Bước đi chiến lược trong chăm sóc sức khỏe Nhân dân Thủ đô

Phát huy vai trò “gác cửa” trong mô hình chính quyền hai cấp

Hệ thống y tế cơ sở, đặc biệt là tuyến y tế xã, phường có vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân.

Từ ngày 1/7/2025, mô hình chính quyền đô thị hai cấp chính thức được vận hành trên địa bàn toàn thành phố Hà Nội. Việc chuyển đổi này đã tạo điều kiện thuận lợi để phân cấp, phân quyền rõ ràng, giúp chính quyền cấp xã chủ động hơn trong việc triển khai các nhiệm vụ, trong đó có lĩnh vực y tế.

Siêu âm thăm khám cho người dân tại Trạm Y tế xã Xuân Mai

Với cơ chế mới, chính quyền cơ sở có thêm thẩm quyền và nguồn lực để phối hợp với ngành Y tế thành phố tăng cường đầu tư cho hệ thống trạm y tế, nhất là về nhân lực, cơ sở hạ tầng và trang thiết bị, hướng tới mục tiêu xây dựng nền y tế gần dân, sát dân và vì dân.

Đây cũng là cơ sở để tuyến y tế cơ sở, đặc biệt là các tuyến xã chuyển mình, đáp ứng được các nhiệm vụ mới trong mô hình chính quyền hai cấp. Bởi trước đây, công tác chuyên môn tại các trạm y tế tuyến xã còn nhiều hạn chế.

Nhiều trạm cơ sở hạ tầng đã xuống cấp, máy móc phục vụ khám chữa bệnh thiếu hoặc đã cũ, thuốc điều trị cho bệnh nhân chưa đáp ứng. Bên cạnh đó, nguồn nhân lực vẫn còn thiếu, có trạm chưa có bác sĩ, hoặc một người đảm nhận nhiều chương trình y tế.

Việc thiếu hụt bác sĩ, đặc biệt là bác sĩ có chuyên môn sâu, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Gỡ nút thắt về nhân lực và chuyên môn

Để tháo gỡ khó khăn, Sở Y tế Hà Nội đã đề xuất và triển khai nhiều giải pháp quan trọng như tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ y tế tại cơ sở; tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng hoạt động chuyên môn.

Việc ứng dụng công nghệ thông tin cũng được xem là giải pháp đột phá để nâng cao chất lượng chuyên môn tại tuyến y tế cơ sở. Các trạm y tế đã được kết nối phần mềm quản lý tiêm chủng, quản lý bệnh không lây nhiễm, phần mềm quản lý khám chữa bệnh và quản lý sức khỏe người dân.

Ban lãnh đạo Sở Y tế Hà Nội họp với 126 trưởng trạm y tế trên địa bàn Thủ đô nhằm đánh giá kết quả sau 1 tháng vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp

Tại cuộc họp với 126 trưởng trạm y tế được tổ chức vào ngày 29/7 do TS Nguyễn Đình Hưng, Phó Giám đốc Sở Y tế chủ trì.

Nội dung cuộc họp đã đánh giá kết quả sau 1 tháng vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp và những khó khăn, vướng mắc trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn y tế; đề xuất, kiến nghị của trạm y tế với các cấp từ Bộ Y tế, thành phố đến xã, phường.

Trên cơ sở đó, lãnh đạo Sở Y tế đã có chỉ đạo, trong khi chờ hướng dẫn của Bộ Y tế, các trạm y tế thực hiện theo văn bản 3875/UBND-SNV ngày 2/7/2025 của UBND thành phố Hà Nội về việc hướng dẫn tạm thời chức năng, nhiệm vụ của đơn vị y tế trực thuộc UBND cấp xã.

Với những trạm đã có bộ máy lãnh đạo quản lý, Sở Y tế đề nghị trưởng trạm phân công nhiệm vụ cụ thể cho cán bộ y tế để triển khai các nhiệm vụ chuyên môn tại trạm. Đối với những trạm y tế còn thiếu lãnh đạo quản lý, đề nghị báo cáo UBND xã để sớm kiện toàn các chức danh.

Lãnh đạo Sở Y tế cũng giao nhiệm vụ cho các phòng thuộc Sở, chi cục, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Hà Nội tham mưu tổ chức tập huấn về chuyên môn nghiệp vụ cho lãnh đạo trạm y tế.

Các đơn vị này chủ động nắm bắt khó khăn, vướng mắc của các trạm y tế và kịp thời báo cáo Ban giám đốc Sở xem xét, giải quyết.

Sở Y tế đã có văn bản hướng dẫn về chuyên môn, nghiệp vụ, do vậy đề nghị các trạm y tế tập trung nguồn lực thực hiện nhiệm vụ chuyên môn tại trạm và các điểm y tế đảm bảo liên tục, không gián đoạn.

Các trạm khẩn trương xây dựng kế hoạch hoạt động đến hết năm 2025, đặc biệt là công tác đáp ứng y tế phục vụ lễ kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng 8 và Quốc khánh 2/9.

Trạm y tế thành lập đội cơ động phòng chống dịch; đảm bảo nguồn lực, sẵn sàng thiết bị, vật tư, hóa chất… đáp ứng với mọi tình hình dịch bệnh theo phương châm “4 tại chỗ” và chịu trách nhiệm toàn diện về công tác phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn.

Song song với việc sắp xếp trụ sở làm việc của trạm và các điểm y tế phù hợp, từng đơn vị xây dựng kế hoạch đào tạo, tập huấn, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; cung ứng thuốc, hóa chất, trang thiết bị y tế cho công tác khám chữa bệnh, phòng chống dịch bệnh.

Trạm y tế xã Bình Minh họp giao ban triển khai nhiệm vụ với các điểm Y tế trực thuộc sau khi chính thức vận hành mô hình chính quyền hai cấp

Việc nâng cao chất lượng chuyên môn y tế tuyến xã không chỉ là nhiệm vụ của ngành Y tế, mà còn cần sự vào cuộc của các cấp chính quyền, các tổ chức đoàn thể và chính người dân.

Với mô hình chính quyền hai cấp, Hà Nội có thêm điều kiện thuận lợi để tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước đối với y tế cơ sở, đẩy mạnh phân cấp và huy động nguồn lực địa phương.

Việc đầu tư cho y tế cơ sở chính là đầu tư cho sức khỏe lâu dài của cộng đồng, giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên, đồng thời bảo đảm công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế cho mọi người dân, đặc biệt là người dân vùng nông thôn và ngoại thành.

Phương Thu