Cảnh báo nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn ở khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên

Hiện nay, ở khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên do nắng nóng và thiếu hụt lượng mưa trong thời gian dài dẫn đến tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn

Bài liên quan

Khám bệnh phát thuốc miễn phí cho đồng bào khu vực Tây Nguyên

Nhanh chóng đề xuất giải pháp ứng phó với hạn mặn tại khu vực ĐBSCL

Bài 1: Hạn mặn đến sớm và xâm nhập sâu hơn

Bài 2: Dân miền Tây “khát” nước ngọt

Bài 3: Đồng bộ các giải pháp để giảm thiểu thiệt hại

Bài 4: Kịp thời nắm bắt tình hình và ứng phó có hiệu quả với hạn mặn

Tình trạng khô hạn, thiếu nước cục bộ xảy ra ở nhiều địa phương

Báo cáo từ Tổng Cục Khí tượng thủy văn cho thấy, mùa mưa lũ năm 2019 các đợt mưa lớn xuất hiện ít, tổng thời gian mưa ngắn, lũ phổ biến ở mức lũ vừa và nhỏ. Tổng lượng dòng chảy trên các lưu vực trên toàn quốc nói chung và khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên nói riêng ở mức thấp và thiếu hụt nhiều so với trung bình nhiều năm. Từ đầu mùa khô đến nay, dòng chảy trên các sông suy giảm nhanh.

Hiện nay, tổng lượng dòng chảy trên phần lớn các sông ở Trung Bộ và khu vực Tây Nguyên thấp hơn trung bình nhiều năm cùng kỳ từ 15 - 65%, một số sông thấp hơn 65%. Dung tích phần lớn các hồ chứa thủy lợi vừa và lớn ở Trung Bộ và khu vực Tây Nguyên thiếu hụt từ 20 - 60% so với dung tích thiết kế.

Dung tích hiện tại các hồ chứa thuỷ điện phổ biến thiếu hụt từ 20 - 50% so với dung tích hồ chứa, một số hồ có dung tích ở mức thấp hơn 50% như Cửa Đạt (Thanh Hóa), Trà Xom (Bình Định), KaNak (Gia Lai), Đại Ninh (Lâm Đồng)...

Hiện tại, tình trạng khô hạn, thiếu nước cục bộ đã xảy ra tại các tỉnh Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông...

Chủ động ứng phó với tính trạng hạn hán, thiếu nước

Theo dự báo, hiện tượng ENSO tiếp tục duy trì ở trạng thái trung tính nhưng nghiêng về pha nóng trong khoảng 2 - 3 tháng tới. Từ khoảng nửa cuối năm 2020 nhiệt độ mặt nước biển khu vực NINO 3.4 có xu hướng giảm dần nhưng vẫn có khả năng còn duy trì ở trạng thái trung tính.

Nhiệt độ trung bình trên phạm vi cả nước có khả năng cao hơn so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ phổ biến từ 0,5 - 1,5 độ C độ, riêng tháng 4 và tháng 5/2020 tại khu vực Bắc Trung Bộ có khả năng cao hơn từ 1 - 2 độ C. Nắng nóng có khả năng xuất hiện sớm hơn trung bình năm tại khu vực Trung Bộ.

Tình trạng khô hạn thiếu nước, xâm nhập mặn có nguy cơ lan rộng gây ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt và sản xuất của người dân vùng Trung Bộ và Tây Nguyên

Tổng lượng mưa tại khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên từ tháng 4 đến tháng 6/2020 phổ biến thấp hơn từ 15 - 30%, riêng tháng 4 năm 2020 thấp hơn 2 từ 30 - 60%. Từ tháng 7 đến tháng 8 năm 2020 tổng lượng mưa trên khu vực ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm cùng thời kỳ.

Nguồn nước trên các sông suối khu vực khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên tiếp tục suy giảm và thiếu hụt so với trung bình nhiều năm. Nguy cơ cao xảy ra tình trạng khô hạn, thiếu nước ở khu vực Trung Bộ trong các tháng tiếp theo của mùa khô năm 2020.

Cùng với đó, tình trạng xâm nhập mặn vào các cửa sông ở khu vực này sẽ diễn ra sớm hơn và xâm nhập sâu hơn. Cụ thể, từ tháng 4 - 5 năm 2020, mực nước trên các sông ở Trung Bộ và khu vực Tây Nguyên tiếp tục xuống và ở mức thấp, trên một số sông suối có khả năng xuất hiện mực nước thấp nhất chuỗi số liệu quan trắc. Lượng dòng chảy trên các sông ở Trung Bộ và khu vực Tây Nguyên phổ biến ở mức thiếu hụt so với trung bình nhiều năm cùng kỳ từ 15 - 70%, một số sông thiếu hụt trên 70%.

Trong thời gian này, nguy cơ xảy ra hạn hán, thiếu nước tại các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, từ Phú Yên đến Bình Thuận và khu vực Tây Nguyên, đặc biệt tình hình hạn hán thiếu nước xảy ra nghiêm trọng hơn ở những nơi ngoài vùng cấp nước của các công trình thủy lợi.

Từ tháng 6 - 8 năm 2020, dòng chảy trên các sông từ Thanh Hóa đến Hà Tĩnh, Bình Thuận và khu vực Tây Nguyên có khả năng được cải thiện, các sông từ Quảng Bình đến Ninh Thuận tiếp tục ở mức thấp. Trên một số sông có khả năng xuất hiện mực nước thấp nhất trong chuỗi số liệu quan trắc.

Lượng dòng chảy trên các sông phổ biến ở mức thiếu hụt so với trung bình nhiều năm cùng kỳ từ 30 - 80%, một số sông thiếu hụt trên 80%. Tình trạng khô hạn thiếu nước, xâm nhập mặn có nguy cơ lan rộng tại các tỉnh ven biển Trung Bộ ở mức tương đương và gay gắt hơn mùa khô năm 2019, đặc biệt tại các tỉnh từ Quảng Trị đến Ninh Thuận.

Trước tình trạng khô hạn thiếu nước, xâm nhập mặn có nguy cơ lan rộng, các địa phương ở khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên cần chủ động ứng phó với tính trạng hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trong thời gian tới.

THANH TÙNG