Dự án đường dây 500kv Vĩnh Tân - Sông Mây: Giảm hiệu quả đầu tư vì vướng nhiều sai phạm

Nhiều sai phạm…

Dự án đường dây 500kv Vĩnh Tân - Sông Mây có tổng mức đầu tư 2.988.433,2 triệu đồng được triển khai qua hai tỉnh Bình Thuận, Đồng Nai, do Tổng công ty (Tcty) truyền tải điện Quốc gia làm chủ đầu tư. Đại diện chủ đầu tư là Ban quản lý dự án các công trình điện miền Nam (SPMB). Dự án được triển khai nhằm mục đích kết nối trung tâm điện lực Vĩnh Tân với hệ thống điện quốc gia, tạo tiền đề liên kết các nguồn điện lớn khác trong tương lai của khu vực Nam Trung bộ với hệ thống điện quốc gia.

Ban quản lý dự án các công trình điện miền Nam phải chịu trách nhiệm chính với sai phạm tại Dự án đường dây 500kv Vĩnh Tân - Sông Mây

Mặc dù Dự án được đầu tư rất lớn, tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực hiện, dự án còn mắc nhiều thiếu sót. Cụ thể, theo kết luận kiểm toán của Kiểm toán nhà nước (KTNN), các vị trí cột 05A01, 05B01 và 05C01 thuộc Lô thầu 5.1 Gói thầu (GT) số 5 - xây dựng tuyến đường dây (GT5) do công tác khảo sát không phù hợp với địa hình thực tế dẫn đến trong quá trình thi công phải điều chỉnh lại thiết kế chi tiết nhằm đảm bảo an toàn cho móng cột. Công tác thiết kế, lập bản vẽ mặt bằng vị trí móng 1718 của lô thầu 5.3 GT 5 chưa thể hiện đầy đủ kích thuớc hố đào sâu dây tiếp đất, làm khó khăn cho việc tính toán xác định khối lượng đào sâu. Ngoài ra, một số hạng mục của GT5: Bản vẽ kỹ thuật không thể hiện đầy đủ chi tiết, kích thước, thông số công tác xây kè móng, số gạt mát taluy, mương thoát nước dẫn đến khối lượng dự toán lập chưa đầy đủ theo quy định, không tuân thủ Nghị định 209/2004/NĐ-CP ngày 16/12/2014 của Chính phủ về quản lý chất lượng công trình.

Trong khi đó, công tác lập dự toán cũng được chỉ ra “có vấn đề”. Cụ thể, dự toán GT1 - cung cấp dây dẫn và dây chống sét đơn vị tư vấn thiết kế không sử dụng đơn giá vận chuyển áp dụng trên địa bàn làm tăng giá trị dự toán 1.650,9 triệu đồng; áp dụng sai đơn giá lắp đặt bu lông neo, tiếp địa; dự toán gói thầu số 4-cung cấp cột thép mạ kẽm tính sai khối lượng bu lông…Tính sai chi phí rà phá bom mìn, vật nổ hơn 5.053 triệu đồng.

Nguyên nhân, theo KTNN là do công tác xác định khối lượng và áp dụng định mức, đơn giá chưa tốt (GT5); chưa căn cứ vào nhu cầu thực tế của dự án để làm cơ sở lập dự toán mua sắm vật tư, thiết bị (GT5). Chủ đầu tư thực hiện thẩm định không phát hiện ra các vấn đề tồn tại nêu trên, dẫn đến giá trị dự toán được phê duyệt tăng so với quy định. Trong đó: Lập sai khối lượng dự toán, áp dụng đơn giá chưa phù hợp trách nhiệm thuộc về đơn vị tư vấn lập thiết kế, dự toán; chưa thực hiện rà soát lại khối lượng dự toán trước khi trình chủ đầu tư phê duyệt trách nhiệm thuộc về SPMB, thẩm định và phê duyệt sai khối lượng dự toán trách nhiệm thuộc về chủ đầu tư.

