“Lễ hội số” Cổ Loa - điểm mới hiện thực hóa Nghị quyết 57-NQ/TW

Tự hào những giá trị truyền thống

Theo sử sách, ngày mùng 6 tháng Giêng là ngày vua An Dương Vương đăng vị, lên ngôi Hoàng đế. Trải qua hơn 2.000 năm lịch sử, cứ đến ngày này hằng năm, nhân dân bát xã Loa Thành lại thành kính tổ chức lễ hội để tưởng nhớ công đức của An Dương Vương - vị anh hùng dân tộc có công thống nhất hai bộ tộc Âu Việt và Lạc Việt, lập nên quốc gia Âu Lạc.

Đức vua An Dương Vương mở mang bờ cõi từ trung du xuống đồng bằng, ra miền biển; xây dựng kinh đô tại Cổ Loa - vùng đất địa linh nhân kiệt, hội tụ thế đất “rồng cuộn hổ ngồi”, “cửu long tranh châu”, thuận thiên thời, lợi địa lợi, hòa nhân hòa. Trong 50 năm trị vì, Người đã dành 18 năm xây thành, đắp lũy và 10 năm kiên cường chống giặc ngoại xâm.

Người dân quét mã QR để tìm hiểu về di tích Cổ Loa (Ảnh: Thái Sơn)

Ông Hoàng Công Tuy - Chủ tịch Hội Người cao tuổi xã Đông Anh bày tỏ niềm tự hào: "Để lễ hội thành công, chúng tôi phải làm công tác chuẩn bị chu đáo suốt mấy tháng nay; phân công công việc cho từng tiểu ban. Lễ hội Cổ Loa nổi tiếng với hệ thống nghi lễ, nghi thức và tục rước của bát xã Loa Thành, thể hiện tinh thần đoàn kết cộng đồng làng xã và những giá trị văn hóa truyền thống được gìn giữ từ ngàn xưa. Phần lễ này vô cùng quan trọng, được giao cho Hội Người cao tuổi xã phụ trách. Chúng tôi cảm thấy vô cùng tự hào vì đã nhiều năm nay được tham gia vào công tác tổ chức, duy trì nét đẹp này tại lễ hội".

Đông đảo người dân tham quan “Không gian di tích - Lễ hội truyền thống số” (Ảnh: Thái Sơn)

Đồng chí Nguyễn Văn Thiềng - Chủ tịch UBND xã Đông Anh cho biết: Cổ Loa với những vòng thành độc đáo, các công trình kiến trúc - nghệ thuật đặc sắc và những khu di chỉ khảo cổ quan trọng, nơi hai lần được chọn làm kinh đô của nước Việt đã trở thành biểu tượng đáng tự hào của nền văn minh Việt Nam. Trải qua hàng nghìn năm thăng trầm của lịch sử, di tích Cổ Loa vẫn sừng sững cùng thời gian, như một kho lưu trữ sống động, phong phú và quý giá về lịch sử dân tộc.

Người dân trải nghiệm công nghệ thực tế ảo VR - 360 độ và được xem những hình ảnh sống động, chân thực về di tích Cổ Loa (Ảnh: Thái Sơn)

“Cổ Loa chứng kiến biết bao biến đổi của đất nước, nhưng trong tâm thức người dân Đông Anh vẫn lưu giữ những huyền thoại thiêng liêng: Chuyện vua Thục xây thành, chuyện các nàng tiên gánh đất, tích diệt Bạch Kê Tinh ở núi Sái, tướng Cao Lỗ chế nỏ thần đánh tan quân xâm lược… Mỗi câu chuyện đều mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, góp phần tạo nên vẻ cổ kính, văn hiến của Thủ đô Hà Nội, khẳng định vị trí, vai trò trung tâm phồn thịnh của vùng đất này” - Chủ tịch UBND xã Đông Anh khẳng định.

Số hóa lễ hội, đưa di sản đến gần hơn với công chúng

Cũng theo đồng chí Nguyễn Văn Thiềng, năm 2025, Khu di tích quốc gia đặc biệt Cổ Loa được đầu tư tôn tạo, nâng cấp nhiều hạng mục như đền thờ, đình Ngự Triều Di Quy, am Bà Chúa Mỵ Châu, chùa Bảo Sơn; đồng thời xây dựng đền thờ Đức vua và quảng trường - công viên di sản với tổng mức đầu tư gần 1.000 tỷ đồng. Những công trình này góp phần quan trọng vào việc bảo tồn, phát huy giá trị di tích, từng bước phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn.

Nhiều phụ huynh cho con trải nghiệm không gian trình diễn Hologram 3D để tìm hiểu về di tích Cổ Loa, câu chuyện nỏ thần, câu chuyện xây thành Cổ Loa (Ảnh: Thái Sơn)

Lễ hội Cổ Loa đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Điểm mới của Lễ hội Cổ Loa năm 2026 là tổ chức gắn với không gian lễ hội truyền thống số, ứng dụng mã QR để số hóa tư liệu, truyền thông đa nền tảng, góp phần lan tỏa giá trị di sản trong môi trường số.

