Mặt trái của mạng xã hội: Hiểm họa khôn lường

Cần cẩn trọng khi sử dụng mạng xã hội.

Khi mạng xã hội là con dao hai lưỡi

Không thể phủ nhận sức hấp dẫn của mạng xã hội bởi những tính năng rất hiện đại, hữu ích, thân thiện và luôn đặt người dùng vào vị trí trung tâm. Trong thế giới ảo của mạng xã hội, người ta có thể núp dưới thân phận của nhiều người khác nhau. Mỗi tài khoản Facebook, mỗi trang cá nhân là đại diện cho một con người, có thể là thật, có thể là giả tham gia tương tác trong mạng xã hội.

Có một số người thờ ơ, nói không với mạng xã hội nhưng có vô số những người đam mê Facbook đến mức “nghiện”. Mục đích và cách sử dụng mạng xã hội của mỗi người cũng khác nhau. Nhiều người coi mạng xã hội đơn thuần chỉ để giải trí, là nơi giao lưu với bạn bè, xả stress sau những giờ học tập, làm việc căng thẳng.

Tuy nhiên, cũng có nhiều người sử dụng mạng xã hội thành một kênh kinh doanh online, một công việc kiếm tiền nghiêm túc…Tất nhiên, cũng có không ít kẻ xấu đã lợi dụng mạng xã hội để lừa đảo, thậm chí tuyên truyền văn hóa phẩm đồi trụy, phản động, câu view, câu like, câu share để trục lợi bất chính.

Mạng xã hội như con dao hai lưỡi, nếu không biết sử dụng, nó sẽ “cắt tay” mình lúc nào không hay. Trên thực thế, đã có không ít nghệ sĩ Việt đã phải trả giá cho những phát ngôn bồng bột, những hành xử chẳng giống ai trên mạng xã hội.

Mới đây, mạng xã hội lan truyền thông tin một tài khoản Facebook được cho là của nam ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng đã kêu gọi kích động bạo lực diễn ra tại tỉnh Tiền Giang. Cụ thể, trước đó, trên mạng xã hội xuất hiện clip ngắn về một người cha bạo hành con ruột 3 tuổi, tài khoản Facebook có tên Đàm Vĩnh Hưng đã kêu gọi "anh em giang hồ" tát vô mặt người cha này và quay clip.

Thậm chí tài khoản này còn kêu "treo thưởng 20 triệu đồng uống cà phê chơi cho ai tát vô mặt nó liên tục y chang như vậy". Sau đó, trên các tài khoản Facebook được cho là của nam ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng còn có nhiều bài viết với ngụ ý việc xử lý kẻ bạo hành trẻ con là đúng đắn.

Tài khoản facebook của Đàm Vĩnh Hưng bức xúc phản bác hành động đánh con của người cha

Nhiều ý kiến lên án hành vi bạo hành trẻ em, đề nghị xử lý kẻ bạo hành. Nhưng cũng có ý kiến cho rằng lời lẽ kêu gọi kích động bạo lực là không chấp nhận được.

Đáng nói, sau khi những chia sẻ mang nội dung kích động bạo lực tràn lan trên mạng xã hội, nhiều dân mạng đã truy lùng danh tính cũng như chỗ ở của gia đình này. Chỉ ít giờ sau đó, rất đông người đã tìm đến tận dãy nhà trọ, lao vào đánh tới tấp ông bố đánh con trong clip để xả giận. Việc ông bố này bị đánh chỉ ngưng khi lực lượng công an đến can thiệp.

Phải sử dụng mạng xã hội thông minh

Chia sẻ quan điểm của mình khi đọc những dòng trạng thái kích động mọi người dùng bạo lực của Facebook được cho là của ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng, anh Lê Thanh Tùng (Giang Biên, Long Biên, Hà Nội) bày tỏ: Khi chứng kiến cái xấu, cái ác, đặc biệt là hành động của người cha đánh một đứa trẻ, đa số mọi người đều cảm thấy căm phẫn. Từ tình cảm ấy, nhiều người mong muốn trừng trị ông bố bạo hành con để đòi lại công bằng.

