Mở rộng đề tài, nâng tầm chất lượng

Lan tỏa tinh thần đổi mới và giá trị chân - thiện - mỹ

Giải báo chí toàn quốc "Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam" lần thứ Ba được đổi tên từ Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa, Thể thao và Du lịch” theo quyết định 2312/QĐ-BVHTTDL do Thứ trưởng Thường trực Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lê Hải Bình kí ngày 3/7/2025.

Việc đổi tên này nhằm phù hợp hơn với tình hình thực tế những lĩnh vực do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quản lý đồng thời mở rộng phạm vi, đề tài phản ánh cho những tác phẩm dự giải, nâng Giải lên một tầm cao mới.

Phát biểu tại buổi họp báo, ông Nguyễn Anh Vũ - Tổng Biên tập Báo Văn hóa, Phó Trưởng ban Tổ chức giải nhấn mạnh: “Tên gọi gọn hơn nhưng tầm vóc và quy mô giải được nâng cao hơn, mở rộng hơn, bao trùm mọi lĩnh vực đời sống xã hội”.

Giải được tuyển chọn và trao cho các tác giả hoặc nhóm tác giả, tác phẩm báo chí xuất sắc, phản ánh về người thật, việc thật, có tính phát hiện, phản ánh chính xác, kịp thời về những tập thể, cá nhân, hành động tích cực, điển hình tiên tiến, phê phán những thói hư, tật xấu trong xã hội…

Ông Nguyễn Anh Vũ - Tổng Biên tập báo Văn hóa, Phó Trưởng ban Tổ chức thông tin về Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam” lần thứ 3

Những nội dung đề tài trọng tâm của giải như: Tác phẩm viết về việc triển khai Văn kiện Đại hội XIII của Đảng đi vào cuộc sống, Đại hội Đảng bộ các cấp hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; hiện thực hóa các chỉ thị, nghị quyết của Trung ương, cấp ủy các cấp; vai trò, tầm quan trọng của văn hóa đối với sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Các bài viết chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước gắn với sự đổi mới, nỗ lực của ngành Văn hóa, Thông tin, Thể thao và Du lịch, tăng tốc, bứt phá, cùng cả nước vững bước tiến vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc; các ngày kỷ niệm, ngày lễ lớn, các sự kiện trọng tâm của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, các sự kiện văn hóa, thông tin, gia đình, thể dục, thể thao và du lịch nổi bật trên phạm vi cả nước.

Đề tài viết về công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách theo hướng "kiến tạo", "khơi thông" nguồn lực phát triển văn hóa, thể thao và du lịch, đặc biệt là: Chương trình tổng thể phát triển văn hóa Việt Nam giai đoạn 2023 - 2025; Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025 - 2035; Quy hoạch mạng lưới cơ sở văn hóa và thể thao và Quy hoạch hệ thống du lịch thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Chiến lược phát triển thể dục, thể thao Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam đến năm 2030; Luật Di sản văn hóa (sửa đổi).

Tác phẩm đề cập đến vấn đề xây dựng con người Việt Nam thời kỳ đổi mới, phát triển, hội nhập với những giá trị chuẩn mực phù hợp, gắn với giữ gìn, phát huy giá trị gia đình Việt Nam, hệ giá trị văn hóa, giá trị của quốc gia - dân tộc; kết hợp nhuần nhuyễn những giá trị truyền thống với giá trị thời đại: Yêu nước, đoàn kết, tự cường, nghĩa tình, trung thực, trách nhiệm, kỷ cương, sáng tạo.

Ông Phan Thanh Nam - Phó Tổng Biên tập Báo Văn hóa thông tin về những điểm mới nổi bật tại Thể lệ giải

Các tuyến bài khai thác về vấn đề phát triển toàn diện và đồng bộ các lĩnh vực văn hóa, môi trường văn hóa, đời sống văn hóa: Bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, đồng thời nâng cao chất lượng, hiệu quả sáng tạo các giá trị văn hóa mới.

Tác phẩm báo chí nhằm phát huy vai trò chủ thể sáng tạo, chủ thể thụ hưởng văn hóa là Nhân dân; tôn trọng và bảo vệ sự biểu đạt đa dạng của văn hóa, của người dân, các dân tộc, các vùng, miền; phát triển các phong trào văn hóa sâu rộng, thực chất; cải thiện điều kiện, nâng cao mức hưởng thụ văn hóa của Nhân dân, bảo đảm sự công bằng; đề cao, phát huy vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, của những người làm công tác văn hóa.

Bài viết về chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; khai thác và thực thi bản quyền trên không gian mạng; thúc đẩy phát triển và triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong việc phát triển công nghiệp văn hóa số; chuyển đổi số ngành Văn hóa, Thông tin, Thể thao và Du lịch và các thành tựu của chuyển đổi số đồng bộ với các nội dung, nhiệm vụ về chuyển đổi số của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lich.

Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa và Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Văn Hùng trao giải Nhất cho các tác giả, đại diện nhóm tác giả tại Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa, Thể thao và Du lịch” lần thứ Nhất năm 2023

Cùng với việc phản ánh gương người tốt, việc tốt, các gương điển hình tiêu biểu, Ban Tổ chức khuyến khích các tác phẩm dự thi nêu rõ thực trạng về cơ chế, chính sách trong lĩnh vực văn hóa, thông tin, gia đình, thể thao, du lịch và giải pháp hoàn thiện.

