Công nhận Tết rừng là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Tối nay (26/2), UBND huyện Văn Yên tổ chức Lễ công bố Quyết định và trao chứng nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia “Lễ cúng rừng của người Mông, xã Nà Hẩu, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái” và Tết rừng 2025.

Dự Lễ công bố có đồng chí Nông Quốc Thành - Phó Cục Trưởng Cục Di sản Văn hóa, Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch.

Về phía tỉnh Yên Bái có các đồng chí: Trần Huy Tuấn - Bí thư Tỉnh ủy; Tạ Văn Long - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh; Nguyễn Tuấn Anh - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh cùng các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy; lãnh đạo HĐND, UBND, Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh; lãnh đạo các Ban, Sở, ngành, đoàn thể tỉnh; lãnh đạo các huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh, lãnh đạo huyện Văn Yên và đông đảo Nhân dân, du khách.

Đồng chí Trần Huy Tuấn - Bí thư Tỉnh ủy (ngoài cùng bên phải) cùng các đại biểu tham dự sự kiện

Đồng chí Nguyễn Tuấn Anh - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh (ngoài cùng bên trái) tham dự Lễ công bố

Phát biểu tại chương trình, đồng chí Hoàng Việt Hóa - Phó Bí thư Huyện ủy - Chủ tịch UBND huyện Văn Yên cho biết, những năm qua, rừng luôn là nguồn sống, che chở cho đồng bào dân tộc Mông trong xã.

Để bảo vệ rừng cũng như phát huy phong tục, tập quán truyền thống lâu đời của người Mông Nà Hẩu, hằng năm, Nhân dân trong xã đều tổ chức Tết rừng.

Lễ công bố Quyết định và trao chứng nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia “Lễ cúng rừng của người Mông, xã Nà Hẩu, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái”

Lễ cúng rừng hay còn gọi là Tết rừng được xây dựng dựa trên ý nghĩa lịch sử truyền thống và tập tục lâu đời của dân tộc Mông với ý nghĩa cảm tạ trời đất, cảm ơn thần rừng thấn núi, cầu mong các vị thần che chở, bảo vệ và giúp người Mông Nà Hẩu có cuộc sống mạnh khỏe, hạnh phúc và bình yên; cây cối, gia súc, gia cầm phát triển; cho sự trường tồn của các dòng họ cùng với màu xanh ngút ngàn của những cánh rừng nguyên sinh.

Đông đảo người dân và du khách đã được hòa mình chương trình nghệ thuật đặc sắc rực rỡ sắc màu văn hoá có chủ đề “Văn Yên - Âm vang Tết rừng, sáng bừng Nà Hẩu

Tết rừng đã có từ khi người Mông Nà Hẩu di cư đến đây lập làng, lập bản và trở thành nét sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng dân gian, tạo ra sắc thái văn hóa riêng của người Mông nơi đây.

“Huyện Văn Yên vinh dự được đón nhận Quyết định chứng nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với “Lễ cúng rừng của người Mông” tại xã Nà Hẩu. Đây không chỉ là niềm vinh dự lớn lao đối với cộng đồng người Mông nơi đây, mà còn là trách nhiệm to lớn đối với cấp ủy, chính quyền và nhân dân huyện Văn Yên trong việc bảo tồn và phát huy giá trị của di sản quý báu này”, đồng chí Hoàng Việt Hóa cho biết.

Nhận thức sâu sắc trách nhiệm trong việc bảo tồn và phát huy giá trị của di sản văn hóa, Huyện ủy, HĐND, UBND huyện Văn Yên sẽ nỗ lực để bảo tồn nguyên vẹn giá trị truyền thống của Lễ cúng rừng; tăng cường các chương trình nghiên cứu, sưu tầm, tư liệu hóa về Lễ cúng rừng, bảo tồn đầy đủ các nghi thức, lời khấn, lễ vật và không gian thiêng liêng của nghi lễ.

