Ngọn lửa yêu nghề của cô giáo trẻ nơi rẻo cao Lũng Vân

Những bước chân vượt dốc gieo mầm hy vọng

“Lên Lũng Vân mùa nào cũng khó như lên trời vậy” - một câu nói giản dị nhưng chứa đựng hết thảy sự gian nan mà cô giáo Trần Hải Yến cùng bao đồng nghiệp nơi đây phải đối mặt.

Lũng Vân là xã vùng cao của huyện Tân Lạc (tỉnh Hòa Bình cũ, nay thuộc tỉnh Phú Thọ), đẹp nguyên sơ nhưng cũng khắc nghiệt, hiểm trở. Từ nhà đến trường, cô Yến phải vượt quãng đường hơn 20km, một bên là vách núi cheo leo, một bên vực sâu hun hút. Cuộc sống đời thường và công tác giáo dục cũng vì thế mà gặp muôn vàn khó khăn.

Cô giáo Hải Yến cùng các học sinh thân yêu

“Đó là những cung đường ngoằn ngoèo, dốc cao, mùa mưa thường xuyên sạt lở, còn mùa đông thì sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn. Ngày nắng, tôi rời nhà lúc 6 giờ 20 phút, mất khoảng 40 phút để kịp đón các con lúc 7 giờ. Ngày mưa hay mùa đông, tôi phải đi sớm hơn nhiều để bảo đảm đến trường đúng giờ”, cô Yến chia sẻ.

Nước lũ xối xả trong những ngày trời mưa

Đoạn đường những ngày thời tiết xấu cô giáo trẻ Hải Yến phải đi qua để lên trường với học sinh

Không ít lần cô bị ngã xe trên cung đường nguy hiểm ấy. May mắn không nguy hiểm đến tính mạng nhưng đủ để cô buộc phải từ bỏ chiếc xe tay ga để chuyển sang xe số chắc chắn hơn. Mỗi buổi sáng, việc đầu tiên của cô là “ngắm trời ngắm đất” để đoán trước thời tiết.

“Có những đêm trời mưa, tôi trằn trọc không ngủ được, chỉ lo ngày mai đường sạt lở, không biết có đến trường kịp đón các con không…”, cô Yến bộc bạch.

“Cõng” chữ giữa rào cản và thiếu thốn

Khó khăn với cô Yến không chỉ đến từ con đường gian nan mà còn ở ngay trong lớp học. Gần như toàn bộ học sinh ở Lũng Vân là con em đồng bào Mường, giao tiếp chủ yếu bằng tiếng mẹ đẻ. Những ngày đầu, khi phụ trách lớp nhà trẻ, các em đến lớp vừa khóc vừa nói tiếng Mường mà cô không hiểu, chỉ biết ôm vào lòng, dỗ dành bằng tiếng Kinh. “Chắc các con thương cô nên cũng nín nhanh. Đến nay thì khá hơn nhiều rồi, nhưng tôi vẫn chưa thể nói trôi chảy, việc trao đổi với phụ huynh còn nhiều trở ngại”, cô nhớ lại.

Cô Hải Yến và những cô giáo ở trường tự tay làm những sản phẩm để hướng dẫn các con trong các tiết học

Khó khăn ấy càng thêm chồng chất khi cơ sở vật chất trường học còn thiếu thốn. Dù các phòng học đã được đầu tư khang trang hơn, nhưng trường vẫn thiếu phòng chức năng, đồ dùng dạy học. Nhiều khi, các cô phải tận dụng hạt ngô, lá cây, viên sỏi… để tạo thành đồ dùng trực quan, giúp giờ học trở nên sinh động hơn.

Năm học 2024 - 2025, hưởng ứng phong trào xây dựng trường học xanh - an toàn - hiệu quả, Trường Mầm non Lũng Vân đăng ký mô hình bảo tồn bản sắc văn hóa Mường, trong đó có ngôi nhà sàn truyền thống.

“Nhà thì nhỏ thôi nhưng để dựng được, giáo viên và phụ huynh phải cùng nhau góp công. Ngoài giờ dạy, chúng tôi thay phiên nhau đi theo lối mòn lên núi cắt cỏ ranh, tự buộc, tự chở về để dựng nhà. Kỷ niệm ấy thật khó quên, vừa vất vả nhưng cũng đầy tự hào”, cô Yến ánh mắt rạng ngời.

