Truyền đam mê sáng tạo, sự tự tin cho học trò

Để giáo viên hiểu rõ hơn về cách dạy lồng ghép kỹ năng sống và STEM cho học sinh lớp 4 trong chương trình Giáo dục phổ thông 2018, dưới sự chỉ đạo của Phòng GD&ĐT quận Ba Đình, trực tiếp là đồng chí Lê Đức Thuận - Trưởng phòng GD&ĐT đã chỉ đạo tổ chức 2 tiết chuyên đề cấp quận môn Công nghệ và Khoa học lớp 4 tại trường Tiểu học Thành Công B.

Các em học sinh hào hứng tham gia tiết học chuyên đề

Giáo dục kỹ năng sống trong môn Công nghệ, Khoa học

Giáo dục STEM là một phương thức giáo dục nhằm trang bị cho học sinh những kiến thức khoa học gắn liền với những ứng dụng của chúng trong thực tiễn. Nội dung bài học theo chủ đề STEM gắn với việc giải quyết tương đối trọn vẹn một vấn đề, trong đó học sinh được tổ chức tham gia học tập một cách tích cực, chủ động và biết vận dụng kiến thức vừa học để giải quyết vấn đề đặt ra; Thông qua đó góp phần hình thành phẩm chất năng lực cho học sinh.

Thực hiện định hướng trên, cô giáo Đỗ Thị Phương Thảo đã khéo léo lồng ghép giáo dục kĩ năng sống bảo vệ môi trường, STEM vào bài dạy “Chậu và giá thể trồng hoa, cây cảnh” (Tiết 1 - Bài 4, Bộ sách Cánh Diều).

Tại tiết học này, học sinh được tìm hiểu về các loại chậu, được tranh luận về ưu điểm, nhược điểm của ba loại chậu thông qua hình thức sân khấu hoá. Từ hoạt động này, các em học sinh sẽ thấy tuỳ vào từng đặc điểm của chậu để có thể lựa chọn phù hợp với các loại hoa, cây cảnh và vị trí đặt chậu. Phần cuối tiết học, các em được làm chậu trồng hoa, cây cảnh thủ công bằng vật liệu sưu tầm, tái sử dụng.

Học sinh được khích lệ sự sáng tạo, tích cực, chủ động

Đây là hoạt động được lồng ghép STEM. Các nhóm sẽ lựa chọn vật liệu và dụng cụ phù hợp để tạo ra các chậu trồng hoa, cây cảnh và trang trí cho chúng. Sau đó, các nhóm trưng bày, giới thiệu thông điệp của sản phẩm. Các em dùng những sản phẩm vừa tạo ra để thiết kế những dự án xanh cho không gian lớp học hay ngôi nhà của mình.

Không chỉ có môn Công nghệ, ở chương trình Giáo dục phổ thông 2018, Khoa học cũng là môn học có thể lồng ghép cùng các môn học khác khi triển khai vào thực tiễn. Cùng với Lịch sử và Địa lý lớp 4, 5, Khoa học là những môn học được xây dựng trên cơ sở kế thừa, phát triển và hoàn thiện các chủ đề của môn Tự nhiên xã hội ở các lớp 1, 2, 3.

Ngoài việc cung cấp cho học sinh những kiến thức cơ bản, ban đầu, thiết thực về các sự vật, hiện tượng diễn ra xung quanh trong cuộc sống hàng ngày, các môn học này giúp học sinh hình thành và phát triển các kĩ năng như: ứng xử, quan sát và làm thí nghiệm, nêu thắc mắc, phân tích và so sánh… Từ đây, các em học sinh được hình thành, phát triển những thái độ, thói quen tốt như tự giác, ham hiểu biết, yêu con người, thiên nhiên, đất nước, có ý thức và hành động bảo vệ môi trường xung quanh...

Truyền cảm xúc tích cực qua tiết học lý thú, sáng tạo

Đáp ứng Chương trình GDPT 2018 theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực của học sinh, cô giáo Trịnh Thị Hải Yến - Trường Tiểu học Vạn Phúc có nhiều sáng tạo trong việc lựa chọn nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức dạy học để học sinh thực sự được tham gia tích cực vào quá trình dạy học của giáo viên, được tương tác trực tiếp với bạn và cô, có cơ hội tự tin thể hiện hiểu biết của mình.

Hoạt động khởi động diễn ra trong không khí sôi nổi khi học sinh được tham gia trò chơi đố vui “Tôi là ai?” gắn với nội dung đã học về đặc điểm, tính chất, sự chuyển động của không khí. Trong hoạt động khám phá, hình thành kiến thức mới, giáo viên đã vận dụng phương pháp bàn tay nặn bột làm thí nghiệm để xem không khí có vai trò như thế nào đối với sự cháy.

Ở phần vận dụng kiến thức về sự cháy trong thực tế cuộc sống, cập nhật vụ cháy chung cư mini tại quận Thanh Xuân, giáo viên đã khéo léo tích hợp dạy lồng ghép kiến thức và kĩ năng phòng cháy chữa cháy. Học sinh được đề xuất nhiều phương án giải quyết linh hoạt về cách giập lửa.

Với cách truyền tải, dẫn dắt nhẹ nhàng của cô giáo, tiết học diễn ra vui vẻ, học sinh học tập sôi nổi, chủ động, tích cực, phát huy được năng lực: Tự chủ, tự học, giao tiếp, hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo của học sinh.

Các giáo viên họp, đánh giá về tiết dạy chuyên đề

Đánh giá về các tiết học chuyên đề, cô giáo Đỗ Thị Phương Thảo - Trường Tiểu học Thành Công B nhận xét: “Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực của học sinh cần có nhiều sáng tạo trong việc lựa chọn nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức dạy học để học sinh thực sự được tham gia tích cực vào quá trình dạy học của giáo viên, được tương tác trực tiếp với bạn và cô, có cơ hội tự tin thể hiện hiểu biết của mình”.

Còn theo cô giáo Hải Yến - Trường Tiểu học Vạn Phúc, môn Khoa học là một môn học mới với học sinh lớp 4, nội dung được tách ra từ môn Tự nhiên xã hội lớp 3 nên đòi hỏi học sinh phải tư duy, tìm hiểu nhiều hơn, chuẩn bị trước bài kĩ hơn. 2. Trong một tiết dạy có 2 hoạt động chính nhưng nhiều nội dung, hoạt động nhỏ, đòi hỏi giáo viên cần có nhiều ý tưởng để thiết kế các hình thức tổ chức khác nhau phát huy năng lực học sinh nhiều nhất.

Cô giáo Nguyễn Thị Thanh Hoa, giáo viên trường Tiểu học Việt Nam - Cu Ba nhận xét: "Nội dung STEM được lồng ghép trong tiết học của trường Tiểu học Thành Công B rất hợp lí, vừa sức và hấp dẫn. Các em được lựa chọn vật liệu và dụng cụ, tự mình trang trí và trưng bày sản phẩm. Trong quá trình thao tác, các thành viên trong nhóm đã biết phân chia nhiệm vụ và thao tác rất nhịp nhàng".

Qua 2 tiết chuyên đề, các cán bộ quản lý, giáo viên của các trường tiểu học đã hiểu rõ và đưa ra các giải pháp về việc tổ chức hoạt động dạy học, việc tích hợp các nội dung giảng dạy, sự chủ động của giáo viên trong việc chọn lựa hoạt động, hình thức tổ chức phù hợp với đối tượng học sinh, chú trọng việc rèn luyện năng lực, phẩm chất gắn với những tình huống của cuộc sống.

Ngọc Minh