Chương trình gồm 3 chương: Chương 1 có chủ đề “Truyền tích Tết rừng Nà Hẩu”, Chương 2 - “Rừng xanh yêu thương - Con đường di sản”, Chương 3 - “Tết rừng - Sáng bừng Nà Hẩu”

Đồng thời, huyện sẽ hỗ trợ các nghệ nhân, già làng, trưởng bản trong việc truyền dạy các giá trị văn hóa, ngôn ngữ và tập quán gắn với nghi lễ cho thế hệ trẻ.

Bên cạnh đó, huyện sẽ đưa Lễ cúng rừng vào đời sống cộng đồng và giáo dục thế hệ trẻ; lồng ghép bảo tồn di sản với phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, khai thác giá trị văn hóa của Lễ cúng rừng để xây dựng sản phẩm du lịch đặc trưng gắn với bản sắc của người Mông tại Nà Hẩu, thúc đẩy du lịch cộng đồng và du lịch sinh thái bền vững…

Tại buổi lễ, lãnh đạo Sở Văn hoá - Thể thao và Du lịch tỉnh đã công bố Quyết định số 3980/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024 của Bộ trưởng Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch quyết định đưa vào Danh mục Di sản Văn hoá phi vật thể quốc gia “Tập quán xã hội và tín ngưỡng Lễ Cúng rừng của người Mông xã Nà Hẩu, huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái”.

Chương trình được dàn dựng công phu, tái hiện lại không gian văn hoá sống động của đồng bào dân tộc Mông xã Nà Hẩu

Cũng tại sự kiện này, các đại biểu, người dân và du khách đã được hòa mình chương trình nghệ thuật đặc sắc rực rỡ sắc màu văn hoá có chủ đề “Văn Yên - Âm vang Tết rừng, sáng bừng Nà Hẩu” với sự tham gia của nhiều ca sỹ nổi tiếng và hơn 350 diễn viên quần chúng, nghệ nhân xã Nà Hẩu, Trường THPT Chu Văn An, Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS huyện Văn Yên.

Chương trình gồm 3 chương: Chương 1 có chủ đề “Truyền tích Tết rừng Nà Hẩu”, Chương 2 - “Rừng xanh yêu thương - Con đường di sản”, Chương 3 - “Tết rừng - Sáng bừng Nà Hẩu”.

Chương trình có nhiều điểm mới đặc sắc, được dàn dựng công phu, tái hiện lại không gian văn hoá sống động của đồng bào dân tộc Mông xã Nà Hẩu. Đan xen với các tiết mục nghệ thuật mang đậm những giá trị văn hóa của đồng bào Mông là các tiết mục ca múa thể hiện niềm tin của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân các dân tộc huyện Văn Yên vào Đảng, vào Bác Hồ, vào tương lai rộng lớn phía trước.

Khép lại chương trình nghệ thuật là màn trình diễn múa xênh tiền, múa khèn với sự tham gia của hàng trăm diễn viên quần chúng, nghệ nhân xã Nà Hẩu, Trường THPT Chu Văn An, Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS huyện Văn Yên và màn pháo hoa với chủ đề “Pháo hoa rực rỡ - Giữa đại ngàn Nà Hẩu”. Chương trình đã để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng người dân và du khách gần xa.

Ngay sau Lễ công bố Quyết định và trao chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia “Lễ cúng rừng của người Mông xã Nà Hẩu, huyện Văn Yên” và Tết rừng năm 2025, tại sân vận động xã Nà Hẩu đã diễn ra Đêm hội Đại ngàn với chủ đề “Cùng say giữa đại ngàn”.

Tại đây người dân và du khách sẽ được thưởng thức các tiết mục nghệ thuật đặc sắc của đồng bào dân tộc Mông trên sân khấu nổi, đồng thời thưởng thức các món ẩm thực của địa phương.

Thái Sơn