Đẩy mạnh CNTT, chuyển đổi số trong quản lý, giám sát dịch bệnh

Kiểm soát ổn định các loại dịch bệnh

Theo báo cáo của CDC Hà Nội, với sự chỉ đạo sớm, chủ động và quyết liệt, thành phố đã cơ bản kiểm soát được tình hình dịch bệnh, không để dịch lan rộng, kéo dài, bảo vệ sức khỏe Nhân dân.

Năm 2025, thành phố ghi nhận 6.628 trường hợp mắc sốt xuất huyết, không có trường hợp tử vong, với 311 ổ dịch tại 83 phường, xã. Trong đó, 6 xã, phường ghi nhận nhiều ổ dịch gồm Thanh Oai, Đại Mỗ, Thường Tín, Tam Hưng.

Các xã, phường chủ động phòng chống dịch bệnh trong và sau mưa bão

Bệnh tay chân miệng ghi nhận 6.271 ca mắc tại 126 xã, phường; không có trường hợp tử vong; xuất hiện hai đỉnh dịch vào các tháng 4 - 5 và 9 - 10, đồng thời có xu hướng gia tăng cuối năm 2025 đầu năm 2026 liên quan đến chủng vi rút EV71. Một số địa phương ghi nhận tỷ lệ mắc cao như Tây Mỗ, Từ Liêm, Vật Lại.

Thành phố ghi nhận 4.532 trường hợp mắc sởi, số ca mắc tăng so với năm 2024 (573 ca), một số phường có tỷ lệ mắc cao như Từ Liêm, Tây Mỗ, Vĩnh Hưng.

Ngoài ra, trong năm 2025, thành phố cũng ghi nhận 37 ca mắc ho gà; 9 ca mắc liên cầu lợn; 31 ca mắc uốn ván người lớn; 4 ca mắc não mô cầu; 3 ca mắc viêm não Nhật Bản; 2.228 ca mắc COVID-19…

Công tác giám sát dịch bệnh được triển khai đồng bộ tại cộng đồng; hệ thống giám sát chủ động được duy trì tại 61 bệnh viện và cơ sở y tế với tần suất ít nhất 2 lần/tuần. Hàng nghìn ca bệnh nghi ngờ được phát hiện sớm, điều tra và xử lý kịp thời.

CDC Hà Nội đã kiện toàn 8 đội cơ động phòng, chống dịch; tổ chức giám sát, hỗ trợ 126 xã, phường sau sắp xếp địa giới hành chính; đồng thời tham mưu Sở Y tế Hà Nội chỉ đạo các xã, phường kiện toàn, duy trì hoạt động của hơn 27.500 đội xung kích diệt bọ gậy với trên 60.000 thành viên, góp phần nâng cao hiệu quả phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn.

Trong năm 2025, toàn thành phố đã tổ chức hơn 2.700 chiến dịch vệ sinh môi trường - diệt bọ gậy; kiểm tra trên 97% số hộ gia đình; huy động hơn 120.000 lượt người tham gia, hàng trăm nghìn dụng cụ chứa nước có bọ gậy được phát hiện và xử lý.

Công tác giám sát côn trùng truyền bệnh sốt xuất huyết được triển khai toàn diện. Trong 6 tháng đầu năm 2025, 100% ổ dịch sốt xuất huyết cũ năm 2024 đã được giám sát; CDC Hà Nội thực hiện 90 lượt giám sát, hơn 80% số lượt ghi nhận chỉ số BI vượt ngưỡng nguy cơ (BI >20).

Đối với các ổ dịch mới năm 2025, 100% được giám sát sau xử lý; thực hiện hơn 1.300 lượt giám sát tại các khu vực nguy cơ, phát hiện trên 26% điểm có chỉ số BI cao. Kết quả giám sát cho thấy muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết phân bố rộng khắp các xã, phường, tập trung chủ yếu tại khu vực nội thành và một số địa bàn ven đô.

Công tác tiêm chủng mở rộng tiếp tục được duy trì hiệu quả. Năm 2025, thành phố triển khai tiêm bù, tiêm vét cho các đối tượng chưa được tiêm đủ mũi; đồng thời tổ chức tiêm chủng thường xuyên theo kế hoạch.

