Tag
Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ

Nặng lòng với mảnh đất và con người Tây Nguyên

Văn học 10/10/2023 10:29
aa
TTTĐ - Thơ Nguyễn Đăng Độ là tiếng lòng của ông, lúc trầm, lúc bổng, lúc mạnh mẽ, khát khao đến cháy bỏng một thời trai trẻ, nhưng đôi khi lại đau đáu, da diết về tình mẫu tử, về mảnh đất và con người Tây Nguyên nơi ông từng gắn bó.
Kon Tum: Lễ hội Mường trên vùng đất Tây Nguyên
Kon Tum: Báo Tuổi trẻ Thủ đô phối hợp Công an huyện Ngọc Hồi trao quà học sinh khó khăn Tìm kiếm gương mặt “Idol sắc đẹp” tại Ms & Mr Idol Việt Nam 2023
Nặng lòng với mảnh đất và con người Tây Nguyên
Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ

Tâm hồn gửi nơi đại ngàn Tây Nguyên

Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ, sinh năm 1966 tại xã Thạch Tiến (nay là xã Việt Tiến), huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh. Vào độ tuổi đẹp nhất của đời người ông tham gia quân ngũ tại Sư đoàn 441 - Quân khu 4.

Ông được cử đi học tại Trường Hạ sĩ quan Xe tăng II (thuộc Bộ Tư lệnh Thiết Giáp) tại Vĩnh Phúc. Sau này, ông chuyển qua một số vị trí khác như: Pháo thủ xe tăng Đại đội 2, Tiểu đoàn 1016, Sư đoàn 316 Bắc Ngầm Hoàng Liên Sơn, rồi đi học văn hóa tại Trường Văn hóa Quân khu 2; Trường Sĩ quan Kỹ thuật vũ khí đạn (Thừa Thiên - Huế).

Nặng lòng với mảnh đất và con người Tây Nguyên
Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ luôn đau đáu kiếp nhân sinh, nặng nghĩa tình mẫu tử

Sau này, do điều kiện sức khỏe không đảm bảo, ông đã phải chuyển ngành và định cư tại Kon Tum mở công ty kinh doanh. Cũng bắt đầu từ những năm tháng ấy, ông được trải nghiệm cuộc sống của mình trên mảnh đất Tây Nguyên nắng gió. Không biết từ bao giờ, trong ông có một tình yêu mãnh liệt với mảnh đất và con người nơi đây. Tâm hồn ông như gửi gắm nơi đại ngàn và những câu thơ đầu tiên của ông xuất hiện.

Ông viết: “Ơi Kon Tum trùng điệp những đại ngàn / Có phải anh say rượu ghè men lá / Có phải trong mơ tiếng nai chiều thương nhớ / Hay điệu cồng chiêng làm con suối bâng khuâng…”.

Nặng lòng với mảnh đất và con người Tây Nguyên
Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ đã cho xuất bản 3 tập thơ cùng 90 bài thơ được phổ nhạc

Tình cảm ông dành cho “Đất và Người” Tây Nguyên được ông trút bỏ trong nhiều câu thơ đong đầy cảm xúc: “Gửi tặng em chút chiều lạnh mưa chan/Vùng đất ba zan lô cà phê ngút ngát/Gùi nếp thơm mẹ hái về trên rẫy / Ống cơm lam thơm nức bếp than hồng/Gửi tặng em xanh biếc nước dòng sông…”.

Thơ của Nguyễn Đăng Độ là sự trải nghiệm của những năm tháng tuổi trẻ; là tình yêu thiên nhiên, cỏ cây, hoa lá nơi núi rừng Tây Nguyên hùng vỹ. Có lẽ do xuất thân từ một người lính nên thơ ông luôn dứt khoát, mạnh mẽ, chứa đựng sự chân thành, sâu sắc.

Ông từng nói “Trái tim tôi đầy nhiệt huyết, đắm đuối, đôi khi trăn trở, âu lo nhưng không bi lụy”. Với ông, những điều viết ra phải có trách nhiệm với xã hội, trách nhiệm với chính lương tâm của mình, là sự cảm thông, sẻ chia với những thân phận con người trong xã hội.

Đau đáu kiếp nhân sinh, nặng nghĩa tình mẫu tử

Tình mẫu tử luôn là điều thiêng liêng và bất tử mà các nhà văn, nhà thơ luôn khao khát vươn tới trong các tác phẩm thi ca, Nguyễn Đăng Độ cũng không ngoại lệ. Với bậc sinh thành, thơ ông luôn chất chứa nỗi niềm thương nhớ. Với 3 bài thơ: “Mẹ tôi”, “Tặng hoa”, “Bóng mẹ” nằm trong tập thơ “Những vần thơ yêu thương” của ông đã thể hiện rõ tình cảm đặc biệt của mình với người mẹ kính yêu.

