Triệt phá loạt vụ buôn lậu thuốc lá quy mô lớn

Theo Cục Hải quan, chỉ trong 6 tháng đầu năm 2025, lực lượng Hải quan đã liên tiếp phát hiện, xử lý nhiều vụ buôn lậu, làm giả thuốc lá với số lượng và quy mô đặc biệt lớn. Tổng cộng, hơn 1,3 triệu bao thuốc lá các loại bị thu giữ, với tổng trị giá ước tính khoảng 65 tỷ đồng.

Các vụ việc được phát hiện tại hai tuyến cảng biển lớn là Cát Lái (TP Hồ Chí Minh) và Cái Mép (Bà Rịa - Vũng Tàu), cho thấy thủ đoạn ngày càng tinh vi, có yếu tố xuyên quốc gia.

Lực lượng Hải quan triệt phá đường dây buôn lậu thuốc lá quy mô lớn (Ảnh: CHQ)

Điển hình, vụ việc xảy ra vào ngày 5 và 6/6 tại cảng Cát Lái, lực lượng chức năng tiến hành kiểm tra lô hàng do Công ty TNHH Xuất nhập khẩu V.H.P đứng tên, khai báo là bồn thép chứa nguyên liệu. Tuy nhiên, kết quả kiểm tra cho thấy container này chứa tới 84.000 bao thuốc lá Marlboro không có chứng từ hợp pháp, trị giá hơn 3 tỷ đồng.

Một vụ khác có quy mô lớn hơn diễn ra ngày 17/6 tại cảng Cái Mép. Lô hàng do Công ty T.T.H khai báo quá cảnh qua Việt Nam để đi UAE. Quá trình kiểm tra phát hiện 525.000 bao thuốc lá giả nhãn hiệu CHESTERFIELD PURPLE & SILVER. Kết quả giám định từ đại diện chủ sở hữu thương hiệu xác nhận toàn bộ số hàng là giả mạo, với tổng trị giá lên tới 48,6 tỷ đồng.

Tiếp đó, lực lượng Hải quan còn phát hiện thêm một container chứa 525.000 bao thuốc lá mang nhãn hiệu Manchester do Công ty M.V (Bắc Ninh) xuất khẩu. Lô hàng được khai báo là đi Canada nhưng có dấu hiệu giả mạo quyền sở hữu trí tuệ. Vụ việc đã được chuyển Công an tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu để điều tra, xử lý theo quy định pháp luật.

Một phần số hàng bị thu giữ (Ảnh: CHQ)

Trước đó, tháng 2/2025, Hải quan TP Hồ Chí Minh cũng đã thu giữ 253.000 bao thuốc lá được khai báo xuất khẩu đi Úc và Malaysia, trị giá khoảng 12 tỷ đồng. Lô hàng này do Công ty TNHH A.K đứng tên mở tờ khai xuất khẩu nhưng không chứng minh được nguồn gốc hợp pháp.

Theo đánh giá của cơ quan chức năng, Việt Nam đang có dấu hiệu trở thành điểm trung chuyển thuốc lá lậu đi các thị trường như Canada, Australia, UAE, Israel, Malaysia… Các đối tượng thường núp bóng doanh nghiệp, lợi dụng cơ chế quá cảnh và khai báo sai hàng hóa để buôn lậu, làm giả nhãn hiệu. Thủ đoạn phổ biến là cất giấu thuốc lá trong các loại hàng hóa như bồn thép, thiết bị vệ sinh, gạch men, hoặc container hàng gia dụng.

Qua các vụ việc nêu trên, cơ quan Hải quan nhận định Việt Nam hiện là điểm trung chuyển, một mắt xích để buôn lậu, xuất khẩu thuốc lá ra nước ngoài, đặc biệt là địa bàn các cảng biển ở phía Nam như cảng Cát Lái, Cái Mép. Điểm đến của các lô hàng thuốc lá gồm nhiều nước khác nhau trên thế giới như: Úc, Canada, UAE, Malaysia, Israel.

Thủ đoạn buôn lậu, vi phạm về hàng giả, hàng sở hữu trí tuệ của các đối tượng rất đa dạng, tinh vi như: Cất giấu thuốc lá phía trong bồn cầu thép và hàn kín lại; để một phần, phía trong cùng của container hàng gia dụng, ghế, giường xếp, bồn cầu, gạch lát nền, tủ quần áo…; khai báo trên tờ khai vận chuyển độc lập, trên manifest (bản lược khai hàng hóa) của tàu xuất cảnh tên khác nhằm tránh sự phát hiện của nước nhập khẩu; hoặc đưa vào hàng hóa quá cảnh nhằm tránh sự kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ của các lực lượng chức năng.

Hiện toàn bộ hồ sơ của các vụ việc đã được chuyển cho cơ quan điều tra để khởi tố theo quy định pháp luật. Cục Hải quan cũng đề nghị tăng cường phối hợp giám định nhãn hiệu với các chủ sở hữu quyền sở hữu trí tuệ quốc tế, đồng thời siết chặt kiểm soát tại các tuyến cảng biển, nhất là đối với hàng xuất khẩu và quá cảnh.

Hoàng Lân