Những sản phẩm tự tay cô Hải Yến thiết kể để giúp các giờ học của các bạn học sinh thêm phần sinh động, hấp dẫn

Khi trải lòng về những khó khăn, giọng cô Yến bỗng chùng xuống khi nói về sự thiệt thòi của hai con nhỏ. “Tôi không sợ vất vả, chỉ thương các con. Hơn 3 năm nay, tôi chưa một lần đưa con đi khai giảng hay tổng kết. Hầu như không thể đồng hành cùng con trong các sự kiện ở trường… Có lúc thấy các con mình thiệt thòi quá”, cô nghẹn lời.

Cô giáo Hải Yến luôn tự hào về ngôi trường mà mình gắn bó hơn 3 năm qua, dù còn nhiều khó khăn

Thế nhưng đêm xuống, sau khi con đã ngủ say, cô lại tiếp tục soạn giáo án, làm đồ dùng dạy học. Với cô, từng giờ học vui tươi, ánh mắt trong veo của học trò là phần thưởng lớn lao nhất.

Quả ngọt từ gian khó

Dẫu muôn vàn vất vả, cô Trần Hải Yến vẫn giữ tinh thần lạc quan, yêu nghề, yêu trò. Với cô, những thử thách chỉ là một phần tất yếu của công việc và động lực lớn nhất vẫn là tình thương vô bờ dành cho học sinh.

“Nhìn các con thiệt thòi thương lắm. Mùa đông rét buốt, phụ huynh lại chưa có điều kiện quan tâm như miền xuôi. Tôi chỉ mong góp chút công sức nhỏ bé để các con được chăm lo tốt hơn”, cô Yến tâm sự.

Khi được hỏi có ý định quay về miền xuôi không, cô chỉ mỉm cười: “Chừng nào tôi còn sức thì vẫn muốn gắn bó với ngôi trường này. Hơn 3 năm qua, tôi đã quen khí hậu, quen phụ huynh, quen học trò. Với tôi, nơi đây không còn là khó khăn nữa mà là tình yêu”.

Ngoài giờ dạy, cô còn như người mẹ thứ hai, thường gom quần áo, đồ dùng còn tốt mang cho học trò và cả phụ huynh, để mùa đông vùng cao bớt lạnh giá, khắc nghiệt. “Ở đây sương mù dày, quần áo của các con dễ bị mốc. Vì thế những món đồ ấy trở thành vô cùng quý giá”, cô nói.

Cô Yến luôn đau đáu mong Nhà nước và chính quyền địa phương quan tâm hơn nữa tới cơ sở vật chất của trường, bổ sung các phòng chức năng, đồ dùng học tập và sửa chữa những đoạn đường xuống cấp để con đường đến lớp của cô trò bớt phần gian nan. “Có như vậy, chúng tôi mới có thể cống hiến hết khả năng cho những mầm non tương lai của đất nước”, cô gửi gắm.

Những thành tích mà cô Yến đạt được thể hiện tình yêu nghề, mến trẻ và tinh thần vượt qua mọi khó khăn trong cuộc sống

Sự nỗ lực và tâm huyết của cô Yến đã được ghi nhận bằng nhiều thành tích đáng tự hào. Chỉ hơn 3 năm công tác, cô Yến đã đạt nhiều thành tích: Hai năm liền là lao động tiên tiến, một lần chiến sĩ thi đua cấp huyện, hai lần nhận giấy khen của UBND xã Vân Sơn, đặc biệt là hai năm liên tiếp đạt giáo viên dạy giỏi cấp huyện.

“Mặc dù giải chưa cao nhưng tôi là một trong số ít giáo viên vùng cao tham dự và đạt giải. Đó chính là nguồn động viên để tôi tiếp tục nỗ lực”, ánh mắt cô ánh lên niềm tự hào.

Hình ảnh cô giáo trẻ Trần Hải Yến - người lái đò thầm lặng, kiên cường giữa muôn vàn khó khăn, đã trở thành nguồn cảm hứng đẹp đẽ. Bằng tình yêu nghề, lòng mến trẻ, cô đã thắp sáng ngọn lửa nơi rẻo cao Lũng Vân, gieo niềm tin và hy vọng cho bao thế hệ học trò.

“Không yêu trẻ, không tâm huyết với nghề thì không thể nào gắn bó đến bây giờ. Với tôi, hạnh phúc lớn nhất là mỗi sáng được nghe tiếng gọi trong trẻo: "Cô Yến ơi!", cô mỉm cười.

Trí Nhân