Bước tiến cần thiết để định hình văn hóa lái xe an toàn

​"Mệnh lệnh" từ sự an toàn của Nhân dân

​Theo các nghiên cứu về an toàn giao thông, việc sử dụng điện thoại khi lái xe (nhắn tin, nghe điện thoại, lướt mạng xã hội...) khiến người lái mất tập trung gấp 4 lần, nguy cơ gây tai nạn cao ngang bằng, thậm chí hơn cả vi phạm nồng độ cồn ở mức nhẹ. Tại một đô thị có mật độ phương tiện dày đặc như Hà Nội, chỉ một giây lơ là nhìn màn hình điện thoại cũng có thể dẫn đến những va chạm liên hoàn, gây hậu quả đáng tiếc.

​Trước thực trạng đó, việc Phòng Cảnh sát giao thông, Công an thành phố Hà Nội tăng cường tuần tra, kiểm soát và xử lý nghiêm hành vi này được xem là "mệnh lệnh" cấp thiết từ thực tiễn. Chủ trương này đã nhận được sự đồng thuận cao từ dư luận xã hội. Người dân hiểu rằng, sự nghiêm khắc của lực lượng chức năng chính là biện pháp bảo vệ tốt nhất cho tính mạng và tài sản của chính họ và những người xung quanh.

​Không còn là những lời nhắc nhở đơn thuần, các quy định của Nghị định 100/2019/NĐ-CP và Nghị định 123/2021/NĐ-CP với mức phạt răn đe cao đã được áp dụng triệt để. Đây là liều thuốc mạnh cần thiết để trị dứt điểm "căn bệnh" chủ quan của nhiều tài xế.

Việc sử dụng điện thoại khi đang lái xe là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tai nạn giao thông

​Điểm nhấn ấn tượng nhất trong đợt cao điểm này chính là sự "lột xác" trong phương thức tuần tra kiểm soát. Không chỉ dựa vào mắt thường của các chiến sĩ cắm chốt, Hà Nội đã phát huy tối đa sức mạnh của hệ thống camera giám sát giao thông thông minh được lắp đặt tại các nút giao trọng điểm.

Những "mắt thần" này có khả năng zoom cận cảnh, ghi lại rõ nét hành vi tài xế (cả ô tô và xe máy) một tay cầm lái, một tay cầm điện thoại hoặc đeo tai nghe, mắt dán vào màn hình. Hình ảnh vi phạm được trích xuất làm căn cứ để "phạt nguội".

​Việc áp dụng công nghệ không chỉ giúp lực lượng chức năng bao quát được địa bàn rộng lớn mà còn đảm bảo tính khách quan, minh bạch tuyệt đối. Người vi phạm khi nhận được thông báo phạt nguội kèm hình ảnh chứng cứ rõ ràng đều tâm phục khẩu phục. Cách làm này cũng dần xóa bỏ tâm lý "đối phó", "nhìn trước ngó sau" của tài xế. Dù không có bóng dáng Cảnh sát giao thông, người dân vẫn tự giác chấp hành vì biết rằng hành vi của mình luôn được giám sát bởi hệ thống công nghệ hiện đại.

Hình thành thói quen tham gia giao thông văn minh

​Bên cạnh việc xử phạt, công tác tuyên truyền, giáo dục cũng được đẩy mạnh với nhiều hình thức sáng tạo, nhân văn.

​Tại các chốt giao thông, các chiến sĩ Cảnh sát giao thông không chỉ làm nhiệm vụ xử phạt mà còn đóng vai trò là những tuyên truyền viên tích cực. Khi phát hiện người dân sử dụng điện thoại (nhưng chưa gây hậu quả nghiêm trọng hoặc trong các trường hợp khẩn cấp), các chiến sĩ đã nhắc nhở, phân tích cặn kẽ về nguy cơ tiềm ẩn.

Những hình ảnh trực quan, những câu khẩu hiệu ngắn gọn, dễ nhớ như "Đừng để cuộc gọi ngắn làm ngắn cuộc đời", "Lái xe không nghe điện - An toàn là trên hết" xuất hiện ngày càng nhiều trên các pano, áp phích và hệ thống loa phát thanh tại các ngã tư.