Trong bài thơ “Mẹ ơi!”, hình ảnh người mẹ giản dị, tần tảo hiện lên qua những câu từ giàu cảm xúc như “thân gầy”, “bàn chân tãi mòn”, “vai trần mẹ quẩy... Sâu thẳm trong ông luôn đau đáu, khắc khoải về mẹ mình, ông sợ một ngày nào đó phải rời xa mẹ: “Mẹ ơi đầy giấc mơ con / Lời ru của mẹ ngấm đòn tháng năm / Thân gầy nắng đốt mưa găm / Sớm khuya rút ruột đời tằm nhả tơ / Trái trời khoai lúa xác xơ / Bàn chân mẹ tãi mòn trơ cánh đồng…”.

Nặng lòng với mảnh đất và con người Tây Nguyên
Những bài thơ của nhà thơ Nguyễn Đăng Độ luôn gắn liền với tình mẫu tử, về mảnh đất và con người Tây Nguyên nơi ông từng gắn bó

Những ngày tháng 9 vừa qua, thân phụ của nhà thơ Nguyễn Đăng Độ qua đời để lại trong ông một khoảng trống quá lớn. Tình cảm mà ông giành cho cha mình nghẹn ngào da diết đến não lòng. Bài thơ “Khóc cha” của ông khiến ai đọc cũng không cầm được nước mắt: “Công cha chẳng thể đếm đo/Keo sơn phụ tử con đò bến sông/Tình cha sâu nặng máu hồng/Phòng cha đèn sáng mà không thấy người/Bây giờ ngăn cách cha ơi/Ai lo cơm cháo ở nơi suối vàng…”.

Nhà báo - Đại tá Phan Tiến Dũng, Trưởng đại diện báo Quân đội nhân dân tại khu vực miền Trung, một người bạn thân của nhà thơ Nguyễn Đăng Độ, nói về thơ của ông: Thơ Nguyễn Đăng Độ là tiếng lòng của ông lúc trầm, lúc bổng, lúc mạnh mẽ, khát khao đến cháy bỏng của một thời trai trẻ, nhưng đôi khi lại đau đáu, da diết về tình mẫu tử, về mảnh đất và con người Tây Nguyên nơi ông từng gắn bó.

Nặng lòng với mảnh đất và con người Tây Nguyên
Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ cùng tập thơ Hương Xa

Những tập thơ của Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ đã được xuất bản:

- Tình Quê: Nhà xuất bản Hội phụ nữ

- Hương Xa: Nhà xuất bản Hội nhà văn

- Những vần thơ yêu thương: Nhà xuất bản Hội nhà văn

90 bài thơ của Nhà thơ Nguyễn Đăng Độ đã được phổ nhạc để lại rất nhiều dấu ấn trong lòng khán giả. Tiêu biểu là các bài: Hồn quê, Tìm về, Bóng mẹ, Sông Lam và Em, Nặng lòng câu ví, Tìm em gái Huế, Áo Tơi, Các anh ở nơi đâu, Về với Thạch Hà, Biển chiều, Cao nguyên và nỗi nhớ, Đến với Trường Sơn…

Trần Nghĩa

Đọc thêm

Hơi thở mùa xuân trong "Sách Tết Bính Ngọ 2026" Văn học

Hơi thở mùa xuân trong "Sách Tết Bính Ngọ 2026"

TTTĐ - Trong “Sách Tết Bính Ngọ 2026”, mùa xuân hiện lên cụ thể qua từng trang văn, từng nhịp thơ, từng giai điệu và từng nét vẽ. Ấn phẩm gồm 5 phần do nhà văn Hồ Anh Thái tuyển chọn như một dòng chảy cảm xúc liền mạch chạm đến tâm hồn người đọc.
Những thông điệp nhân văn từ "Điều kỳ diệu ở vương quốc sách" Văn học

Những thông điệp nhân văn từ "Điều kỳ diệu ở vương quốc sách"

TTTĐ - “Điều kỳ diệu ở vương quốc sách” mở ra một thế giới, nơi sách không chỉ để đọc mà còn để cảm nhận, kết nối và phản chiếu cách con người đã sống và yêu thương.
Vẻ đẹp lấp lánh của tình bạn qua sách tranh thiếu nhi Văn học

