Để Hà Nội trở thành “tổ ấp” cho những "kỳ lân công nghệ"...

Nhiều doanh nghiệp công nghệ kỳ vọng, quy định này sẽ là khởi đầu cho nhiều nội dung khác, thúc đẩy khởi nghiệp công nghệ để Hà Nội có thể trở thành “tổ ấp” cho những “kỳ lân công nghệ” trong thời gian tới.

Hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Hà Nội đang diễn ra sôi nổi và mạnh mẽ

Mô hình mới vượt trội

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) sau khi tiếp thu, chỉnh lý gồm 7 chương và 54 điều. Trong đó, về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (Điều 25): Trên cơ sở tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội (ĐBQH), dự thảo Luật đã được chỉnh lý theo hướng xác định nội dung, lĩnh vực được phép thực hiện thử nghiệm có kiểm soát, xác định khung pháp lý cần thiết để TP Hà Nội có thể cho phép thực hiện thử nghiệm có kiểm soát đối với các công nghệ, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới có phạm vi triển khai áp dụng trên địa bàn thành phố, phù hợp với năng lực kiểm soát của chính quyền TP. Trong đó cho phép thành phố miễn trừ áp dụng một số quy định trong luật, pháp lệnh, nghị quyết, nghị định,… phù hợp với phạm vi, yêu cầu, mục đích thử nghiệm.

Quy định như vậy là phù hợp với yêu cầu tại Nghị quyết số 52-NQ/TW ngày 27/9/2019 của Bộ Chính trị về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, tạo cơ sở để TP Hà Nội có thể thu hút, tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai trên thực tế các giải pháp công nghệ, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới, khuyến khích tinh thần đổi mới sáng tạo, đưa Thủ đô Hà Nội thực sự trở thành một trong các trung tâm đi đầu về đổi mới sáng tạo của cả nước và khu vực.

Riêng về phạm vi các nội dung có thể được áp dụng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, có ý kiến đề nghị nên giới hạn cụ thể hơn những nội dung, lĩnh vực được phép thử nghiệm có kiểm soát, ví dụ như chỉ gồm công nghệ mới thuộc một số lĩnh vực nhất định như quy định tại Nghị quyết số 98/2023/QH15 của Quốc hội áp dụng đối với Thành phố Hồ Chí Minh do đây là một nội dung mới, cần có bước đi thận trọng.

Tại Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ 5 hồi tháng 3/2024, đại biểu Phạm Trọng Nghĩa (đoàn Lạng Sơn) đánh giá cao quy định tại dự thảo Luật.

Theo đại biểu, đây là quy định đầu tiên ở cấp độ Luật điều chỉnh vấn đề hết sức quan trọng này, đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học công nghệ. Dự thảo Luật đã mở rộng hơn nhiều so với cơ chế thử nghiệm áp dụng cho TP HCM trong Nghi quyết số 98 ngày 24/6/2023 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP HCM.

Tuy nhiên, với cơ chế thử nghiệm được áp dụng ở tất cả các lĩnh vực, đại biểu đề nghị tiếp cận theo hướng thận trọng, bảo đảm kiểm soát tốt. Luật nên giới hạn cụ thể một số lĩnh vực được phép thử nghiệm có kiểm soát mà không nên giao UBND TP quyết định. Theo kinh nghiệm quốc tế, các lĩnh vực được áp dụng cơ chế thử nghiệm sẽ do thị trường quyết định nhưng thường là: Tài chính, ngân hàng (Fintech); giáo dục (Edtech); Y tế (Medtech).

Bên cạnh đó, đại biểu cũng cho rằng, Dự thảo Luật hiện chủ yếu tập trung quy định đầu vào của cơ chế thử nghiệm mà chưa có quy định về đầu ra như việc rút khỏi cơ chế thử nghiệm đang thế nào? Hậu qủa pháp lý khi kết thúc cơ chế thử nghiệm ra sao? Vì vậy, đại biểu đề nghị xem xét bổ sung các quy định này trong Dự thảo Luật.

Tiên phong cho công nghệ góp phần vào sự phát triển

Theo dự thảo Luật, UBND TP Hà Nội được cho phép thử nghiệm có kiểm soát dưới hình thức cấp phép có thời hạn đối với các công nghệ, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mà pháp luật chưa có quy định, chưa cho phép thực hiện hoặc cấp phép có thời hạn.

Các doanh nghiệp công nghệ kỳ vọng, việc đưa mô hình thử nghiệm có kiểm soát vào Luật Thủ đô (sửa đổi) lần này sẽ là khuôn khổ pháp lý để dấn thân đầu tư vào lĩnh vực công nghệ của tương lai.

Các doanh nghiệp kỳ vọng sẽ có khuôn khổ pháp lý để dấn thân đầu tư vào lĩnh vực công nghệ

Theo Giám đốc điều hành, thành viên sáng lập 1Office Lê Việt Thắng - đơn vị cung cấp giải pháp phần mềm quản trị doanh nghiệp dựa trên nền tảng công nghệ hiện đại, Thủ đô cần phải tiên phong cho công nghệ góp phần vào sự phát triển.

Nếu như không có cơ chế thí điểm thì sẽ khó có cơ hội cho công nghệ mới, ý tưởng sáng tạo đi vào thực tiễn. Do đó, khi Hà Nội đi tiên phong trong lĩnh vực này sẽ thế mạnh, lợi thế của Hà Nội trong việc cạnh tranh, thu hút nguồn vốn FDI, nhất là các quỹ đầu tư nước ngoài.

Các doanh nghiệp cũng rất hào hứng trước quy định mới của Luật Thủ đô (sửa đổi) để có thể dám dấn thân vào những ứng dụng mới, ý tưởng mới. Quy định này sẽ là khởi đầu cho nhiều nội dung khác, thúc đẩy khởi nghiệp công nghệ để Hà Nội có thể trở thành “tổ ấp” cho những “kỳ lân công nghệ” trong thời gian tới.

Theo Viện trưởng Viện chiến lược Chuyển đổi số Lê Nguyễn Trường Giang, việc đề xuất đưa cơ chế thử nghiệm có kiểm soát quy định thành một điều trong dự án Luật Thủ đô là một bước tiến quan trọng để thúc đẩy sự phát triển của Thủ đô, đặc biệt hướng tới việc khai thác những hiệu quả từ công nghệ số, công nghệ cao và hướng tới giá trị gia tăng mà chúng ta có thể đạt được từ kinh tế số, góp phần đưa kinh tế số trở thành trong những lĩnh vực kinh tế chiếm tỉ trọng cao trong tăng trưởng của TP Hà Nội.

Chia sẻ cộng đồng doanh nghiệp đổi mới sáng tạo vui mừng và dành nhiều kỳ vọng đối với quy định rất mới trong dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), Viện trưởng Viện chiến lược Chuyển đổi số cho rằng Hà Nội nên tận dụng và vận dụng cơ hội này để tạo ra khuôn khổ chắc chắn cho đổi mới sáng tạo có cơ hội bén rễ. Hà Nội có điểm xuất phát, nền tảng rất tốt như Khu công nghệ cao Hòa Lạc, khu của Đại học Quốc gia Hà Nội và nhiều trung tâm đổi mới sáng tạo được đặt trụ sở tại Hà Nội, nếu làm việc điều này thì Hà Nội sẽ có sự đột phá rất lớn.

Hạnh Nguyên