Đưa Khu công nghệ cao Hòa Lạc thành "hạt nhân" tạo bứt phá cho Hà Nội

Năm 2026 hoàn thành dứt điểm công tác giải phóng mặt bằng, mở rộng quỹ đất sạch Khu công nghệ cao Hòa Lạc (Ảnh minh hoạ)

Hoàn thành giải phóng mặt bằng 98,86ha

Khu công nghệ cao Hòa Lạc được đề xuất từ năm 2005 nhưng quá trình phát triển chưa đạt kỳ vọng. Từ năm 2023, sau khi chuyển giao về thành phố quản lý, mặc dù đã có những chuyển biến tích cực với một số dự án mở rộng và đầu tư mới, song so với nguồn lực hiện có, kết quả khai thác vẫn chưa tương xứng. Trong đó, một trong những "điểm nghẽn" là công tác giải phóng mặt bằng.

Giám đốc Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố Hà Nội Vũ Xuân Hùng cho biết, năm 2026, Ban Quản lý sẽ đưa nhiệm vụ giải phóng mặt bằng vào danh mục dự án trọng điểm và tổ chức thực hiện với tinh thần quyết liệt, khẩn trương.

Cụ thểm UBND các xã Hòa Lạc và Phú Cát tập trung hoàn thành giải phóng mặt bằng toàn bộ diện tích còn lại khoảng 98,86ha ngay trong năm 2026.

Cùng với đó, các phân khu chức năng sẽ được rà soát, điều chỉnh quy hoạch nhằm tạo quỹ đất đủ lớn, thuận lợi cho việc thu hút các tập đoàn, doanh nghiệp công nghệ quy mô lớn, tránh tình trạng chia cắt, manh mún.

Đáng chú ý, dự án giải phóng mặt bằng khu vực mở rộng 460ha cũng được đưa vào danh mục dự án trọng điểm và thực hiện theo Nghị quyết số 258/2025/QH15 của Quốc hội, cho phép sử dụng nguồn vốn linh hoạt của thành phố để hoàn thành trong năm 2026.

Song hành với công tác giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ thu hút đầu tư và nâng cao năng lực sản xuất của doanh nghiệp. Ban Quản lý xác định tập trung thu hút các tập đoàn, doanh nghiệp lớn trong 5 lĩnh vực chủ lực gồm: Trí tuệ nhân tạo (AI), robot và tự động hóa, chíp bán dẫn, y - sinh học tiên tiến, hàng không - vũ trụ; đồng thời đón đầu các lĩnh vực công nghệ tương lai như công nghệ lượng tử.

Ban Quản lý đang xây dựng danh mục các dự án trọng điểm, thiết kế gói ưu đãi, hỗ trợ đầu tư linh hoạt, bảo đảm sức cạnh tranh quốc tế; đồng thời đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù để thu hút các nhà đầu tư lớn như Rosen Partners, Arizona State University, Meta, Semiconductor Industry Association trong năm 2026.

Với diện tích khả dụng có thể cho thuê khoảng 987ha, Ban Quản lý phấn đấu đến hết năm 2026 nâng tỷ lệ lấp đầy đạt khoảng 60%; đồng thời tổ chức rà soát, xử lý các dự án chậm tiến độ, bảo đảm sử dụng hiệu quả quỹ đất.

Giám đốc Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố Hà Nội Vũ Xuân Hùng báo cáo tại buổi làm việc giữa lãnh đạo TP Hà Nội với Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố Hà Nội sáng 24/2 (ảnh Quang Thái)

Xây dựng chính sách nhất quán, tháo gỡ kịp thời vướng mắc cho doanh nghiệp

Để xây dựng Hòa Lạc trở thành đô thị khoa học – công nghệ và đô thị đại học như kỳ vọng, các chuyên gia cho rằng cần sớm xây dựng chiến lược truyền thông bài bản nhằm thu hút và kêu gọi nhà đầu tư. Đồng thời, khu vực xung quanh Khu công nghệ cao Hòa Lạc cần được rà soát, định hướng quy hoạch phát triển nhà ở và hạ tầng phụ trợ một cách đồng bộ.

Song song với đó, việc đầu tư hoàn thiện hệ thống giao thông kết nối, dịch vụ y tế, giáo dục và các tiện ích xã hội là điều kiện quan trọng để thu hút doanh nghiệp, nhà đầu tư và người dân đến sinh sống, làm việc lâu dài.