Tất nhiên, hành động của Facebook được cho là của nam ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng cũng là tâm lý chung của con người trong xã hội. Tuy nhiên, trong một xã hội thượng tôn pháp luật, có cơ quan bảo vệ trẻ em, có hệ thống cơ quan hành chính tư pháp như hiện nay thì không thể chấp nhận hành xử tùy hứng và kích động bạo lực như vậy được.

Bởi lẽ, người nổi tiếng thường có lượt người hâm mộ rất lớn. Thậm chí nhất cử nhất động của họ sẽ được người hâm mộ theo dõi và làm theo. Tuy nhiên, nếu đã là người của công chúng mà ngay cả kiến thức pháp luật tối thiểu cũng không trang bị được cho mình thì rất dễ làm hỏng một bộ phận giới trẻ sau này.

Có thể thấy, thời gian gần đây, có khá nhiều hiện tượng "hiệp sĩ", "anh hùng" tự phong trên mạng cho mình được quyền nhân danh cái đúng để kêu gọi tấn công người khác. Đáng lo ngại là hành vi này lại được một bộ phận người dân cổ vũ. Các chuyên gia pháp lý đều cho rằng, cách hành xử của một nhóm người, sự cổ vũ của cộng đồng mạng, người dân đối với hành vi bạo lực là điều khó chấp nhận.

Trả lời báo chí xung quanh vấn đề này, luật sư Trương Anh Tú (Đoàn luật sư TP Hà Nội) cho rằng, việc kêu gọi người khác sử dụng bạo lực là hành vi vi phạm pháp luật rất đáng lên án. Bởi nếu có ai đó vi phạm pháp luật thì người đó phải chịu trừng trị của pháp luật, chứ không thể dùng "luật rừng" để xử lý.

"Hành hung, gây thương tích cho người khác từ 11% trở lên thì có thể xử lý về tội cố ý gây thương tích. Ngay cả trong trường hợp thương tích chưa đủ 11% vẫn có thể xem xét khởi tố vụ án. Trong trường hợp này, việc xử phạt hành chính đối với những kẻ kích động bạo lực là điều cần thiết" - luật sư Tú cho biết.

Theo kết quả khảo sát của Chương trình nghiên cứu Internet và Xã hội, 78% người dùng mạng tại Việt Nam khẳng định từng là nạn nhân, hoặc biết những trường hợp phát ngôn gây thù ghét trên mạng xã hội. Rõ ràng, những mặt trái của mạng xã hội không còn là nguy cơ, mà đã hiện diện rất rõ trong đời sống hàng ngày.

Hiện Việt Nam đang có hơn 65 triệu người dùng mạng xã hội (chiếm khoảng 68% dân số), trong đó có khoảng 35 triệu người dùng mạng xã hội với thời lượng trung bình 138 phút mỗi ngày. Đây thực sự là con số không hề nhỏ, vì vậy, để ngăn chặn những hiểm họa khó lường từ mặt trái của mạng xã hội, trước tiên là vai trò tự thân của mỗi cá nhân.

Cùng với đó là sự đẩy mạnh công tác tuyên truyền các các cấp, ngành, tổ chức, đoàn thể đến nhiều thành phần trong xã hội. Đặc biệt, việc Quốc hội vừa thông qua Luật An ninh mạng hứa hẹn sẽ giúp kiểm soát được hành vi của người dùng có sử dụng mạng internet để làm việc trái pháp luật.

“Cách tốt nhất là phải sử dụng mạng xã hội thông minh. Sự thông minh này thể hiện ở chỗ là phải xác minh mọi thông tin mà mình chia sẻ. Là người nổi tiếng cần tránh những thông tin sai, những phát ngôn phản cảm, cùng với đó, cũng phải tôn trọng pháp luật và hiểu pháp luật", luật sư Trương Anh Tú nhấn mạnh.

Diệu Linh