Phát triển công nghiệp văn hóa Hà Nội - nhìn thẳng vào hạn chế để tìm ra giải pháp đột phá

Dù không ngừng phát triển trên nền tảng rất phong phú, đồ sộ của ngàn năm văn hiến nhưng trước yêu cầu, bối cảnh của thời đại mới, công nghiệp văn hóa Hà Nội vẫn cần phải có những cú hích mà sự vào cuộc của toàn thể các ngành chức năng và Nhân dân Thủ đô chính là điều kiện tiên quyết cho sự thành công này.

Xuất phát từ yêu cầu, nhiệm vụ đặt ra, và để có thêm những căn cứ khoa học và thực tiễn, Thành ủy Hà Nội đã tổ chức 2 buổi tọa đàm tham vấn và nhận được nhiều ý kiến đóng góp tích cực từ các cơ quan Trung ương, các nhà khoa học, nhà nghiên cứu, các chuyên gia trên lĩnh vực văn hóa cũng như những sáng kiến góp ý, hiến kế các ý tưởng của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp và cộng đồng sáng tạo trên địa bàn Thủ đô. Buổi tọa đàm thứ 3 với chủ đề “Phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 – Thực trạng và giải pháp” diễn ra ngày 9/7 đã nhận được 40 ý kiến đóng góp tâm huyết để xây dựng và phát triển Thủ đô bền vững của các sở ban ngành của thành phố.

Đến cuộc tọa đàm thứ 3 này, chúng ta nhận thấy rõ ràng, vấn đề đã nhận được sự quan tâm rất lớn từ nhiều đối tượng trong địa bàn Thủ đô. Đáng chú ý, các đơn vị, địa phương còn dám nhìn thẳng vào những điều chưa hoàn thiện để tìm ra những giải pháp, kiến nghị mong muốn thay đổi tình hình nhiều lợi thế nhưng chưa thực sự khai thác hết tiềm năng của văn hóa Hà Nội.

Ông Phạm Tuấn Long, Chủ tịch UBND quận Hoàn Kiếm phát biểu tại buổi tọa đàm

Ông Phạm Tuấn Long, Chủ tịch UBND quận Hoàn Kiếm khẳng định, Hà Nội có lợi thế rất lớn về văn hoá so với các địa phương. Đây cũng là nơi hội tụ của nhiều văn nghệ sĩ, nhiều sản phẩm sáng tạo do người Hà Nội tạo nên được thế giới công nhận, hệ thống làng nghề và các di sản của Thủ đô cũng rất phong phú nhưng hiện nay vẫn còn gặp nhiều khó khăn trong việc định hướng phát triển, thiết kế mẫu mã chưa mang tính ứng dụng cao, việc quảng bá sản phẩm còn manh mún, hầu hết do các nghệ nhân tự thực hiện…

Đứng trước nhiều lợi thế, nhưng để phát triển công nghiệp văn hóa, Hà Nội cần làm rõ lĩnh vực nào phải được ưu tiên quan tâm đầu tư. Hiện nay, sự hỗ trợ cho phát triển văn hoá chưa nhiều, những người làm nghệ thuật đang hoạt động khá độc lập…

“Chúng ta cần quan tâm đến các nghệ nhân, nghệ sĩ, đến sản phẩm văn hóa, tạo ra môi trường văn hoá chất lượng để họ có thể quảng bá sản phẩm của mình, ví dụ như hiện nay, Hà Nội có một số phòng tranh tổ chức đấu giá các tác phẩm mỹ thuật, đây là nơi chúng ta tăng nguồn thu đồng thời cũng kiểm soát chất lượng nghệ thuật", ông Phạm Tuấn Long nhấn mạnh.

Bí thư Thị ủy Sơn Tây Phạm Thị Thanh Mai thẳng thắn nêu ra những hạn chế của mảnh đất "2 vua" trong phát triển công nghiệp văn hóa

Bí thư Thị ủy Sơn Tây Phạm Thị Thanh Mai thẳng thắn phát biểu mảnh đất “2 vua” còn những hạn chế trong quá trình phát triển công nghiệp văn hóa là bởi sự thiếu liên kết giữa các di sản, các di tích, các thiết chế văn hóa trên địa bàn như làng cổ Đường Lâm, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam... để tạo thành một chuỗi các sản phẩm văn hóa thu hút khách du lịch. Đó là sự manh mún, nhỏ lẻ thay vì liên kết lại tạo ra sức mạnh mềm. Để làm được điều này, bà Phạm Thị Thanh Mai cho rằng, Thành ủy Hà Nội cần có sự phối hợp với Bộ Văn hóa và các bộ ngành để tháo gỡ khó khăn, đáp ứng yêu cầu công nghiệp văn hóa.