Làm giảm hiệu lực, hiệu quả đầu tư

Tiến độ thi công xây dựng dự án dự kiến hoàn thành trong tháng 7/2013, tuy nhiên, phải 8 tháng sau đó, công trình mới được hoàn thành. Theo quy định của hợp đồng thì các lô thầu thuộc gói thầu 4 có thời hạn hoàn thành trước 24/8/2012. Tuy nhiên tiến độ thực hiện thực tế đều chậm hơn (lô 4.1; 4.3 chậm 9 tháng; 4.2; 4.4; 4.6 chậm 10 tháng). Tiến độ thực hiện một số lô thầu thuộc GT5 chậm so với quy định của hợp đồng (lô 5.1 chậm 9 tháng, 5.2 chậm 12 tháng, 5.3 chậm 12 tháng, 5.4 chậm 12 tháng, 5.6 chậm 6 tháng)…

Điều đáng nói, được đầu tư cả nghìn tỷ đồng, nhưng tại thời điểm được kiểm toán, dự án vẫn chưa xây dựng và ban hành phương án phòng chống cháy nổ và ứng cứu trong quá trình thi công vận hành cũng như báo cáo đánh giá tác động môi trường.

Theo đó, ngoài kiến nghị xử lý về mặt tài chính 4.671.511.921 đồng, KTNN cũng kiến nghị SPMB thực hiện kiểm điểm trách nhiệm cá nhân, tập thể còn để xảy ra sai sót trong việc: Nghiệm thu, bàn giao kết quả khảo sát một số vị trí móng chưa phù hợp tại GT 5; chưa thực hiện kiểm tra rà soát phát hiện việc xác định không đúng khối lượng, áp dụng sai đơn giá trước khi trình chủ đầu tư phê duyệt dự toán chi tiêu cụ thể: Tính sai khối lượng bu lông cột trong dự toán chi tiết GT 4; tính toán sai khối lượng, đơn giá dự toán, chi phí rà phá bom mìn và GT 5...

Đối với Tcty truyền tải điện Quốc gia: Chỉ đạo SPMB và các bộ phận liên quan thực hiện đầy đủ theo kiến nghị KTNN. Kiểm điểm các cá nhân, tập thể có liên quan đến trách nhiệm của chủ đầu tư khi để xảy ra sai sót trong quá trình thẩm định, phê duyệt: Hồ sơ thiết kế kỹ thuật thiếu chi tiết, lập dự toán một số gói thầu sai quy định; kế hoạch đấu thầu GT 4 không cụ thể, rõ ràng…

Để làm rõ thêm những sai sót trong quá trình thực hiện dự án, Báo Công lý đã liên hệ làm việc với Tcty truyền tải điện Quốc gia. Thừa nhận có nhiều thiếu sót trong quá trình triển khai dự án, nhưng đại diện chủ đầu tư khẳng định “không làm thất thoát chi phí”. Theo lý giải của SPMB, đối với nội dung GT5 được nghiệm thu và bàn giao kết quả khảo sát một số vị trí móng chưa phù hợp với thực tế là do khoảng cách thời gian khảo sát, lập thiết kế đến khi thi công cách xa nhau nên đã làm thay đổi địa hình tại một số vị trí móng cột và “trong quá trình thực hiện, SPMB đã phát hiện và kịp thời hiệu chỉnh lại thiết kế chi tiết để không làm ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án”.

Đối với nội dung làm rõ trách nhiệm của chủ đầu tư - Tcty Truyền tải điện Quốc gia trong việc để xảy ra sai sót trong quá trình thực hiện Dự án, đơn vị này cho biết đã yêu cầu các tập thể, cá nhân có liên quan tổ chức kiểm điểm làm rõ các nguyên nhân dẫn đến thiếu sót. “Mặc dù các sai sót không gây thất thoát tài sản nhà nước nhưng các đơn vị, cá nhân liên quan phải nghiêm túc nhìn nhận các thiếu sót để rút kinh nghiệm trong công tác quản lý cho các dự án về sau của Tcty”. Tuy nhiên, mức xử lý cụ thể đối với các tập thể, cá nhân khi để xảy ra sai phạm là gì lại không được nhắc đến.

Theo báo Công lý