Vẻ đẹp lấp lánh của tình bạn qua sách tranh thiếu nhi

TTTĐ - NXB Kim Đồng vừa ra mắt bộ sách “Một tình bạn” của các tác giả và họa sĩ Việt, với những thể nghiệm độc đáo và mới mẻ xoay quanh chủ đề tình bạn.
Thi ca kết nối lương tri và nuôi dưỡng khát vọng hòa bình Văn học

Thi ca kết nối lương tri và nuôi dưỡng khát vọng hòa bình

TTTĐ - Hai tập thơ “Dưới bóng ô liu” của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều và “Hòn đá của Murad” của nhà thơ Murad Sudani đánh dấu một cuộc gặp gỡ thi ca Việt Nam - Palestine và mở ra một không gian đối thoại đặc biệt, nơi thi ca vượt qua biên giới địa lý để chạm tới lương tri nhân loại.
Thơ ca kết nối nguồn cội, lan tỏa những giá trị nhân văn Văn học

Thơ ca kết nối nguồn cội, lan tỏa những giá trị nhân văn

TTTĐ - Sáng 14/12, tại Hà Nội, Lễ trao giải Cuộc thi thơ làng Chùa lần thứ 3 với chủ đề “Thơ ca và nguồn cội” đã diễn ra trong không khí trang trọng, ấm áp. Không chỉ vinh danh 40 tác giả xuất sắc trong và ngoài nước, sự kiện còn một lần nữa khẳng định sức sống bền bỉ của thơ ca khi trở về với cội nguồn văn hóa - tinh thần của con người, của cộng đồng và của dân tộc.
Nhà thơ Lữ Mai mang mùa xuân từ đảo xa về với đất liền Văn học

Nhà thơ Lữ Mai mang mùa xuân từ đảo xa về với đất liền

TTTĐ - Tháng 12/2025, tập thơ thiếu nhi “Tết Trường Sa quê em” của nhà thơ Lữ Mai chính thức ra mắt bạn đọc trên toàn quốc. Cuốn sách do Nhà xuất bản Hội Nhà văn Việt Nam cấp phép, Công ty TNHH Văn hóa và Truyền thông Thảo Nguyên, Carobooks phát hành độc quyền.
Nguyễn Phan Quế Mai hồi hộp khi mang "Đời gió bụi" về quê hương Văn học

Nguyễn Phan Quế Mai hồi hộp khi mang "Đời gió bụi" về quê hương

TTTĐ - Giới thiệu cuốn sách ở hai miền Nam, Bắc, nhà văn Nguyễn Phan Quế Mai mang trong mình tâm sự: "Dù đã ra mắt bằng nhiều ngôn ngữ, tôi vẫn hồi hộp nhất với bản tiếng Việt của quyển sách "Dust Child" (Đời gió bụi). Bởi vì Việt Nam là quê hương, là nguồn cội, là cái nôi đã nuôi tôi khôn lớn và trưởng thành".
Ra mắt ấn bản “Truyện Kiều” kỉ niệm 260 năm ngày sinh Nguyễn Du Văn học

Ra mắt ấn bản “Truyện Kiều” kỉ niệm 260 năm ngày sinh Nguyễn Du

TTTĐ - Nhân dịp kỉ niệm 260 năm ngày sinh (1765 - 2025), tưởng niệm 205 năm ngày mất (1820 - 2025) của Đại thi hào Nguyễn Du, Nhà xuất bản Kim Đồng ra mắt ấn bản “Truyện Kiều” do họa sĩ Nguyễn Công Hoan vẽ minh họa.
Niềm đam mê cống hiến cho nghệ thuật của tác giả Nguyễn Tất Thọ Văn học

Niềm đam mê cống hiến cho nghệ thuật của tác giả Nguyễn Tất Thọ

TTTĐ - Bộ sách "Người hùng không cầm súng" của tác giả Nguyễn Tất Thọ gửi gắm thông điệp về khát vọng sống có ý nghĩa và niềm đam mê cống hiến hết mình cho cuộc sống tiến bộ, tươi đẹp, nhân ái của những người lao động bình dị, đời thường.
Công bố 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn xuất sắc sau nửa thế kỷ sáng tạo Văn học

Công bố 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn xuất sắc sau nửa thế kỷ sáng tạo

TTTĐ - Ngày 30/11, tại Hà Nội, Cục Nghệ thuật biểu diễn, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Bộ VHTTDL) đã long trọng tổ chức công bố bình chọn “50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn Việt Nam tiêu biểu, xuất sắc sau ngày đất nước thống nhất (1975 - 2025)”.
Xem thêm