Đại biểu Quốc hội đề nghị đưa sách giáo khoa điện tử vào giảng dạy

Sáng nay (17/11), đại biểu Quốc hội đã thảo luận tại tổ về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo. Đa số đại biểu nhất trí với sự cần thiết ban hành Nghị quyết này.

Đề nghị biên soạn bộ SGK điện tử

Thảo luận tại Tổ 1 - Đoàn ĐBQH TP Hà Nội, đại biểu Dương Minh Ánh bày tỏ, mỗi năm chúng ta cung cấp miễn phí cho học sinh 1 bộ SGK rồi lại bỏ đi, sang năm sau lại tiếp tục cung cấp 1 bộ SGK mới, như vậy sẽ rất lãng phí.

“Tôi đề nghị Chính phủ nghiên cứu đối tượng được miễn phí tiền SGK, hình thức miễn phí SGK cho các cháu thông qua hình thức mượn qua thư viện nhà trường thay vì mỗi năm lại cung cấp miễn phí cho các cháu 1 bộ SGK rồi lại bỏ đi, sang năm sau lại tiếp tục cung cấp 1 bộ SGK mới”, nữ đại biểu nói.

Các đại biểu Đoàn ĐBQH TP Hà Nội thảo luận

Ngoài ra, để đảm bảo nguồn lực trong khi ngân sách còn hạn chế, đại biểu đề nghị Chính phủ giao cho Bộ GD&ĐT nghiên cứu việc biên soạn bộ SGK điện tử (digital textbooks) giống như nhiều nước có nền giáo dục tiên tiến trên thế giới như: Phần Lan, Nhật Bản, Mỹ, Estonia... và lộ trình thực hiện sẽ vào năm 2030.

Điều này sẽ phù hợp với mục tiêu chuyển đổi số toàn diện, phổ cập và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong GD&ĐT như trong Nghị Quyết 71 của Bộ Chính trị đã nêu; đồng thời tạo ra sự công bằng trong giáo dục, rút ngắn khoảng cách giáo dục giữa các vùng miền về tiếp cận công nghệ thông tin.

“Về kinh tế, chúng ta chỉ mất chi phí đầu tư ban đầu về cơ sở hạ tầng số, kinh phí để biên soạn, thẩm định SGK điện tử, đầu tư iPad cho học sinh, nhưng về lâu dài sẽ tiết kiệm được ngân sách và giảm bớt chi phí cho người học, giảm chi phí in ấn, vận chuyển, lưu kho”, bà Dương Minh Ánh nói.

ĐBQH Dương Minh Ánh trình bày quan điểm tại buổi thảo luận

Thêm nữa, SGK điện tử dễ cập nhật nội dung mới, có thể tích hợp các hình thức đa phương tiện như video - hình ảnh - bài tập tương tác do đó sẽ tạo cảm giác hấp dẫn, hứng thú, kéo người học tập trung lâu hơn trong giờ học, học sinh được tiếp cận dễ dàng, mọi lúc, mọi nơi miễn là có internet thay vì tình trạng học sinh phải mang cặp sách nặng đến trường như hiện nay...

“Khi áp dụng đưa SGK điện tử vào giảng dạy đòi hỏi đội ngũ nhà giáo sẽ phải cập nhật thường xuyên và nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và năng lực ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy, đổi mới phương pháp giảng dạy”, đại biểu Dương Minh Ánh đề xuất.

Cụ thể hóa tỷ lệ tối thiểu cho chi đầu tư, cho chuyển đổi số

Với tư cách một nhà giáo, giáo sư Hoàng Văn Cường bày tỏ sự vui mừng khi nghị quyết cụ thể hóa Nghị quyết 71 về giáo dục và đào tạo đã đặt ngành giáo dục đúng vị trí, coi “quyết định đến tương lai hiện tại của đất nước”.

Liên quan đến sách giáo khoa, giáo sư Hoàng Văn Cường, Đoàn ĐBQH TP Hà Nội bày tỏ lo ngại trước ý tưởng giao Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức viết và cung cấp một bộ sách giáo khoa thống nhất cho toàn quốc.

Ông cho rằng, nếu Bộ vừa là cơ quan quản lý, vừa tổ chức viết một “bộ sách hiệu” để đưa vào giảng dạy, bộ sách ấy rất dễ trở thành “kinh điển”, khiến tất cả đều bám vào, từ đó triệt tiêu tư duy mới và sáng tạo - điều mà hệ thống giáo dục đang rất cần.

Theo ông, học sinh Việt Nam rất thông minh nhưng sức sáng tạo không cao, một phần do cách dạy và học lâu nay còn nặng khuôn mẫu. Nếu quay lại mô hình một bộ sách giáo khoa “chuẩn”, nguy cơ này càng lớn.

Giáo sư Cường cho rằng, Bộ Giáo dục và Đào tạo có thể tổ chức cung cấp một bộ sách để làm phương tiện học tập thống nhất, tạo điều kiện để mọi học sinh đều tiếp cận được, kể cả thông qua tủ sách dùng chung, nhưng không nên viết và áp đặt một bộ sách duy nhất mang tính “chuẩn” cho cả nước.

Giáo sư Hoàng Văn Cường, Đoàn ĐBQH TP Hà Nội

Góp ý về nguồn lực, giáo sư Hoàng Văn Cường nhắc lại rằng trong Nghị quyết 71 có ghi các chỉ tiêu tối thiểu về chi ngân sách cho giáo dục và đào tạo, như tỷ lệ chi thường xuyên và chi đầu tư. Tuy nhiên, trong dự thảo nghị quyết cụ thể hóa lần này, ông chưa thấy các chỉ tiêu cụ thể như tỷ lệ tối thiểu cho chi đầu tư, cho chuyển đổi số.

Toàn cảnh phiên thảo luận của đoàn ĐBQH TP Hà Nội

Từ những con số ông phân tích, phần lớn chi thường xuyên cho giáo dục hiện nay thực chất chỉ đủ để trả lương, trong khi đội ngũ giáo viên chiếm tới khoảng 70% số người hưởng lương từ ngân sách.

Như vậy, gần như không còn dư địa cho các hoạt động phát triển chất lượng, đầu tư điều kiện dạy học. Vì vậy, ông đề nghị nghị quyết cần quy định rõ hơn các tỷ lệ tối thiểu dành cho đầu tư, trong đó có đầu tư cho chuyển đổi số trong giáo dục.

Thái Sơn