dạy thanh nhạc tại Việt Nam.

Với công chúng, NSND Trung Kiên trước hết là một giọng ca hàng đầu của dòng nhạc cách mạng Việt Nam. Ông được biết đến qua nhiều ca khúc đã đi cùng lịch sử dân tộc. Giọng hát của ông không chỉ vang lên từ những sân khấu lớn, mà còn khắc sâu trong tâm trí nhiều thế hệ người Việt như biểu tượng của lý tưởng, của lòng yêu nước, của vẻ đẹp âm nhạc Việt Nam thời đại Hồ Chí Minh.

NSND Trung Kiên - một nghệ sĩ lừng danh, một người thầy mẫu mực, là cây cây đại thụ của nghệ thuật thanh nhạc Việt Nam

NSND Trung Kiên sở hữu chất giọng nam cao (tenor) hiếm có, sáng, vang, kết hợp giữa kỹ thuật hát chuẩn mực với cảm xúc và phong cách biểu diễn đĩnh đạc, sang trọng. Ông hát bằng cả tâm thế của người chiến sĩ - nghệ sĩ, mang lại cho ca khúc cách mạng sức sống mạnh mẽ, vừa có tính nghệ thuật cao, vừa gần gũi với công chúng.

Chính nhờ vậy, tên tuổi NSND Trung Kiên đã trở thành một trong những biểu tượng của nghệ thuật thanh nhạc Việt Nam thế kỷ XX.

Song song với sự nghiệp biểu diễn lừng lẫy, GS.NSND Trung Kiên còn là một trong những nhà sư phạm thanh nhạc hàng đầu của Việt Nam, người có công lao to lớn trong việc đào tạo, bồi dưỡng các thế hệ ca sĩ chuyên nghiệp. Ông đã dìu dắt nhiều học trò sau này trưởng thành và trở thành những giọng ca nổi tiếng, những nghệ sĩ tên tuổi hàng đầu của làng nhạc Việt. Trong đó có không ít người sau này cũng tiếp nối con đường sư phạm của ông.

Chương trình "Lời ca còn mãi" dành để tri ân người thầy, người nghệ sĩ tài danh Trung Kiên

Không chỉ là người thầy tận tụy, GS.NSND Trung Kiên còn là người đặt nền móng cho sự chính quy và hiện đại của công tác đào tạo thanh nhạc Việt Nam. Ông là người trực tiếp biên soạn, chỉnh lý và chuẩn hoá hệ thống giáo trình thanh nhạc, xây dựng chương trình đào tạo từ bậc trung cấp, đại học cho tới cao học và nghiên cứu sinh, đưa công tác giảng dạy thanh nhạc Việt Nam tiếp cận với tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời giữ vững bản sắc và ngữ điệu tiếng Việt trong nghệ thuật hát.

NSND Quang Thọ tâm đắc với sự nghiệp giáo dục âm nhạc của NSND Trung Kiên

GS. NSND Trung Kiên còn là một nhà nghiên cứu âm nhạc uy tín. Ông là tác giả của nhiều công trình nghiên cứu thanh nhạc có giá trị - những giáo trình, tài liệu giảng dạy và nghiên cứu khoa học đã và đang được sử dụng rộng rãi trong các cơ sở đào tạo âm nhạc trên cả nước.

TS.NSND Quốc Hưng, Giám đốc HVANQGVN chia sẻ về ý nghĩa của chương trình

TS.NSND Quốc Hưng, Giám đốc HVANQGVN cho biết: “Tên tuổi của thầy, GS.NSND Trung Kiên gắn liền với sự trưởng thành của nền thanh nhạc Việt Nam, với những dấu ấn không thể phai mờ trong lịch sử HVANQGVN. Giáo trình thanh nhạc từ trung cấp đến đại học hiện nay của HVANQGVN hiện nay, đa số đều do NSND Trung Kiên viết. Tất cả đều học theo phương pháp, quy trình thầy Trung Kiên đưa ra.

Nhắc đến GS.NSND Trung Kiên, không chỉ là nhắc đến một giọng ca lớn, một người thầy lớn, mà còn là nhắc đến một nhân cách nghệ sĩ mẫu mực, một người suốt đời tận hiến cho âm nhạc, cho sự nghiệp đào tạo con người. Di sản ông để lại là niềm tự hào, là bài học về đức - tài - tâm - chí của một người nghệ sĩ, một trí thức lớn, người đã góp phần quan trọng vào sự phát triển nghệ thuật thanh nhạc Việt Nam đương đại”.