​Chính cách tiếp cận "thấu tình đạt lý" này đã giúp thông điệp an toàn giao thông thấm sâu vào nhận thức của người dân. Người dân không cảm thấy bị "soi xét" mà cảm thấy được quan tâm, nhắc nhở để bảo vệ an toàn cho chính mình.

Việc siết chặt quản lý hành vi sử dụng điện thoại khi lái xe là một mảnh ghép quan trọng trong bức tranh tổng thể về xây dựng văn hóa giao thông Thủ đô

​Sau một thời gian quyết liệt triển khai, bức tranh giao thông Hà Nội đã có những gam màu sáng rõ rệt. Quan sát tại các ngã tư đèn đỏ hay trên các tuyến phố chính, tình trạng người đi xe máy vừa đi vừa nhắn tin, hay tài xế ô tô "buôn chuyện" điện thoại đã giảm đi đáng kể.

Thay vào đó, một thói quen mới đang dần hình thành, nhiều tài xế đã chủ động trang bị thiết bị kết nối rảnh tay (Bluetooth) hoặc tấp xe vào lề đường đúng quy định để nghe điện thoại khi có việc gấp. Văn hóa "tập trung lái xe" đang dần thay thế cho thói quen "đa nhiệm" nguy hiểm trước đây.

​Đặc biệt, trong cộng đồng tài xế taxi công nghệ và xe ôm công nghệ - nhóm đối tượng thường xuyên phải sử dụng điện thoại để nhận cuốc - cũng có sự chuyển biến tích cực. Các hãng xe đã phối hợp với cơ quan chức năng để cài đặt cảnh báo trên ứng dụng, nhắc nhở tài xế chỉ thao tác khi xe đã dừng hẳn. Sự an toàn của hành khách và cộng đồng được đặt lên hàng đầu.

​Việc siết chặt quản lý hành vi sử dụng điện thoại khi lái xe là một mảnh ghép quan trọng trong bức tranh tổng thể về xây dựng văn hóa giao thông Thủ đô. Cùng với thành công của chiến dịch kiểm soát nồng độ cồn "đã uống rượu bia không lái xe", Hà Nội đang từng bước khẳng định vị thế của một thành phố văn minh, nơi pháp luật được thượng tôn và tính mạng con người là vốn quý nhất.

​Những nỗ lực không ngừng nghỉ của lực lượng Công an thành phố Hà Nội, sự hỗ trợ của công nghệ và quan trọng nhất là sự ủng hộ, tự giác của người dân đang tạo nên một làn sóng tích cực. Chúng ta có quyền tin tưởng rằng, thói quen "Lái xe - Không điện thoại" sẽ sớm trở thành nếp sống tự nhiên của mỗi người Hà Nội, góp phần xây dựng một môi trường giao thông an toàn, thân thiện và đáng sống.

​Đó không chỉ là câu chuyện về tuân thủ luật pháp, mà là câu chuyện về trách nhiệm, về tình yêu thương và sự trân trọng cuộc sống của mỗi chúng ta.

Trung tá Nguyễn Trung Kiên, Đội trưởng Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 5 cho biết: Việc xử lý công khai, minh bạch ngay trong những ngày đầu thực hiện kế hoạch đã góp phần tạo hiệu ứng răn đe, từng bước hình thành thói quen chấp hành đúng quy định về biển số và không sử dụng điện thoại khi vận hành phương tiện.

Việc sử dụng điện thoại khi đang lái xe là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tai nạn giao thông. Chỉ một vài giây mất tập trung khi nhìn vào màn hình điện thoại cũng có thể khiến người điều khiển phương tiện không kịp xử lý tình huống, gây nguy hiểm cho chính mình và những người xung quanh.

Bên cạnh đó, tình trạng người điều khiển phương tiện cố tình che, dán hoặc làm mờ biển số để tránh sự ghi nhận của camera giám sát và thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ cũng diễn ra khá phổ biến. Hành vi này không chỉ vi phạm pháp luật mà còn gây khó khăn cho công tác kiểm soát, xử lý vi phạm và điều tra tai nạn giao thông.

Phòng Cảnh sát giao thông Hà Nội khuyến cáo, người tham gia giao thông tuyệt đối chấp hành các quy định về biển số phương tiện và không sử dụng điện thoại khi điều khiển xe, nhằm bảo đảm an toàn cho bản thân và cộng đồng.

Thanh Hà