Đại diện Phòng Văn hóa - Xã hội xã Đông Anh cho biết, “Không gian di tích - Lễ hội truyền thống số” chia làm 3 khu vực: Đó là khu vực trải nghiệm công nghệ thực tế ảo 3D - 360; không gian trình diễn Hologram 3D; là booth VR Giếng Ngọc.

Tại đây, người dân có thể tìm hiểu về di tích Cổ Loa thông qua ứng dụng công nghệ, đồng thời tương tác và chơi các trò chơi hay xem phim tư liệu về Lễ hội Cổ Loa. Điểm nhấn ở khu vực này không gian trình diễn Hologram 3D, với các hình ảnh ba chiều hiển thị sống động giữa không trung, mang đến trải nghiệm trực quan và ấn tượng cho du khách.

Tại booth VR Giếng Ngọc, người dân đeo kính thực tế ảo để tham quan di tích Cổ Loa (Ảnh: Thái Sơn)

Ngay tại trung tâm là booth VR Giếng Ngọc, người dân có thể đeo kính thực tế ảo để tham quan di tích Cổ Loa, khám phá lịch sử theo góc nhìn 360 độ, chân thực và sinh động với công nghệ VR 360. Bên cạnh đó, du khách cũng có thể quét mã QR để xem trực tiếp trên điện thoại các cổ vật Loa Thành đã được số hóa 3D, thao tác, quan sát chi tiết hiện vật ở nhiều góc độ khác nhau.

Du khách thích thú trải nghiệm đeo kính VR, tham quan toàn bộ di tích trên không gian số (Ảnh: Thái Sơn)

Sau một hồi trải nghiệm, anh Nguyễn Kim Ngọc (thôn Dục Tú) bày tỏ sự thích thú: “Hay quá! Nhiều năm rồi đi lễ hội nhưng đây là lần đầu tiên tôi được trải nghiệm công nghệ thực tế ảo VR. Hình ảnh về không gian di tích rất sống động và chân thực. Lúc đầu, tôi có cảm giác hơi ngợp nhưng khi quen rồi thì lại thấy hình ảnh rất nét và “đã mắt”. Với giới trẻ, tôi nghĩ, đây là điểm thu hút họ đến với lễ hội và dễ dàng lan tỏa giá trị của di tích Cổ Loa đến với tầng lớp người trẻ”.

Nhiều em nhỏ check -in với những hình ảnh về Mỵ Nương, Trọng Thủy... Qua đây, các em hiểu thêm về câu chuyện dựng nước và giữ nước của cha ông xưa (Ảnh: Thái Sơn)

Theo lãnh đạo xã Đông Anh, địa phương đang tích cực hiện thực hóa Nghị quyết 57-NQ/TW thông qua việc đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, trong đó số hóa di sản là trọng tâm để phát triển văn hóa - du lịch thông minh.

Xã Đông Anh tập trung xây dựng chính quyền điện tử, ứng dụng công nghệ để bảo tồn và quảng bá các di tích quốc gia, trong đó có di tích Cổ Loa, đưa Cổ Loa sẽ trở thành điểm đến hấp dẫn của du khách muôn phương, hướng tới xây dựng Đông Anh xanh, thông minh và hiện đại. Và việc số hóa di tích, lễ hội Cổ Loa được kỳ vọng sẽ góp phần phát triển công nghiệp văn hóa tại địa phương.

Trong không gian này, BTC bố trí điểm check -in tái hiện toàn bộ truyền thuyết An Dương Vương xây thành Cổ Loa (Ảnh: Thái Sơn)

Chủ tịch UBND xã Đông Anh Nguyễn Văn Thiềng chia sẻ, để điề đó thành hiện thực, mỗi người dân địa phương, con cháu Âu Lạc hôm nay đang sinh sống trên mảnh đất Cổ Loa cần ý thức rõ trách nhiệm với lịch sử bằng những hành động thiết thực như bảo vệ các vòng thành cổ, các công trình kiến trúc, tích cực trồng cây xanh, đẩy mạnh chuyển đổi số trong bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội truyền thống, nâng cao vị thế di tích Cổ Loa trong giai đoạn mới.

Tại khu vực này cũng trưng bày một số sản phẩm đặc trưng của Cổ Loa như bỏng chủ, bún xào cần... món ăn truyền thống tại Cổ Loa gắn liên với truyền thuyết thời An Dương Vương xây thành (Ảnh: Thái Sơn)

Bún xào cần (bún Mạch Tràng) (Ảnh: Thái Sơn)

Chụp ảnh Photobooth tại Không gian số của lễ hội (Ảnh: Thái Sơn)

Thái Sơn