Tiếp nối di sản âm nhạc của người thầy, người nghệ sĩ lừng danh

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Lời ca còn mãi” được chia làm 3 phần: Nguồn cội của thanh nhạc bác học, Dòng chảy âm nhạc cách mạng và Dòng nhạc lãng mạn và đương đại. 3 phần của chương trình sẽ khái quát sự nghiệp, sự cống hiến của GS.NSND Trung Kiên đối với âm nhạc nước nhà và vai trò “kiến trúc sư” trong giảng dạy, đào tạo thanh nhạc của Việt Nam, đồng thời cho thấy sự tiếp nối di sản âm nhạc của người thầy, người nghệ sĩ lừng danh.

TS.NSƯT Tân Nhàn, Trưởng Khoa Thanh nhạc, Tổng đạo diễn chương trình thông tin về nội dung chương trình

TS.NSƯT Tân Nhàn, Trưởng Khoa Thanh nhạc, Tổng đạo diễn chương trình, cho biết: “Mỗi tiết mục trong Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Lời ca còn mãi” không chỉ là một màn trình diễn mà giống như một chương trong cuốn hồi ký bằng âm nhạc tôn vinh GS.NSND Trung Kiên - người thầy cần mẫn, lặng lẽ góp từng viên gạch đặt nền móng cho đào tạo, giảng dạy thanh nhạc Việt Nam. Chương trình gợi nhớ và khẳng định con đường nghệ thuật mà GS.NSND Trung Kiên đã chọn là con đường tiên phong, đúng đắn, đặt nền móng vững chắc cho nền thanh nhạc chuyên nghiệp nước nhà”.

Đặc biệt, khép lại chương trình sẽ là ca khúc "Người thầy" (Sáng tác: Nguyễn Nhất Huy), được thể hiện bởi tập thể nghệ sĩ cùng dàn hợp xướng Khoa Thanh nhạc như ngọn nến tri ân, thắp sáng ký ức về người thầy đã đào tạo nên bao thế hệ nghệ sĩ thành danh hôm nay.

NSƯT Lan Anh kể về những kỉ niệm xúc động với người thầy của minh

Xen giữa các tiết mục là những thước phim tư liệu quý, tái hiện hình ảnh NSND Trung Kiên - người thầy giản dị, tận tụy đi sớm về khuya, luôn hết lòng vì nghệ thuật và học trò. Ông đã sống một cuộc đời tận hiến cho âm nhạc, không chỉ đào tạo nên lớp nghệ sĩ hàng đầu như NSND Quốc Hưng, NSƯT Đăng Dương, NSƯT Lan Anh, NSƯT Tân Nhàn, Anh Thơ, Trọng Tấn, Lê Anh Dũng..., mà còn luôn quan tâm, phát hiện và nâng đỡ những giọng ca trẻ đang tiếp nối con đường thính phòng.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Lời ca còn mãi” với sự tham gia của các nghệ sĩ hàng đầu Việt Nam, là những học trò xuất sắc của GS.NSND Trung Kiên như: NSND Quang Thọ, NSND Quốc Hưng, NSƯT Đăng Dương, NSƯT Lan Anh, NSƯT Tân Nhàn, NSƯT Phương Nga, NSƯT Phương Uyên… cùng các ca sĩ Trọng Tấn, Anh Thơ, Bích Thủy, Bích Hồng, Phúc Tiệp, Lê Anh Dũng, Nguyên Vũ, Khánh Ly…

Ca sĩ Bích Thủy tham gia biểu diễn tại chương trình

Đặc biệt trong số các nghệ sĩ tham gia có ca sĩ Bích Thủy, người từng được mệnh danh là “Nữ hoàng Opera Việt Nam” trở về từ Áo tham gia biểu diễn. Chị từng đạt giải opera quốc tế từ khi còn là sinh viên HVANQGVN, lấy bằng thạc sĩ tại Hàn Quốc, tham gia biểu diễn rất nhiều chương trình âm nhạc cổ điển lớn trên thế giới, hiện đang sinh sống và hoạt động nghệ thuật tại Áo.

Ca sĩ Bích Thủy từng chia sẻ, chị có thể kiên định theo đuổi được opera và thành công là nhờ sự động viên, dìu dắt của người thầy đáng kính - GS.NSND Trung Kiên. Sự trở về, tham gia biểu diễn của chị trong chương trình lần này là lời tri ân từ đáy lòng đến người thầy đã giúp mình vượt qua rất nhiều thử thách của nghề để trưởng thành, tỏa sáng.

Hương Thu