Cuộc thi sáng tác âm nhạc bằng trí tuệ nhân tạo đầu tiên trên thế giới

Đội Úc đã chiến thắng với ca khúc Beautiful the World

Lấy cảm hứng từ cuộc thi ca khúc truyền hình Eurovision, ban tổ chức đã kêu gọi các đội tham gia bằng cách gửi một ca khúc dài ba phút được viết hoàn toàn hoặc một phần bằng trí tuệ nhân tạo (AI).

Ca khúc chiến thắng, Beautiful the World (tạm dịch: Thế giới tươi đẹp), được sáng tác bởi một nhóm các nhà khoa học máy tính, nhà sản xuất và nhạc công đến từ studio âm nhạc Uncanny Valley ở Sydney, Đại học RMIT và Đại học New South Wales.

Tiến sĩ Sandra Uitdenbogerd đến từ Đại học RMIT nhận xét rằng bài hát mang âm hưởng nhạc điện tử của nhóm Daft Punk nhưng theo hướng “rất phá cách”. Bà cũng cho biết ca khúc này đã song hành cùng các sự kiện đầy thách thức trong năm 2020 – bao gồm thảm họa cháy rừng ở Úc và đại dịch COVID-19.

“Khi chúng tôi bắt đầu quá trình sáng tác thì nước Úc vẫn đang trải qua thảm họa cháy rừng. Vì vậy, chúng tôi đã sử dụng công nghệ AI để biến âm thanh của gấu túi, chim sả nhà trò (kookaburra) và loài thú quỷ Tasmania thành một loại nhạc cụ, để phản ánh sự quan ngại về những động vật hoang dã thiệt mạng trong thảm họa cháy rừng.

Một thời gian sau đó, virus corona đã ập đến và tất cả chúng tôi phải ở nhà. Một phần lớn lời bài hát nói về trải nghiệm này. Bạn có thể xem bài hát này chỉ mang tính chất giải trí, nhưng những lời hát như "âm nhạc của Trái đất đã cập bến" đem lại cho ca khúc một thông điệp nghiêm túc: Hãy chăm sóc cho nhau và hãy chăm sóc cho hành tinh này”, Tiến sĩ Uitdenbogerd cho biết.

Toàn bộ lời bài hát và giai điệu đều được tạo nên bởi trí tuệ nhân tạo cùng với sự can thiệp của con người.

Các nhà sản xuất âm nhạc từ Uncanny Valley sử dụng thuật toán để tạo ra các giai điệu mới dựa trên các đoạn trích từ 200 ca khúc từng dự thi Eurovision – bao gồm ca khúc nổi tiếng Waterloo của nhóm ABBA.

Lời bài hát được tạo ra bằng cách nhập các từ ngữ “mầm” vào máy tính. Từ đó, máy tính sẽ đưa ra một chuỗi câu từ để các nhà sản xuất lựa chọn.

Vai trò của Tiến sĩ Uitdenbogerd là cung cấp kỹ thuật ghép lời và giai điệu phù hợp với nhau dựa trên một thuật toán mà bà đã hoàn thiện trong luận án tiến sĩ của mình.

Ca khúc chiến thắng tại cuộc thi được chọn ra dựa trên số phiếu bình chọn của khán giả và ý kiến đánh giá của một hội đồng chuyên gia AI gồm ông Vincent Koops (Hà Lan), bà Anna Huang (Mỹ) và ông Ed Newton-Rex (Anh).

Hội đồng giám khảo đánh giá cao chất lượng của các ca khúc dự thi.

Sáng tác một ca khúc bằng AI rất khó vì bạn vừa phải đối mặt với những thách thức vốn có của việc sáng tác nhạc, vừa phải thuần thục công nghệ học máy (machine learning) .

Các đội tham gia không chỉ thách thức giới hạn sáng tạo của chính họ, mà còn đem đến cho khán giả một góc nhìn về tương lai kỳ thú của sự hợp tác âm nhạc giữa con người và AI.

Tuy đội chiến thắng không nhận được giải thưởng tiền mặt lớn nhưng họ đang tận hưởng vinh quang từ danh hiệu đội Úc đầu tiên chiến thắng cuộc thi Eurovision cho trí tuệ nhân tạo.

Tiến sĩ Uitdenbogerd cho biết: “Có một số người đã bàn đến việc sáng tác ca khúc dự thi Eurovision của Úc năm sau nhưng chúng tôi phải chờ xem đã”.

Mai Anh