Bài 2: Cùng Nhân dân xây dựng Hà Nội văn minh, hiện đại

Chung tay xây dựng nếp sống văn minh từ cơ sở

Nhiều mô hình tự quản hiệu quả ra đời

Một trong những thành công lớn của Hà Nội là giữ vững an ninh, trật tự ở khu vực nông thôn. Các sự kiện chính trị, văn hóa, thể thao đều được bảo đảm tuyệt đối an toàn; không để xảy ra xung đột, khiếu kiện phức tạp kéo dài. Công tác phòng chống tội phạm và tệ nạn xã hội được triển khai quyết liệt.

Thành phố đã xây dựng được 31 nhóm mô hình với 1.524 điểm mô hình an ninh cơ sở. Nổi bật là mô hình camera an ninh triển khai tại 300 xã, cơ quan, doanh nghiệp với 22.186 mắt camera; mô hình tự phòng, tự quản tại 250 xã; mô hình dòng họ, họ giáo tự quản ở hàng chục địa phương; các câu lạc bộ phòng chống tội phạm, tổ xung kích ở 62 xã.

Nhiều vùng ngoại thành của Hà Nội đã được các đoàn, hội cơ sở triển khai mô hình sáng tạo nhằm giữ gìn an ninh trật tự, phát triển kinh tế

Những sáng kiến này vừa phát huy trách nhiệm cộng đồng, vừa giúp quản lý nhà nước hiệu quả hơn, tạo môi trường an toàn để phát triển kinh tế - xã hội.

Với nền tảng 15 năm xây dựng nông thôn mới, Hà Nội không chỉ dừng lại ở tiêu chí cơ bản mà đang bước vào giai đoạn nâng cao, kiểu mẫu. Thành phố tập trung xây dựng nông thôn hiện đại, thích ứng biến đổi khí hậu, phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ và mô hình tuần hoàn. Đồng thời, Hà Nội cũng đi đầu trong việc ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo để quản lý, giám sát và điều hành chương trình nông thôn mới.

Sự gắn kết giữa phát triển nông nghiệp - làng nghề - du lịch trải nghiệm đang mở ra hướng đi mới, tạo thêm sinh kế bền vững cho người dân. Đây cũng là cách để nông thôn Hà Nội vừa bảo tồn truyền thống, vừa hội nhập với xu thế phát triển xanh và tiêu dùng bền vững.

Lực lượng thanh niên, dân quân đã triển khai mô hình "Thắp sáng đường quê" góp phần xây dựng nông thôn mới

Ông Nguyễn Văn Chí, nguyên Phó Chánh văn phòng Thường trực Văn phòng Điều phối Nông thôn mới TP Hà Nội cho rằng, việc hợp nhất Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững là chủ trương đúng đắn, nhất là sau khi sáp nhập tỉnh và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Điều này giúp đồng bộ nguồn lực, tối ưu hóa quản lý, tránh chồng chéo và tăng hiệu quả thực thi ở cơ sở.

Những con số ấn tượng về thu nhập, tỷ lệ giảm nghèo, đầu tư hạ tầng, cùng đời sống văn hóa – xã hội phong phú và an ninh vững chắc đã minh chứng cho hành trình nông thôn Hà Nội đổi thay toàn diện.

Đó không chỉ là thành quả của một giai đoạn, mà còn là bước đệm để Hà Nội bước tiếp giai đoạn 2026 - 2030 với mục tiêu xây dựng nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu, tiệm cận tiêu chí đô thị tại các huyện đang chuẩn bị lên quận.

Với tầm nhìn dài hạn và sự đồng lòng của người dân, Hà Nội đang kiến tạo một diện mạo nông thôn mới: giàu có, văn minh, hiện đại, an toàn và đáng sống, xứng đáng là miền quê kết tinh hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, văn hóa và phát triển bền vững giữa lòng Thủ đô nghìn năm văn hiến.

Hiệu quả thực hiện việc tang văn minh ở Hà Nội

Những năm qua, việc triển khai thực hiện nếp sống văn minh trong việc tang luôn được thành phố Hà Nội quan tâm chỉ đạo sát sao và đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần xây dựng môi trường văn hoá lành mạnh, tiến bộ.

Sau 4 năm triển khai Chỉ thị số 27-CT/TW của Bộ Chính trị và Chỉ thị số 14/1998/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, năm 2012, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội đã phát động sâu rộng phong trào vận động người dân thực hiện “Tang văn minh, tiến bộ”.

Bốn nội dung chính được đề ra gồm: tổ chức tang lễ tiết kiệm, không bày cỗ mời khách; từng bước loại bỏ hủ tục lạc hậu, mê tín; khuyến khích thực hiện hỏa táng, hạn chế hung táng; và quy hoạch nghĩa trang nhân dân đảm bảo vệ sinh môi trường, văn minh, trang nghiêm.

Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, nhận thức của cán bộ, đảng viên và Nhân dân đã có chuyển biến rõ rệt. Tình trạng lợi dụng tang lễ để trục lợi, mê tín dị đoan, hoặc tổ chức ăn uống linh đình dần bị đẩy lùi. Nhiều người dân chia sẻ, những thay đổi này mang lại sự nhẹ nhàng, ấm cúng và ý nghĩa hơn trong việc tiễn đưa người thân.

Một tham luận tại Hội nghị tuyên truyền về tang văn minh

“Trước đây, đám tang kéo dài nhiều ngày, vừa tốn kém, vừa mệt mỏi. Nay mọi việc được tổ chức gọn gàng, đúng nếp, vừa thể hiện sự tôn trọng với người mất, vừa văn minh, sạch đẹp hơn,” bà Nguyễn Thị Dung, người dân xã Thư Lâm (Hà Nội) chia sẻ.

Theo thống kê, đến nay 100% số đám tang trên địa bàn thành phố không mời thuốc lá, không cử nhạc tang sau 22h và trước 6h sáng, không làm cỗ mời khách ăn trong tang lễ và các ngày cúng tuần, 35, 49, 100 ngày hay cải táng. Những hủ tục như lăn đường, khóc mướn, chơi cờ bạc, thuê ban nhạc ồn ào, đốt vàng mã tràn lan… gần như không còn.

Đáng chú ý, nhiều địa phương đã trở thành điểm sáng trong việc duy trì nếp sống văn minh, trong đó có xã Phúc Thọ (Hà Nội) đã xây dựng quy ước cụ thể về việc tang, thành lập Ban chỉ đạo “Tang văn minh” ở từng thôn, xóm; đồng thời phát huy vai trò của các chi hội Cựu chiến binh, Phụ nữ, Người cao tuổi trong việc tuyên truyền, vận động.

Trần Văn Bích, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn 3 cho biết: “Chúng tôi thống nhất tổ chức tang lễ trong vòng 2 ngày, không mời cỗ, không rải vàng mã, không để nhạc kèn ảnh hưởng khu dân cư. Nhân dân tự giác thực hiện, coi đó là nét đẹp mới của làng.”

Nhờ sự đồng thuận của người dân và sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền, Mặt trận cùng các đoàn thể, xã Phúc Thọ đã trở thành mô hình tiêu biểu trong việc thực hiện tang văn minh, tiến bộ, góp phần gìn giữ nếp sống thanh lịch, văn minh của người Hà Nội.

(Còn nữa)

Đình Trung