Người dân Mỹ bắt đầu cuộc sống bình thường mới với giấy chứng nhận tiêm chủng

Người dân di chuyển trên cầu Brooklyn ở New York, Mỹ, ngày 25/4 (Ảnh: AFP)

Chứng nhận tiêm chủng - tấm giấy thông hành

Tại đêm nhạc thập niên 90 ở Rumi, không gian tổ chức sự kiện ở khu Chelsea của quận Manhattan, những người thuộc thế hệ Millennials (sinh từ năm 1981 đến 1996) và Gen Z (sinh từ năm 1996 trở về sau) đang xếp hàng dài để vào bên trong. Họ mặc đồ thể thao, áo crop top neon hay yếm denim và quần ống loe.

Để vào được bên trong, họ phải vượt qua hai bàn kiểm tra. Đầu tiên, khách hàng phải được xác minh nhân thân và đo nhiệt độ. Sau đó, họ sẽ xuất trình giấy chứng nhận tiêm chủng vắc-xin ngừa Covid-19 đầy đủ. Quá trình này mất khoảng 5 phút.

Đám đông dường như vui vẻ, thậm chí háo hức tuân theo. Một số để thẻ tiêm chủng bằng giấy trong hộp nhựa hoặc gấp vào ví. Tom Allen, 25 tuổi, một luật sư ở Chelsea, rút ​​thẻ ra và cho biết: “Tôi mang nó theo khắp mọi nơi”.

Anh ấy đến đây cùng 8 người bạn. Trước đó họ đã nhắn tin trao đổi với nhau để đảm bảo rằng mọi người đều có giấy tờ phù hợp. Một số người dự tiệc nói rằng họ cảm thấy an toàn hơn khi biết những người khác cũng đã tiêm chủng.

Luật sư Catherine Fiorentino, 35 tuổi, sống ở trung tâm thành phố Brooklyn, chia sẻ: “Điều này thật tuyệt. Tôi không chỉ hào hứng đến với bữa tiệc đầu tiên sau một thời gian dài bị ảnh hưởng vì dịch Covid-19 mà còn rất vui khi được ở bên những người khác cũng được tiêm chủng”.

Khách hàng tại New York xuất trình giấy chứng nhận tiêm vắc xin ngừa Covid-19 (Ảnh: NYT)

Mặc dù Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) thông báo những người đã được tiêm chủng đầy đủ có thể tụ tập trong nhà mà không cần đeo khẩu trang (phải đứng cách xa nhau trên 2m) nhưng các hộp đêm nên thận trọng hơn. Theo hướng dẫn của tiểu bang New York, từng nhóm khách đã tiêm chủng sẽ ở một khu vực chỉ định, ngăn cách bằng dải băng trắng.

Các bữa tiệc đón khách là những người đã tiêm vắc xin đầy đủ bắt đầu xuất hiện trên khắp xứ sở cờ hoa, đặc biệt là trong và xung quanh thành phố New York, nơi bất kỳ ai trên 16 tuổi đều đủ điều kiện để tiêm chủng kể từ ngày 6/4. Không những tại các địa điểm công cộng, những bữa tiệc cá nhân cũng yêu cầu giấy chứng nhận tiêm chủng như một sự bảo đảm.

John Seitz, 45 tuổi, một bác sĩ gây mê ở Manhattan, đã được mời đến một bữa tiệc ở New York vào tháng trước. Người bạn của Seitz chuẩn bị chuyển nhà và mời 70 người dự tiệc chia tay tại gia. “Anh ấy yêu cầu mọi người phải tiêm vắc xin hoặc có xét nghiệm Covid-19 âm tính”, Seitz nói.

Tại bữa tiệc, Seitz được chào đón bởi người phục vụ và yêu cầu anh xuất trình thẻ chứng nhận tiêm chủng. Sau đó, các vị khách tụ tập quanh quầy bar uống bia và rượu. DJ được thuê chơi nhạc đến 3 giờ sáng.

Một số chủ nhà thậm chí đã áp dụng các quy tắc phức tạp hơn như thuê chuyên gia y tế để xác minh tình trạng tiêm chủng của khách.