Nhiệm vụ trước mắt là đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch để doanh nghiệp có thể triển khai dự án ngay sau khi lựa chọn địa điểm. Những vướng mắc kéo dài về thủ tục và mặt bằng cần được tháo gỡ kịp thời nhằm bảo đảm tiến độ đầu tư.

Từ phía các doanh nghiệp, ông Nguyễn Trung Chính, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Công nghệ CMC cho biết doanh nghiệp đang triển khai tổ hợp trung tâm nghiên cứu và phát triển tại Hòa Lạc, gồm trung tâm R&D, trung tâm dữ liệu và nghiên cứu công nghệ lõi như AI, chip. Dự án dự kiến khởi công trong tháng 4-2026 và cần có cơ chế quy hoạch linh hoạt, bố trí quỹ đất đủ lớn để doanh nghiệp phát triển đồng bộ các chức năng nghiên cứu, đào tạo và sản xuất.

Đại diện Tập đoàn Viettel cho biết, doanh nghiệp hiện có 7 dự án đang hoạt động tại Hòa Lạc và đề xuất mở rộng thêm khoảng 40ha, với nhu cầu dài hạn có thể lên tới 100ha nhằm hình thành khu nghiên cứu, sản xuất quy mô lớn. Doanh nghiệp kiến nghị cần duy trì chính sách ổn định, nhất quán, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng phục vụ các trung tâm dữ liệu.

Từ góc độ đào tạo, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội Hoàng Minh Sơn cho rằng, cần nhìn nhận khu đô thị phía Tây và Khu công nghệ cao Hòa Lạc ở tầm chiến lược lâu dài, trong đó hệ thống các trường đại học đóng vai trò nền tảng. Theo đó, việc hình thành hệ sinh thái tổng thể kết nối giữa đại học - nghiên cứu - doanh nghiệp trên ba trụ cột hạ tầng, thể chế và nguồn nhân lực là yêu cầu cấp thiết.

Bí thư Thành uỷ Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc làm việc với Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố Hà Nội sáng 24/2 (ảnh Quang Thái)

Tại cuộc àm việc với Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố Hà Nội sáng 24/2, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành uỷ Nguyễn Duy Ngọc cho biết: Hà Nội xác lập mô hình phát triển mới với mục tiêu tăng trưởng hai con số, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chủ đạo. Trong chiến lược đó, thành phố xác định Khu công nghệ cao Hòa Lạc là hạt nhân của hệ sinh thái khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo, giữ vai trò dẫn dắt quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo chiều sâu, bền vững và hiện đại.

Thời gian qua, Hà Nội đã và đang tập trung nguồn lực xây dựng, hoàn thiện hạ tầng, cơ chế chính sách để phát triển Khu công nghệ cao Hòa Lạc trở thành trung tâm nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ cao của quốc gia và khu vực. Nhiều nhà đầu tư, doanh nghiệp, trường đại học trong và ngoài nước đang quan tâm, nghiên cứu cơ hội đầu tư tại đây.

Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc đề nghị Ban Quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp thành phố khẩn trương tổng kết toàn diện mục tiêu đầu tư và kết quả đạt được đến nay. Trên cơ sở đó, cần đánh giá rõ những nội dung có thể kế thừa, những cơ chế cần bổ sung, điều chỉnh và những tồn tại phải mạnh dạn loại bỏ, qua đó định hình hướng phát triển mới phù hợp với yêu cầu tăng trưởng nhanh và bền vững.

Bí thư Thành ủy cũng yêu cầu công tác quy hoạch sau rà soát phải bảo đảm đồng bộ, khoa học, tránh lãng phí, tuân thủ đầy đủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn và được công bố công khai, minh bạch để các nhà đầu tư, doanh nghiệp, tổ chức nghiên cứu thuận lợi tiếp cận, tìm hiểu. Mục tiêu cao nhất là xây dựng Khu công nghệ cao Hòa Lạc trở thành điểm đến hấp dẫn, thu hút mạnh mẽ các nhà đầu tư chiến lược, doanh nghiệp công nghệ và các cơ sở đào tạo, nghiên cứu hàng đầu.

Với định hướng rõ ràng, quyết tâm chính trị cao và sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành, Khu công nghệ cao Hòa Lạc được kỳ vọng sẽ trở thành cực tăng trưởng mới, góp phần quan trọng đưa Hà Nội bứt phá trong kỷ nguyên kinh tế tri thức và chuyển đổi số.

Tú Linh