Công chức đáp ứng vị trí việc làm, hết thời giữ ghế nhờ ngạch

Chiều 14/5, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 9, Quốc hội đã tiến hành thảo luận về dự án Luật Cán bộ, công chức (sửa đổi).

Phát biểu làm rõ nhiều nội dung trọng yếu trong dự thảo luật, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh việc sửa đổi Luật Cán bộ, công chức lần này nhằm vào hai mục tiêu lớn.

Thứ nhất, là xác lập cơ sở pháp lý cho việc liên thông đội ngũ cán bộ, công chức từ cấp xã đến cấp tỉnh, hướng đến một chế độ công vụ thống nhất, xuyên suốt từ Trung ương đến cơ sở.

Đây là điều kiện quan trọng để phục vụ công tác sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức lại chính quyền địa phương và cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức theo hướng tinh gọn, chất lượng, gắn với vị trí việc làm cụ thể.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà.

Thứ hai, dự thảo luật hướng tới việc đảm bảo sự thống nhất, đồng bộ giữa quy định pháp luật và các chủ trương của Đảng về công tác cán bộ, công chức. Việc sửa đổi lần này là cơ hội để đổi mới toàn diện chế độ công vụ theo hướng hiện đại, minh bạch, tiệm cận các nền công vụ tiên tiến trên thế giới.

Trước một số ý kiến đại biểu Quốc hội băn khoăn về mối quan hệ giữa vị trí việc làm với ngạch công chức, Bộ trưởng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, dự thảo luật xác lập chế độ công vụ theo nguyên lý vị trí việc làm là trung tâm, nền tảng cốt lõi, vận hành xuyên suốt toàn bộ bộ máy hành chính để làm cơ sở xác định biên chế, phân bổ nhân lực, là căn cứ duy nhất để tuyển dụng, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, trả lương.

“Tức toàn bộ vòng đời quản trị nguồn nhân lực khu vực công”, Bộ trưởng nói và cho biết ngạch công chức là công cụ phụ trợ có tính kỹ thuật để phân định thứ bậc trình độ chuyên môn trong công vụ và được tích hợp vào hệ thống mô tả khung năng lực của vị trí việc làm. Ngạch công chức không còn là mục tiêu như hiện nay, nên Chính phủ mới đề xuất bỏ thi nâng ngạch, bỏ sắp xếp theo thứ tự...

Bộ trưởng dẫn chứng, hiện nay, cán bộ, công chức đều trải qua quá trình tập sự, thành chuyên viên, rồi chuyên viên chính, chuyên viên cao cấp... Còn theo quy định mới, người có năng lực, đủ điều kiện được tuyển dụng vào vị trí việc làm nào thì xét vào ngạch tương ứng.

Chẳng hạn nếu một vị trí yêu cầu chuyên viên cao cấp, ứng viên đáp ứng đủ yêu cầu sẽ được bố trí vào ngạch chuyên viên cao cấp ngay từ đầu, không cần trải qua quy trình tuần tự như hiện nay.

"Cán bộ công chức muốn tồn tại phải đáp ứng được yêu cầu vị trí việc làm; xóa bỏ tránh tình trạng giữ ghế nhờ ngạch nhằm tạo động lực cán bộ, công chức phấn đấu, thực thi công vụ trên cơ sở vị trí việc làm", Bộ trưởng nhấn mạnh.

Theo Bộ trưởng, đây là thay đổi căn bản trong tư duy quản trị công vụ, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng của cơ quan chuyên môn trong thiết kế khung năng lực, mô tả công việc rõ ràng, minh bạch.

“Chúng tôi đã nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế một cách thận trọng, khoa học, có kiểm soát để đảm bảo phù hợp với yêu cầu phát triển nền công vụ chuyên nghiệp, hiện đại của Việt Nam”, Bộ trưởng Phạm Thị Thanh Trà cho biết.

Về chính sách đối với người có tài năng trong hoạt động công vụ, đây cũng là điểm mới để luật hóa nguyên tắc coi người có tài là một chủ thể đặc biệt trong thiết lập nền công vụ. Việc thể chế hóa chính sách trọng dụng nhân tài là giải pháp chiến lược trong bối cảnh cạnh tranh tri thức toàn cầu. Hiện nay, nhiều lĩnh vực như công nghệ số, quản lý kinh tế đô thị, môi trường, tài chính công, y tế, giáo dục... đang thiếu hụt nhân lực chất lượng cao.

Hậu Lộc