Những bài viết chỉ ra khó khăn, vướng mắc, bất cập, từ đó đưa ra giải pháp đổi mới, nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác tham mưu, quản lý Nhà nước và tổ chức các hoạt động phát triển sự nghiệp văn hóa, thông tin, thể thao và du lịch từ Trung ương đến địa phương.

Các tác phẩm báo chí phải đảm bảo tính chân thực, có sức thuyết phục, lan tỏa trong dư luận và được Nhân dân đồng tình, đánh giá cao; phục vụ tốt công tác thông tin, tuyên truyền vì sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam được đăng, phát trên các cơ quan báo chí được cấp phép theo quy định của pháp luật.

Nâng tầm chất lượng

Thể lệ Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ Ba đã bổ sung thêm các nhóm nội dung liên quan đến báo chí, xuất bản, không gian mạng, văn hóa đối ngoại và thông tin điện tử thuộc lĩnh vực quản lý mới của Bộ VHTTDL.

Đây cũng là những nội dung mới mà Thể lệ Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa, Thể thao và Du lịch” lần thứ Nhất và lần thứ Hai chưa có.

Cụ thể, Thể lệ Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ 3 nhấn mạnh đến nội dung thúc đẩy và lan tỏa giá trị của sách và văn hóa đọc; tầm quan trọng của sách và văn hóa đọc đối với việc nâng cao kiến thức và kỹ năng, phát triển tư duy, khả năng sáng tạo, bồi dưỡng nhân cách và con người Việt Nam.

Phó Thủ tướng Lê Thành Long và Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng trao giải Nhất, Giải báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa, Thể thao và Du lịch” lần thứ Hai, năm 2024

Truyền thông về chuyển đổi số trong thư viện nhằm hình thành mạng lưới thư viện hiện đại, nâng cao năng lực hoạt động của các thư viện, cung cấp các dịch vụ thư viện mới đáp ứng nhu cầu của người sử dụng, góp phần nâng cao dân trí, xây dựng xã hội học tập.

Báo chí với trách nhiệm lan tỏa thông điệp về kỷ nguyên vươn mình của dân tộc; chuyển đổi số báo chí; chào mừng kỷ niệm 100 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (1925 - 2025).

Xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh trên không gian mạng, khơi dậy ý thức trách nhiệm, lòng tự hào dân tộc để dần loại bỏ những biểu hiện tiêu cực, ngăn chặn, đẩy lùi những hiện tượng “lệch chuẩn”, hướng con người tới chân - thiện - mỹ.

Các giải pháp giám sát, xử lý thông tin xấu độc; giải pháp phòng, chống tuyên truyền văn hóa phẩm đồi trụy trên không gian mạng; nâng cao nhận thức, kỹ năng làm chủ thông tin và các công cụ, phương tiện kỹ thuật cho người dân khi tham gia các hoạt động văn hóa trên không gian mạng...

Ban Tổ chức không chấp nhận các tác phẩm ảnh cũng như bài viết có sự can thiệp của AI làm ảnh hưởng đến tính chân thật của tác phẩm dự giải. Đồng thời, nhằm thu hút đông đảo sự tham gia của các nhà báo và mong muốn có nhiều tác phẩm chất lượng, Ban Tổ chức không giới hạn số lượng tác phẩm tham dự giải của mỗi cây viết.

Phóng viên đặt câu hỏi tại buổi họp báo công bố Thể lệ Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ 3

Bên cạnh đổi mới về nội dung, Thể lệ cũng điều chỉnh quy định về thời gian đăng tải, nhận và chấm vòng sơ khảo, chung khảo, đặc biệt đổi mới hình thức giao nhận tác phẩm theo hướng đơn giản nhưng chặt chẽ, khoa học, tạo điều kiện thuận lợi cho các tác giả cũng như các hội đồng chấm giải, phù hợp xu thế chuyển đổi số, qua đó kỳ vọng thu hút được đông đảo các tác giả, tác phẩm, góp phần thành công mùa giải thứ Ba Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam”.

Thể loại báo chí được xét trao Giải: Là các tác phẩm báo chí thuộc bài phản ánh, phóng sự, điều tra, phim tài liệu, bút ký, chương trình tọa đàm (trừ các chương trình phát thanh và truyền hình trực tiếp)... về văn hóa, thông tin, gia đình, thể thao và du lịch được đăng, phát lần đầu trên các loại hình báo chí: Báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình, báo ảnh.

Giải được trao cho các tác phẩm xuất sắc thuộc các loại hình báo chí, với số lượng: Giải tập thể: 3 Giải đồng hạng cho 3 cơ quan báo chí có nhiều tác phẩm tham đạt kết quả cao. Giải cá nhân: 1 giải Nhất, 3 giải Nhì; 5 giải Ba; 10 giải Khuyến khích cho mỗi loại hình báo chí.

Lễ Tổng kết và trao giải dự kiến được tổ chức tại Hà Nội ngày 20/10/2025.

Hương Thu