Con người Việt Nam hiện đại, nền tảng để phát triển bền vững

Từ góc nhìn của một người trẻ, tôi cho rằng việc đặt con người và văn hóa ở vị trí trung tâm của mọi chiến lược phát triển không chỉ là lựa chọn đúng đắn, mà là điều kiện tiên quyết để đất nước đi xa và bền vững.

Thực tiễn phát triển cho thấy, kinh tế tăng trưởng nhanh nhưng nếu thiếu nền tảng văn hóa và con người, xã hội dễ rơi vào trạng thái mất cân bằng: khoảng cách giàu nghèo gia tăng, niềm tin xã hội suy giảm, các vấn đề đạo đức, lối sống và an sinh phát sinh phức tạp. Ngược lại, khi văn hóa và con người được coi trọng đúng mức, chúng trở thành nguồn lực nội sinh mạnh mẽ, là “hệ điều tiết mềm” giúp xã hội vận hành hài hòa, ổn định và có khả năng tự điều chỉnh trước những biến động.

Bạn trẻ Nguyễn Thị Ngọc Ánh

Tôi đặc biệt tâm đắc với quan điểm coi văn hóa, con người vừa là nền tảng, vừa là động lực của phát triển đã được đưa vào văn kiện Đại hội XIV. Văn hóa không chỉ là di sản hay các hoạt động nghệ thuật, mà là tổng hòa các giá trị, chuẩn mực, niềm tin và cách ứng xử chi phối hành vi xã hội. Một xã hội có văn hóa kỷ cương, tôn trọng pháp luật, đề cao trách nhiệm cá nhân và tinh thần cộng đồng sẽ tạo ra môi trường thuận lợi cho đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế. Ở chiều ngược lại, chính sự phát triển kinh tế là điều kiện để đầu tư trở lại cho giáo dục, y tế, văn hóa, qua đó nâng cao chất lượng sống của Nhân dân.

Trong mối quan hệ ấy, con người giữ vị trí trung tâm. Con người vừa là mục tiêu cuối cùng của mọi chính sách phát triển, vừa là chủ thể trực tiếp tạo ra sự phát triển đó. Nếu chính sách chỉ tập trung vào các chỉ tiêu tăng trưởng mà không chú trọng nâng cao năng lực, phẩm chất và đời sống của con người, thì tăng trưởng ấy sẽ thiếu bền vững. Người trẻ hôm nay không chỉ cần việc làm, mà cần việc làm ổn định; không chỉ cần thu nhập, mà cần môi trường sống an toàn, công bằng và có cơ hội phát triển lâu dài.

Từ thực tiễn xã hội, tôi cho rằng Đại hội XIV cần tiếp tục nhấn mạnh mối quan hệ biện chứng giữa ổn định và phát triển. Ổn định không phải là trạng thái “đứng yên”, mà là nền tảng để xã hội yên tâm đổi mới và sáng tạo. Phát triển, nếu không gắn với ổn định xã hội, sẽ dễ tạo ra những “vết nứt” về niềm tin và công bằng. Do đó, phát triển phải quay trở lại phục vụ ổn định thông qua việc cải thiện đời sống Nhân dân, thu hẹp bất bình đẳng và bảo đảm các quyền cơ bản của người dân.

Nguyễn Thị Ngọc Ánh

Một nội dung quan trọng mà thế hệ trẻ đặc biệt quan tâm là việc xây dựng và thực hiện các hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trong giai đoạn mới. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và tác động mạnh mẽ của không gian số, các giá trị truyền thống đứng trước nhiều thách thức. Nếu không có hệ giá trị rõ ràng, xã hội sẽ thiếu “la bàn” định hướng, đặc biệt với giới trẻ. Tuy nhiên, các hệ giá trị này không thể chỉ tồn tại trên văn bản, mà cần được cụ thể hóa bằng chính sách giáo dục, môi trường văn hóa và cách thức tổ chức đời sống xã hội.

Theo tôi, việc xây dựng chuẩn mực con người Việt Nam hiện đại cần gắn chặt với thực tiễn: đề cao trách nhiệm công dân, ý thức pháp luật, tinh thần lao động sáng tạo, khả năng thích ứng với thay đổi và lòng nhân ái. Gia đình vẫn là “trường học đầu tiên”, nhưng nhà trường và xã hội cần đồng hành để hình thành những công dân có năng lực toàn diện, không chỉ giỏi chuyên môn mà còn vững vàng về nhân cách.

Song song với phát triển con người và văn hóa, bảo đảm an sinh xã hội toàn diện, bao trùm và bền vững là yêu cầu không thể thiếu. An sinh xã hội không nên chỉ được hiểu là hỗ trợ khi rủi ro xảy ra, mà phải là hệ thống bảo vệ và tạo cơ hội cho mọi người dân. Đối với người trẻ, an sinh còn gắn với khả năng tiếp cận nhà ở, giáo dục chất lượng, y tế và việc làm ổn định. Khi những nhu cầu cơ bản này chưa được đáp ứng đầy đủ, khát vọng cống hiến và gắn bó lâu dài với xã hội sẽ bị ảnh hưởng.

Bạn nhỏ Thủ đô - Chủ nhân tương lai đất nước trong chương trình nghệ thuật “Đạo học” tổ chức tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám

Tôi cho rằng, một xã hội tiến bộ là xã hội không để ai bị bỏ lại phía sau, không chỉ trong khẩu hiệu mà bằng các chính sách cụ thể, khả thi và có thể đo lường. Điều đó đòi hỏi các chương trình an sinh phải hướng tới nhóm yếu thế, đồng thời tạo cơ chế để người dân tự vươn lên bằng năng lực của mình. Với người trẻ, điều này càng có ý nghĩa, bởi chúng tôi mong muốn được trao cơ hội, chứ không chỉ nhận hỗ trợ.

Hướng về Đại hội Đảng lần thứ XIV, tôi kỳ vọng các quyết sách lớn sẽ tiếp tục khẳng định rõ quan điểm lấy con người làm trung tâm, văn hóa làm nền tảng và công bằng xã hội làm thước đo của phát triển. Khi con người được đầu tư đúng mức, văn hóa được coi trọng và an sinh được bảo đảm, đất nước sẽ có nền tảng vững chắc để bước vào giai đoạn phát triển mới.

Vững tin vào định hướng đó, thế hệ trẻ sẵn sàng góp trí tuệ, chung sức hành động, cùng đất nước kiến tạo một Việt Nam phát triển bền vững, giàu tính nhân văn và bảo đảm cơ hội cho mọi người dân.

(Nguyễn Thị Ngọc Ánh - Phường Kim Liên - TP Hà Nội)

Vũ Hương Giang