Đồng thời, Bí thư Thị ủy Sơn Tây đề xuất việc xây dựng các quỹ phát triển văn hóa theo cơ chế hợp tác công tư, nhanh chóng đưa Hà Nội là 1 trong 3 trung tâm công nghiệp văn hóa của cả nước.

Bí thư Huyện ủy Mê Linh Đỗ Đình Hồng đóng góp ý kiến

Bí thư Huyện ủy Mê Linh Đỗ Đình Hồng cho rằng Hà Nội cần hệ thống những gì đã có và đặt ra mục tiêu theo lộ trình cụ thể để triển khai, thực hiện có hiệu quả. Trong đó vấn đề thu hút đầu tư cho con người – chủ thể sáng tạo cũng như hưởng thụ sản phẩm sáng tạo cần được đặc biệt quan tâm, từ cơ chế, chính sách hỗ trợ con người đến đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ… Bên cạnh đó, Hà Nội cần thu hút đầu tư cho văn hóa theo chuỗi liên kết từ sản phẩm, dịch vụ cho tới thị trường văn hóa.

Hiệu trưởng Trường Đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong Phạm Minh Anh bổ sung ý kiến cho rằng tiềm năng, thế mạnh về công nghiệp văn hóa ở Hà Nội rất lớn song vấn đề vi phạm bản quyền ở thành phố vẫn đang diễn ra khá phổ biến, không chỉ làm nhụt chí các nhà sáng tạo, mà còn ảnh hưởng tới sức cạnh tranh lành mạnh trên thị trường.

Phó Giám đốc Sở Du lịch Trần Trung Hiếu phát biểu tại buổi tọa đàm

Phó Giám đốc Sở Du lịch Trần Trung Hiếu cho rằng, Hà Nội có tiềm năng rất lớn trong việc phát triển du lịch, trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của Thủ đô. Hà Nội cần kết hợp phát triển du lịch với việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử của Thủ đô và của dân tộc, với bảo vệ thiên nhiên và môi trường theo hướng bền vững. Phát triển du lịch phải đặc biệt coi trọng phát triển du lịch văn hóa, lấy du lịch văn hóa làm cơ sở, nền tảng phát triển các loại hình du lịch khác.

Ông Hiếu nhấn mạnh, để làm được điều đó, trước hết, chúng ta cần nhận thức đúng vai trò của nó trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập và toàn cầu hóa hiện nay. Đặc biệt, thành phố phải xây dựng lộ trình, kế hoạch, ban hành những cơ chế, chính sách cụ thể, nguồn lực tài chính, đào tạo nguồn nhân lực và đẩy mạnh công tác tuyên truyền phát triển ngành công nghiệp du lịch văn hóa ở Việt Nam và Hà Nội; Tập trung quy hoạch, đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, hình thành Hà Nội là trung tâm sáng tạo, thành phố sáng tạo phát triển công nghiệp du lịch văn hóa tiêu biểu".

Chính vì vậy, Sở đề nghị nghiên cứu xác định phạm vi, trật tự danh mục 12 ngành trong công nghiệp văn hóa thống nhất với chiến lược quốc gia đã xác định, đảm bảo tính chỉ đạo điều hành, đánh giá, thống kê, tổ chức thực hiện.

"Chúng ta cần cố gắng cụ thể hóa được các giải pháp phù hợp cho Hà Nội để nghị quyết không chỉ dừng ở chủ trương mà phải cụ thể thành sản phẩm, đánh giá, lượng hóa được trên địa bàn, theo thời gian", ông Hiếu kiến nghị…

Kết luận tọa đàm, Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong ghi nhận sự đồng hành, chia sẻ từ các sở, ngành, quận, huyện, thị xã... trong việc tham góp ý kiến; Khẳng định những đóng góp tâm huyết, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị là động lực và cơ sở để thành phố hoàn thiện nội dung dự thảo.

Đồng chí cũng cho biết, sau các buổi tọa đàm, hội nghị tham vấn ý kiến các nhóm đối tượng nhằm làm rõ tiềm năng, thế mạnh, tiếp thu bài học, kinh nghiệm... thành phố sẽ tiếp tục nghiên cứu, rà soát lại nội dung các dự thảo, bảo đảm yêu cầu toàn diện, bao quát, có điểm nhấn và nhất là phải có tính khả thi.

Phát triển công nghiệp văn hóa, bảo tồn di sản và xây dựng người Hà Nội thanh lịch văn minh

Hà Nội: Bí thư các quận, huyện hiến kế để phát triển công nghiệp văn hóa

Bài 3: Cần có những con người văn hóa

Ngọc Hân