Cuộc chiến chống ma túy: Bài học từ Hong Kong

Ảnh minh họa

Bài liên quan

TP HCM: Phát hiện hơn 4kg ma túy trong hành lý của người phụ nữ Malaysia

[Video] TPHCM: Tạm giữ gần 70 thanh niên nghi sử dụng ma túy

Thanh Hóa: Chồng mất tích, vợ tử vong khi đang đánh cá ngoài biển

Hải Dương: Giải cứu cháu bé 3 tuổi bị đối tượng nghi ngáo đá dùng dao khống chế

Cuối những năm 50, đầu những năm 60 của thế kỷ trước, khi ma túy hoành hành tại châu Á, đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc) cũng không ngoại lệ. Những con nghiện ở Hong Kong chuyển dần việc sử dụng những loại thuốc phiện truyền thống sang heroin - chất có khả năng gây nghiện cao hơn.

Năm 1970, ước tính Hong Kong có khoảng 100.000 người nghiện ma túy. Với tổng số khoảng 4 triệu dân, Hong Kong bị xếp vào danh sách một trong những khu vực có tỷ lệ nghiện ma túy cao nhất thế giới. Tuy nhiên, đến giữa những năm 90, khi tỷ lệ người nghiện heroin tăng vọt trên toàn thế giới, số lượng người nghiện ma túy phụ thuộc ở Hong Kong vẫn giữ ở mức tương đương cách đây mấy chục năm. Điều gì có thể giải thích cho việc số người nghiện không tăng lên, cho dù dân số tăng nhanh?

Trong báo cáo mang tên “Globally Informed, Locally Responsive”, tiến sĩ Robert Newman đã phần nào đưa ra lời giải đáp cho thực tế đó. Ông Robert Newman là một trong những cố vấn cho các cơ quan y tế của Hong Kong vào giữa những năm 1970, khi đặc khu này đang tìm kiếm các giải pháp để nhanh chóng nâng cao tỷ lệ cai nghiện.

Vào thời điểm đó, Hong Kong đang đứng trước một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng về sức khỏe cũng như xã hội liên quan đến opioid (các chất giảm đau có tính gây nghiện) và heroin. Thực tế cho thấy, những phương pháp tiếp cận cũ như cấm hay cai nghiện thông thường không giải quyết được vấn đề. Giới chức trách Hong Kong nhận ra rằng cần phải mở rộng cách tiếp cận, phổ cập việc điều trị và tìm ra những cách thức sáng tạo để làm điều đó một cách nhanh chóng. Họ cũng hiểu rằng hệ thống mới cần phải dễ tiếp cận và có thể đáp ứng nhu cầu của bệnh nhân.

Sau một chuyến đi khảo sát tại các nước châu Âu và Hoa Kỳ, các nhà chức trách của Hong Kong quyết định học tập cách làm của thành phố New York (Mỹ). Trong vòng vài năm, họ đã xây dựng một chương trình phổ cập cai nghiện bằng methadone dành cho những người trót là “nô lệ” của chất trắng. Chương trình này của Hong Kong có đặc điểm là thiết lập cùng lúc nhiều cơ sở, đặt ở các vị trí thuận tiện nhất có thể. Các phòng khám mở cửa bất kể thời gian, nhắm đến mục tiêu điều trị cho tất cả những ai cần. Chính hướng đi đúng đắn, hành động nhanh chóng đã khiến tỷ lệ nhập viện luôn duy trì ở mức cao, tỷ lệ nhiễm HIV và tỷ lệ tội phạm giảm đáng kể.

Một điều quan trọng góp phần vào thành công của Hong Kong là việc kết hợp sự quản lý giữa các chuyên gia y tế với sự hỗ trợ của các tình nguyện viên được đào tạo và các nhân viên xã hội. Thông qua đó, phương pháp điều trị bằng methadone đã được triển khai một cách nhanh chóng, an toàn và hiệu quả. Kết quả là tình hình sức khỏe và xã hội của người dân Hong Kong được cải thiện tích cực.

Với tinh thần ứng dụng linh hoạt, ưu tiên việc điều trị trên diện rộng, Hong Kong đã chứng tỏ hướng tiếp cận đúng đắn trong cuộc chiến chống lại ma túy. Cho đến nay, những kinh nghiệm từ Hong Kong vẫn vẹn nguyên giá trị, là bài học tham khảo cho các quốc gia khác trên thế giới.

Methadone là chất thay thế được sử dụng trong điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện ở Việt Nam từ năm 2008. Methadone được sử dụng hoàn toàn qua đường uống, làm giảm thèm muốn và khóa tác động của heroin từ từ nên được coi là giải pháp an toàn cho sức khỏe của người nghiện, giúp điều trị hiệu quả, đồng thời giảm nguy cơ lây nhiễm HIV, viêm gan B, C.

Từ khi áp dụng đến này, mô hình điều trị cai nghiện thay thế bằng methadone vẫn là một trong những biện pháp hữu hiệu giúp người nghiện dần từ bỏ ma túy. Các khảo sát ghi nhận methadone mang đến những thay đổi tích cực cho bản thân người nghiện và cộng đồng xã hội.

Nhiều chuyên gia cho rằng, việc triển khai điều trị Methadone là cấp thiết bởi nếu không điều trị, lượng lớn người nghiện sẽ quay trở lại tình trạng nghiện, ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tư và kinh tế xã hội các địa phương. Để thực hiện tốt việc cai nghiện cho bệnh nhân bằng thuốc Methadone, cần có sự phối hợp tốt giữa cơ quan y tế và cơ quan Công an, ngành Lao động & Thương binh và Xã hội để tăng số người nghiện ma túy tiếp cận với chương trình; tìm kiếm các trường hợp bỏ điều trị mời quay trở lại điều trị, đồng thời tăng cường năng lực cho đội ngũ tư vấn viên để tư vấn tuân thủ điều trị cho bệnh nhân.

“Đây là bài tuyên truyền về phát triển hệ thống dịch vụ hỗ trợ người cai nghiện ma túy, người bán dâm và nạn nhân bị mua bán” của Bộ Thông tin và Truyền thông.

Phương Linh