Tiên phong đổi mới giáo dục, xứng đáng đầu tàu tri thức cả nước

“Đi sau nhưng về trước”

Nhìn lại chặng đường 50 năm vừa qua, dù phải đối mặt với muôn vàn khó khăn, thiếu thốn từ cơ sở vật chất đến đội ngũ, nhưng bằng tinh thần trách nhiệm cùng sự quan tâm sâu sát của lãnh đạo TP, với lòng yêu nghề, khát vọng cống hiến và sự năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm của hàng vạn nhà giáo đã đưa ngành Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vượt khó, xây dựng được nền móng vững chắc cho sự phát triển lâu dài, khẳng định vị thế là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước về chất lượng giáo dục.

Sau sắp xếp lại địa giới hành chính nhà nước, TP Hồ Chí Minh có quy mô giáo dục lớn nhất cả nước với hơn 3.500 trường học và 2,6 triệu học sinh. Đây cũng là địa phương tiên phong trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy, ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI) triển khai giáo dục STEM, STEAM, giáo dục thể chất, giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng thích ứng xã hội...; mở rộng mô hình trường học thông minh, trường học số, trường học hạnh phúc, góp phần phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học.

Giám đốc Sở GD&ĐT TP Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Hiếu trao phần quà tri ân tới các cụm chuyên môn năm học 2024 - 2025

Từ tháng 2/2024, TP Hồ Chí Minh đã vinh dự được UNESCO công nhận là thành viên “Mạng lưới thành phố học tập toàn cầu”. Học sinh trên địa bàn TP Hồ Chí Minh thường xuyên đạt thành tích cao trong các kỳ thi học sinh giỏi, nghiên cứu khoa học cấp quốc gia, quốc tế; tỷ lệ tốt nghiệp và vào đại học - cao đẳng luôn ở nhóm các địa phương dẫn đầu trong cả nước; năng lực hội nhập quốc tế và khả năng sáng tạo của học sinh ngày càng được khẳng định.

Đến nay, thành phố vẫn giữ vững vị thế nhóm 3 địa phương dẫn đầu cả nước về hiệu suất đào tạo đại trà, cũng như phát triển các trường chuyên, tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Học sinh TP Hồ Chí Minh thường xuyên đạt thành tích cao trong các kỳ thi học sinh giỏi

Bên cạnh đó, thành phố cũng triển khai sớm các chương trình ngoại ngữ, tin học chuẩn quốc tế, thí điểm mô hình "Trường học hạnh phúc" tại 100% cơ sở giáo dục, ban hành bộ tiêu chí và công nhận 100 đơn vị đạt chuẩn trường học số.

Việc thực hiện đề án đào tạo nhân lực trình độ quốc tế, nỗ lực xây dựng hàng ngàn phòng học mới hướng đến mục tiêu 300 phòng học/10.000 dân là một trong những thành tựu đáng khích lệ của TP Hồ Chí Minh.

Trong năm học vừa qua, 92,3% trường học trên địa bàn đã có câu lạc bộ thể thao, với 68,7% học sinh thường xuyên tham gia hoạt động thể thao ngoại khóa của trường, gần 60% số lượng trường học có tổ chức dạy bơi cho học sinh, 77% trường mầm non có sân chơi, 100% trường tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông có sân tập, nhiều trường đã được trang bị nhà đa năng với những trang thiết bị cơ bản đạt tiêu chuẩn quy định.

Đáng lưu ý, 5 điểm sáng của giáo dục thành phố được Bộ GD&ĐT ghi nhận gồm: Nâng cao dân trí, xây dựng xã hội học tập, học tập suốt đời; đào tạo nhân lực và bồi dưỡng nhân tài; giáo dục toàn diện đức - trí - thể - mĩ; công tác xã hội hóa hiệu quả, được Nhân dân đón nhận; giáo dục nghĩa tình giúp lan tỏa tinh thần sẻ chia, trách nhiệm với cộng đồng.

Phát biểu tại buổi Lễ kỷ niệm 50 năm ngành GD&ĐT TP Hồ Chí Minh, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng đánh giá ngành Giáo dục TP đã trở thành một trong những “đầu tàu tri thức” của cả nước, là nơi khởi nguồn và lan tỏa nhiều mô hình đổi mới, có thể khẳng định giáo dục TP Hồ Chí Minh "đi sau nhưng về trước".

Chú trọng công tác hướng nghiệp, khởi nghiệp

Định hướng năm học mới 2025 - 2026, ông Trần Văn Đạt - Phó Vụ trưởng Vụ Học sinh Sinh viên, Bộ GD&ĐT đề nghị, ngành Giáo dục thành phố cần đẩy mạnh công tác hướng nghiệp, việc làm và khởi nghiệp.

Đồng thời, thành phố cần sớm tổ chức Ngày hội khởi nghiệp của học sinh, sinh viên; trên cơ sở đó lựa chọn các đề tài có chất lượng để tham gia dự thi vào Ngày hội khởi nghiệp quốc gia, quốc tế; chú trọng vào vấn đề chuyển đổi số, dữ liệu lồng ghép trong các hoạt động giáo dục theo yêu cầu giáo dục trong tình hình mới.

Đại diện Bộ GD&ĐT cũng lưu ý TP Hồ Chí Minh cần tiếp tục duy trì các hoạt động mang tính đặc trưng, bản sắc của ngành giáo dục thành phố như là Không gian văn hóa Hồ Chí Minh hay các hoạt động thể dục thể thao trong Hội khỏe Phù Đổng.

Giáo dục thành phố tiếp tục nâng cao chất lượng

Trong khi đó, Giám đốc GD&ĐT TP Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Hiếu đề nghị, trong năm học 2025 - 2026, Phòng Học sinh Sinh viên và hiệu trưởng các đơn vị trường học cần tập trung sâu hơn nữa vào hai mô hình: Trường học hạnh phúc; Không gian văn hóa Hồ Chí Minh.

Trường học hạnh phúc là bao gồm tất cả các nội dung trong xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, lành mạnh, cùng tham gia vào vấn đề giải quyết bạo lực học đường, tạo ra môi trường chia sẻ, tin tưởng để học sinh có nơi bày tỏ, để các em không bị đơn độc trên không gian mạng, trong môi trường học tập của chính mình.

Nguyễn Trang