Các chỉ tiêu tiêm chủng mở rộng đều đạt kế hoạch đề ra. Hàng chục nghìn liều vắc xin các loại được tiêm an toàn, hiệu quả, góp phần phòng ngừa nhiều bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ở trẻ em.

Công tác giám sát an toàn tiêm chủng được thực hiện nghiêm túc với 126 lượt giám sát tại các Trạm Y tế xã, phường; 153 lượt giám sát tiêm chủng thường xuyên và tiêm chủng chống dịch; 41 lượt giám sát công tác quản lý, bảo quản vắc xin, vật tư và dây chuyền lạnh.

CDC Hà Nội cũng tổ chức 61 lớp tập huấn chuyên môn cho cán bộ làm công tác tiêm chủng. Các sự cố y khoa liên quan đến tiêm chủng đều được điều tra, đánh giá theo đúng quy định.

Giữ vững “lá chắn” y tế dự phòng, bảo vệ sức khỏe cộng đồng trong tình hình mới

Thời gian tới, Hà Nội xác định mục tiêu kiểm soát tốt tình hình dịch bệnh, không để dịch bệnh lan rộng; tăng cường giám sát chủ động tại cộng đồng và cơ sở y tế; kiện toàn lực lượng phòng chống dịch; bảo đảm đầy đủ hóa chất, trang thiết bị, đặc biệt là máy phun phòng chống sốt xuất huyết. Đồng thời, tiếp tục triển khai hiệu quả tiêm chủng mở rộng, tổ chức tiêm bù, tiêm vét, duy trì tỷ lệ bao phủ vắc xin theo đúng kế hoạch.

Cùng với đó, thành phố sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý, giám sát và báo cáo dịch bệnh; tăng cường truyền thông, nâng cao ý thức phòng bệnh của người dân, qua đó giữ vững “lá chắn” y tế dự phòng, bảo vệ sức khỏe cộng đồng trong tình hình mới, đó không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành Y tế, mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và mỗi người dân.

Tại hội nghị, đại diện một số đơn vị y tế đã trình bày các tham luận tập trung phân tích thực tiễn công tác y tế dự phòng tại địa phương, đồng thời nêu những khó khăn, vướng mắc và đề xuất nhiều giải pháp, kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả phòng chống dịch bệnh trong thời gian tới.

Phát biểu tại hội nghị, đồng chí Võ Hải Sơn, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế cho biết, thời gian qua Bộ Y tế đã phối hợp chặt chẽ với Sở Y tế Hà Nội tổ chức triển khai đồng bộ các biện pháp phòng chống dịch, bảo đảm y tế cho nhiều sự kiện lớn, các hoạt động chính trị - xã hội. Công tác y tế dự phòng tiếp tục được quan tâm thực hiện, với nhiều chủ trương, chính sách quan trọng được ban hành.

Đáng chú ý, Luật Phòng bệnh đã được Quốc hội thông qua, cùng với Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, tạo hành lang pháp lý quan trọng để đẩy mạnh công tác y tế dự phòng trong giai đoạn tới. Theo đó, hệ thống y tế dự phòng sẽ từng bước được Nhà nước bảo đảm nguồn chi thường xuyên, người làm công tác y tế dự phòng cũng sẽ được chi trả thu nhập theo vị trí việc làm, mở ra kỳ vọng cải thiện chế độ, chính sách, tạo động lực cho đội ngũ cán bộ tuyến cơ sở.

Bên cạnh đó, các Nghị quyết mới của Quốc hội tiếp tục nhấn mạnh việc huy động tối đa nguồn lực đầu tư cho lĩnh vực phòng bệnh, coi đây là giải pháp căn cơ, lâu dài để bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Ngành Y tế cũng đang chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai các chương trình, dự án trọng điểm, trong đó có việc tăng cường đào tạo, phát triển nguồn nhân lực y tế dự phòng trong thời gian tới.

Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh Võ Hải Sơn cũng đề nghị các đơn vị, đặc biệt là tuyến y tế cơ sở chủ động xây dựng kế hoạch và dự toán ngân sách cho giai đoạn 2026 - 2027, bảo đảm phù hợp với mô hình phân cấp mới theo Luật Ngân sách Nhà nước. Đồng thời, Sở Y tế Hà Nội cần sớm có hướng dẫn cụ thể, hỗ trợ các Trạm Y tế trong việc lập dự toán, sử dụng đúng nguồn ngân sách, phục vụ hiệu quả công tác phòng chống dịch bệnh.

Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Vũ Cao Cương cho biết, Hà Nội đặt mục tiêu kiểm soát tốt dịch bệnh trên địa bàn; bảo đảm nguồn lực, hoàn thiện cơ chế chính sách, nâng cao hiệu quả hoạt động y tế dự phòng, bảo vệ sức khỏe nhân dân trong tình hình mới; trong đó tăng cường công tác phối hợp liên ngành; tham mưu ban hành các quy chế phối hợp triển khai hiệu quả các nhiệm vụ y tế dự phòng.

Các đơn vị căn cứ kế hoạch của thành phố và Sở Y tế để tổ chức thực hiện đồng bộ các hoạt động, bảo đảm đúng tiến độ, đúng trọng tâm, trọng điểm. Đồng thời, tiếp tục rà soát các văn bản về phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực y tế dự phòng; kịp thời tháo gỡ những vướng mắc trong ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và vận hành các phần mềm quản lý y tế dự phòng thời gian tới.

Đặc biệt, các phần mềm quản lý tại trạm y tế cơ sở cần được bảo đảm hoạt động thông suốt, ổn định, đáp ứng yêu cầu giám sát, quản lý dịch bệnh trong tình hình mới. Cùng với đó, vấn đề mức chi, định mức chi cho y tế dự phòng sẽ tiếp tục được nghiên cứu, tổng hợp, đề xuất trong thời gian tới, nhằm bảo đảm nguồn lực, nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống dịch và chăm sóc sức khỏe nhân dân.

TS.BS Nguyễn Trọng Diện - Giám đốc Sở Y tế Hà Nội phát biểu tại Hội nghị tổng kết công tác y tế dự phòng trên địa bàn TP

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị trực tuyến tổng kết công tác y tế dự phòng trên địa bàn thành phố năm 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, TS.BS Nguyễn Trọng Diện - Giám đốc Sở Y tế Hà Nội ghi nhận, đánh giá cao những kết quả công tác y tế dự phòng đạt được thời gian qua. Sau khi thực hiện phân cấp, phân quyền, hầu hết nhiệm vụ y tế cơ sở đã được giao trực tiếp về xã, phường, qua đó khẳng định vai trò đặc biệt quan trọng của hệ thống y tế dự phòng và y tế cơ sở trong giai đoạn hiện nay.

Hà Nội có những thuận lợi nhất định khi mô hình quản lý y tế được chuyển giao về địa phương, nhận được sự quan tâm, vào cuộc của cấp ủy, chính quyền các cấp. Tuy nhiên, với quy mô dân số lớn, địa bàn đông dân cư, áp lực đối với công tác y tế dự phòng và quản lý y tế cơ sở vẫn rất nặng nề, đặc biệt trong bối cảnh dịch bệnh diễn biến phức tạp, khó lường.

Thời gian qua, Sở Y tế Hà Nội đã thành lập 4 đoàn công tác rà soát toàn diện hoạt động y tế cơ sở, tập trung vào nhân lực, trang thiết bị, công nghệ thông tin, truyền thông giáo dục sức khỏe và hệ thống phần mềm quản lý. Qua đó cho thấy còn nhiều bất cập, nhất là tình trạng phần mềm chồng chéo, gây khó khăn trong công tác báo cáo, quản lý và điều hành.

TS.BS Nguyễn Trọng Diện đề nghị CDC Hà Nội tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt, tăng cường hỗ trợ chuyên môn cho y tế cơ sở, đồng thời chủ động tham mưu các giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn về nhân lực, cơ chế tài chính, chuyển đổi số và phối hợp liên ngành. Trọng tâm thời gian tới là tích hợp các phần mềm y tế dự phòng, làm sạch dữ liệu hồ sơ sức khỏe điện tử, nâng cao năng lực y tế cơ sở và đẩy mạnh truyền thông giáo dục sức khỏe nhằm thay đổi hành vi của người dân.

Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cũng yêu cầu các đơn vị khẩn trương triển khai nhiệm vụ ngay từ đầu năm, bảo đảm “làm nhanh, làm đúng, làm hiệu quả”, góp phần giữ vững địa bàn an toàn, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô trong thời gian tới.

Phương Thu