Cắt giảm rào cản hành chính, đáp ứng yêu cầu đối ngoại, hội nhập

Khắc phục "điểm nghẽn" liên quan đến vốn ODA

Sáng nay (31/10), tiếp tục Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV đã nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến an ninh, trật tự.

Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến an ninh, trật tự. Dự thảo luật gồm 12 điều, trong đó, sửa đổi, bổ sung 136/570 điều và bổ sung 2 điều mới tại 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự.

Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương điều hành nội dung phiên họp

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số nội dung của 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự chịu tác động bởi kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy. Bên cạnh đó, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số nội dung khác để đáp ứng yêu cầu cấp bách của thực tiễn, phù hợp với chủ trương đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính và thống nhất với hệ thống pháp luật.

Sau khi nghe tóm tắt báo cáo thẩm tra, các đại biểu Quốc hội đã thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điều ước quốc tế và dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công nghiệp quốc phòng, an ninh và động viên công nghiệp.

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày tóm tắt Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến an ninh, trật tự.

Thảo luận tại Tổ 11, đại biểu Lò Thị Luyến (Đoàn ĐBQH tỉnh Điện Biên) bày tỏ thống nhất cao với sự cần thiết sửa đổi Luật; cơ bản nhất trí các nội dung đề xuất sửa đổi của Chính phủ và ý kiến thẩm tra của Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại.

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung, thừa uỷ quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Tờ trình về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điều ước quốc tế

Đại biểu Lò Thị Luyến nhấn mạnh, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điều ước quốc tế là cần thiết và phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng về đổi mới, hội nhập quốc tế và xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa trong tình hình mới; tạo hành lang pháp lý đồng bộ, minh bạch, phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính và chuyển đổi số; đồng thời khắc phục những "điểm nghẽn" trong quá trình thực hiện luật hiện hành.

Phân tích kỹ hơn về sự cần thiết sửa đổi Luật, đại biểu Lò Thị Luyến cho biết, Luật hiện hành đã có những "điểm nghẽn", ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng thực hiện các điều ước quốc tế, đặc biệt là những vấn đề cấp bách hoặc liên quan đến nguồn vốn ODA và các nguồn vốn vay ưu đãi khác.

ĐBQH Lò Thị Luyến (Đoàn Điện Biên)

Nhìn từ thực tế của tỉnh Điện Biên, đại biểu cho biết, địa phương "cũng có nguồn vốn này, nhưng cả một nhiệm kỳ vừa qua là không làm được". Lý do là bởi các thủ tục đàm phán thực hiện theo yêu cầu của nhà tài trợ sau đó lại phải làm lại các quy trình theo Luật Đầu tư công. Điều này đã làm chậm tiến độ thực hiện, nhiều khi đã hết thời hạn thực hiện các cam kết với nhà tài trợ và lại phải quay trở lại quy trình đàm phán.

Đại biểu Lò Thị Luyến cũng ghi nhận các nội dung phân cấp, phân quyền cho Thủ tướng Chính phủ trong dự thảo Luật là rất cần thiết.

Phân cấp, phân quyền rõ ràng và mạnh mẽ hơn

Tham gia thảo luận tại Tổ 1, Đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn ĐBQH TP Hà Nội) đánh giá cao hồ sơ dự án Luật đã được chuẩn bị công phu, thể hiện sự nỗ lực trong việc thể chế hóa chủ trương cải cách hành chính, cắt giảm thủ tục, phân cấp, phân quyền rõ ràng và mạnh mẽ hơn, góp phần nâng cao hiệu quả hội nhập quốc tế của đất nước, đặc biệt là thể chế hóa kịp thời Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/1/2025 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới.

ĐBQH Phạm Thị Thanh Mai (TP. Hà Nội) điều hành nội dung phiên thảo luận tổ

Theo đại biểu, dự thảo Luật đã có một điều chỉnh rất quan trọng và hợp lý, đó là giao cho Thủ tướng Chính phủ thay thế Chính phủ trong việc trình Chủ tịch nước về các vấn đề như đàm phán, phê chuẩn, gia nhập điều ước quốc tế nhân danh Nhà nước (thể hiện tại các Điều 8, 30, 41).

“Sự điều chỉnh này là phù hợp với Hiến pháp và Luật Tổ chức Chính phủ, vừa bảo đảm thẩm quyền của Chủ tịch nước, vừa phát huy vai trò, trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu Chính phủ. Đây là một bước tiến trong cải cách thủ tục hành chính, giúp đẩy nhanh tiến độ mà vẫn duy trì được tính thống nhất và hiệu lực trong quản lý nhà nước về công tác điều ước” – ông nói.

ĐBQH Tạ Đình Thi (TP. Hà Nội)

Bên cạnh đó, dự thảo đã thể hiện rõ tinh thần trao quyền và tăng cường trách nhiệm cho cơ quan đề xuất - tức là các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ. Cụ thể: Tại các Điều 30 và 39, cơ quan đề xuất được chủ động quyết định việc có cần lấy ý kiến của các cơ quan, tổ chức liên quan hay không, tùy theo tính chất, nội dung của điều ước quốc tế. Quy định này giúp linh hoạt hóa quy trình, tránh máy móc, rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị hồ sơ, nhất là đối với những điều ước có tính chất kỹ thuật, không quá phức tạp.

“Việc bổ sung quy định về đồng thời đề xuất ký và phê duyệt/phê chuẩn (Điều 71a mới) là một cơ chế rất thiết thực, cho phép xử lý nhanh các điều ước đã rõ ràng, đủ cơ sở, đáp ứng yêu cầu về tốc độ trong đàm phán quốc tế, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập sâu rộng như hiện nay” – đại biểu Tạ Đình Thi nhấn mạnh.

Ngoài ra, ông cũng đánh giá cao việc rút ngắn thời hạn xử lý. Ví dụ: Thời hạn lấy ý kiến các cơ quan từ 15 ngày xuống còn 10 ngày; Thời hạn kiểm tra của Bộ Ngoại giao từ 15-30 ngày xuống còn 10-15 ngày; Thời hạn thẩm định của Bộ Tư pháp từ 20-60 ngày xuống còn 10-20 ngày; Thời hạn thông báo đối ngoại của Bộ Ngoại giao từ 15 ngày xuống còn 10 ngày.

“Những thay đổi này không chỉ là con số, mà phản ánh quyết tâm cắt giảm các rào cản hành chính, tạo sự chuyển biến rõ rệt về mặt tốc độ, đáp ứng đòi hỏi của thực tiễn công tác đối ngoại và hội nhập” – đại biểu Quốc hội TP Hà Nội khẳng định.

Thái Sơn