Hà Nội lập lại diện mạo đô thị

Dù vẫn còn những điểm chưa thật trọn vẹn, những chuyển biến tích cực đang cho thấy quyết tâm chính trị rõ ràng của chính quyền Thành phố trong việc chỉnh trang đô thị, coi đây là một trong những nội dung thiết thực chào mừng Đại hội Đảng, đáp ứng mong mỏi lâu nay của người dân khu vực trung tâm.

Phố cổ đổi thay từ những điều rất nhỏ

Cứ như thường lệ, đúng 5 giờ sáng mỗi ngày, cô Trần Thị Oanh, trú tại phường Hoàn Kiếm, lại dọn quầy trà đá quen thuộc trên vỉa hè phố cổ để kịp phục vụ khách. Tuy nhiên, khác với trước đây, những ngày này bàn nhựa và vài chiếc ghế nhỏ được cô chủ động thu gọn, xếp sát vào mép nhà, chừa lối đi rõ ràng cho người đi bộ.

“Ban đầu cũng lo vì ảnh hưởng việc bán hàng, nhưng thấy phố phường gọn gàng, sạch sẽ hơn thì cũng mừng. Nghe nói Thành phố làm để xây dựng hình ảnh Thủ đô văn minh, chào mừng Đại hội Đảng, tôi nghĩ mình cũng nên chấp hành để góp một phần nhỏ,” cô Oanh chia sẻ.

Dù vẫn còn những điểm chưa thật trọn vẹn, những chuyển biến tích cực đang cho thấy quyết tâm chính trị rõ ràng của chính quyền Thành phố trong việc chỉnh trang đô thị.

Không chỉ quán trà đá của cô Oanh, nhiều hộ kinh doanh trên các tuyến phố Hàng Buồm, Hàng Than, Hàng Ngang, Hàng Chiếu… cũng đang dần thay đổi thói quen buôn bán. Những bộ bàn ghế, biển quảng cáo, xe máy từng dựng kín lối đi nay được xếp gọn phía sau vạch sơn vàng, trả lại không gian vỉa hè cho người đi bộ và du khách.

Việc thu gọn hàng quán giúp không gian phố cổ trở nên thông thoáng hơn, nhất là vào các khung giờ cao điểm. Người dân và du khách có thể đi bộ thuận tiện hơn, hạn chế tình trạng phải đi xuống lòng đường như trước.

Quyết liệt từ chủ trương đến thực tế

Những chuyển biến này diễn ra sau hơn một tháng Hà Nội triển khai kế hoạch xây dựng thí điểm các phường Hoàn Kiếm, Cửa Nam và Ba Đình theo mô hình phường kiểu mẫu về trật tự, văn minh đô thị. Kế hoạch được ban hành từ ngày 11/11 và thực hiện theo lộ trình ba giai đoạn, kéo dài từ giữa tháng 11/2025 đến giữa tháng 2/2026, với việc kiểm tra, giám sát được duy trì thường xuyên.

Theo ghi nhận, sau hơn một tháng ra quân, diện mạo nhiều tuyến phố trung tâm đã thay đổi rõ rệt. Lòng đường thông thoáng hơn, vỉa hè được trả lại đúng chức năng. Các lực lượng chức năng không chỉ xử lý vi phạm mà còn trực tiếp hướng dẫn, nhắc nhở người dân sắp xếp lại không gian buôn bán sao cho phù hợp.

Các lực lượng chức năng không chỉ xử lý vi phạm mà còn trực tiếp hướng dẫn, nhắc nhở người dân sắp xếp lại không gian buôn bán sao cho phù hợp.

Tại những điểm từng được xem là “nút thắt” về lấn chiếm vỉa hè như ngã tư Hàng Rươi – Hàng Mã hay Hàng Giấy – Hàng Buồm, tình trạng ùn ứ kéo dài đã giảm đáng kể. Không còn những bãi xe máy tự phát tràn xuống lòng đường, không gian phố cổ trở nên rộng rãi, trật tự hơn.

Chị Hoàng Châu An, cư trú tại phố Hàng Than, cho biết lực lượng công an phường kiểm tra từ 4–5 lần mỗi tuần, thậm chí có những đợt kiểm tra đột xuất. “Đợt này họ làm rất sát sao. Ban đầu cũng lo vì ảnh hưởng việc bán hàng, nhưng giờ quen rồi, phố gọn gàng hơn, khách đi lại cũng thoải mái,” chị An nói.

Nhiều người dân sinh sống lâu năm tại khu vực này bày tỏ sự bất ngờ khi thấy phố cổ “dễ thở” hơn. “Tôi ở đây mấy chục năm rồi, hiếm khi thấy vỉa hè thông thoáng như thế này. Đi bộ không phải né xe, tránh bàn ghế nữa,” anh Nguyễn Dân, người dân phố Hàng Đào, chia sẻ.

Linh hoạt để hài hòa sinh kế và trật tự

Trước yêu cầu lập lại kỷ cương đô thị, một số hộ kinh doanh cũng chủ động điều chỉnh cách bán hàng. Thay vì bày biện tràn lan, họ tận dụng hiên nhà, bậc thềm hoặc sắp xếp gọn gàng trong không gian cửa hàng. Cách làm này vừa đảm bảo sinh kế, vừa góp phần giữ gìn trật tự, mỹ quan đô thị.

Thực tế cho thấy, khi người dân đồng thuận và linh hoạt thích nghi, việc lập lại trật tự vỉa hè không nhất thiết đồng nghĩa với “xóa bỏ” sinh kế, mà là sắp xếp lại theo hướng văn minh, phù hợp hơn.

Vỉa hè khu phố cổ giờ đây được trả lại cho người đi bộ

Ở chiều ngược lại, người đi bộ và du khách bày tỏ mong muốn trật tự hiện nay được duy trì lâu dài. “Giờ đi bộ thoải mái hơn, cảm giác phố cổ đúng nghĩa để dạo chơi. Chỉ mong trật tự này được giữ ổn định, không phải vài tháng rồi lại như trước,” chị Mai Anh, du khách từ TP Hồ Chí Minh, chia sẻ.

Trong bối cảnh Hà Nội hướng tới chào mừng Đại hội Đảng XIV bằng những việc làm cụ thể, thiết thực, việc lập lại trật tự vỉa hè không chỉ là chỉnh trang đô thị trước mắt, mà còn là phép thử cho năng lực quản lý và sự đồng hành giữa chính quyền với người dân. Khi bài toán sinh kế và kỷ cương đô thị được giải quyết hài hòa, những đổi thay tích cực ở phố cổ mới có thể giữ vững theo thời gian, góp phần xây dựng hình ảnh Thủ đô ngày càng văn minh, đáng sống.

Đình Trung