Tiến sĩ Asma Rashid, người điều hành một dịch vụ trợ giúp y tế được thuê để kiểm tra khách mời trong 10 sự kiện vào tháng trước, cho biết: “Đây là những bữa tiệc thượng lưu do các công ty hoặc những người giàu có tổ chức. Đó có thể là tiệc sinh nhật, đám cưới, hội nghị. Họ gửi giấy mời và có người gửi bằng chứng tiêm chủng cho chúng tôi. Nếu muốn tham gia vào vòng kết nối xã hội đó, bạn cần phải tiêm phòng vắc-xin”.

Có thực sự an toàn và bình đẳng?

Thời gian sẽ trả lời liệu các thẻ chứng nhận tiêm chủng có phải là cánh cửa mới, có tồn tại lâu dài hay không. Các chuyên gia cho rằng, việc tụ tập, tiệc tùng trong thời điểm này là quá sớm và có nguy cơ bùng phát dịch mạnh mẽ hơn. Dù việc tiêm vắc xin đã được tiến hành rộng rãi và số ca mắc mới giảm nhưng dịch Covid-19 vẫn đang hoành hành ở nhiều nơi trên khắp xứ sở cờ hoa.

Trong khi bang New York đang khuyến khích các quán bar và câu lạc bộ yêu cầu khách hàng xuất trình thẻ tiêm chủng vắc-xin thì các bang khác lại xử lý tình hình theo cách khác.

Các chuyên gia cho rằng, việc tụ tập, tiệc tùng trong thời điểm này là quá sớm và có nguy cơ bùng phát dịch mạnh mẽ hơn (Ảnh: NYT)

California không có hộ chiếu vắc-xin của riêng bang nhưng cho phép các sự kiện trong nhà có kiểm tra thẻ chứng nhận tiêm vắc-xin hoặc xét nghiệm Covid-19 âm tính hoạt động với công suất lớn hơn.

Còn tại Florida, Thống đốc Ron DeSantis ký lệnh hành pháp quy định không tổ chức chính quyền nào ở Florida được phép cấp hộ chiếu vắc-xin làm vé thông hành vào các sự kiện hay địa điểm công cộng. Nếu vi phạm có thể bị phạt tới 5.000 USD.

Theo ông DeSantis, việc áp dụng hộ chiếu vắc-xin cho các sự kiện thể thao, nhà hàng, rạp chiếu phim… sẽ “tạo ra 2 tầng lớp công dân dựa trên việc tiêm chủng.

“Không thể chấp nhận việc chính phủ hay đơn vị tư nhân đặt ra yêu cầu phải xuất trình giấy chứng nhận tiêm vắc xin để được tham gia các hoạt động xã hội bình thường. Chúng tôi không ủng hộ điều đó”, ông DeSantis nói.

Hơn 1,3 tỷ liều vắc xin ngừa Covid-19 đã được tiêm trên toàn thế giới. Ở một số quốc gia, các chiến dịch tiêm chủng đã cho phép người dân nối lại nhịp sống gần như bình thường. Ở Israel, nơi 56% dân số đã tiêm đủ liều vắc-xin ngừa Covid-19, người dân có thể xuất trình “thẻ xanh” chứng minh đã tiêm chủng để vào nhà hàng, rạp hát và phòng tập thể dục… Liên minh châu Âu và Trung Quốc gần đây công bố các phiên bản thẻ tiêm chủng riêng.

Ở góc độ xã hội, việc cấp giấy chứng nhận tiêm vắc-xin nhằm đảm bảo quyền tiếp cận các hoạt động, địa điểm hoặc du lịch quốc tế… chắc chắn sẽ tạo động lực cho việc mở cửa trở lại một số lĩnh vực của nền kinh tế, chẳng hạn như khách sạn, bán lẻ không thiết yếu và du lịch. Tuy nhiên, nó cũng có nguy cơ tạo ra phân cấp đối xử trong xã hội. Trong đó những người đã được tiêm vắc-xin thì có những đặc quyền, còn người chưa được tiêm thì bị từ chối. Ở những quốc gia mà việc triển khai tiêm vắc-xin đang diễn ra nhanh chóng, sự bất bình đẳng này có thể được giải quyết chỉ trong vài tháng. Ở những nước khác, tình trạng này có thể kéo dài hơn.

Ngọc Ly