Hà Nội viết tiếp bản hùng ca chiến thắng

Xác máy bay ném bom B-52 của Mỹ bị Tiểu đoàn 59, Trung đoàn Tên lửa 261 bắn rơi trên cánh đồng Chuôm, xã Phù Lỗ, huyện Đông Anh (cũ) đêm 18/12/1972. Ảnh: TTXVN

Biểu trưng sáng ngời về ý chí quật cường của Thăng Long - Đông Đô - Hà Nội

Những ngày cuối năm 2025, Thủ đô Hà Nội lại ghi dấu kỷ niệm một sự kiện lịch sử trọng đại: Chiến thắng "Hà Nội-Điện Biên Phủ trên không" - một chiến công chói lọi trong lịch sử chống ngoại xâm, giữ nước của dân tộc ta.

Cách đây tròn 53 năm, tối 18/12/1972, Mỹ đã mở cuộc tập kích chiến lược bằng máy bay B-52 vào Hà Nội, Hải Phòng.

Trong 12 ngày đêm chiến đấu, quân và dân Thủ đô Hà Nội, thành phố Hải Phòng và một số địa phương miền Bắc phối hợp chặt chẽ với các lực lượng vũ trang đánh bại hoàn toàn cuộc tập kích chiến lược đường không quy mô lớn chưa từng có của đế quốc Mỹ, làm nên một chiến công vô cùng chói lọi: Chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”.

Đầu năm 1972, cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của Nhân dân ta bước vào giai đoạn quyết liệt. Trên cả ba mặt trận: Quân sự, chính trị và ngoại giao, ta đều giành thắng lợi to lớn. Chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của đế quốc Mỹ có nguy cơ sụp đổ hoàn toàn. Để cứu vãn tình thế, đế quốc Mỹ âm mưu tiến hành cuộc tập kích đường không chiến lược bằng B-52 nhằm gây sức ép buộc ta phải chấp nhận ký Hiệp định Paris theo các điều khoản sửa đổi của chúng. Ngày 14/12/1972, Tổng thống Mỹ Nixon chính thức phê chuẩn kế hoạch tập kích chiến lược B-52 vào Hà Nội, Hải Phòng với mật danh “Linebacker II”.

Chiến dịch tập kích chiến lược B-52 diễn ra 24/24 giờ bằng máy bay chiến lược B-52 vào Thủ đô Hà Nội, Hải Phòng từ chiều tối 18/12 đến 29/12/1972. Trong suốt 12 ngày đêm diễn ra cuộc chiến, Mỹ đã sử dụng khoảng 700 lần chiếc máy bay B-52, 3.920 lần chiếc máy bay chiến thuật chiến đấu, đánh phá liên tục Hà Nội, Hải Phòng và một số mục tiêu phía bắc vĩ tuyến 20. Riêng tại khu vực Hà Nội, Mỹ sử dụng tới 441 lần chiếc máy bay B-52, hơn 1.000 chiếc máy bay chiến thuật chiến đấu.

Máy bay Mỹ đã ném bom ồ ạt xuống các khu vực đông dân, bệnh viện, trường học, bến xe, nhà ga… gây nhiều thương vong cho Nhân dân ta. Số lượng bom do máy bay Mỹ ném xuống 12 ngày đêm tới 10 vạn tấn (trong đó riêng Hà Nội là 4 vạn tấn), với sức công phá bằng 5 quả bom nguyên tử thuộc loại Mỹ ném xuống Nhật Bản vào năm 1945. Chúng đã hủy diệt nhiều phố xá, làng mạc; phá sập 5.480 ngôi nhà, trong đó có gần 100 nhà máy, xí nghiệp, trường học, bệnh viện, nhà ga; giết chết 2.368 dân thường, làm bị thương 1.355 người...

Với tầm nhìn chiến lược từ trước của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã giúp quân và dân miền Bắc, đặc biệt là Hà Nội - trung tâm đầu não của cuộc kháng chiến - chủ động chuẩn bị mọi kế sách chống giặc. Phát huy những kinh nghiệm và tri thức quân sự truyền thống của ông cha, cùng với khả năng sáng tạo và tiếp thu khoa học - kỹ thuật hiện đại, sự mưu trí và tự tin, quân và dân Thủ đô đã xác định quyết tâm “dám đánh” và tìm ra cách đánh để “quyết thắng” đế quốc Mỹ. Thế trận phòng không, không quân được xây dựng nhiều tầng và rộng khắp, có phương án hiệp đồng và bảo đảm chu đáo; chuẩn bị kỹ lưỡng cả thế trận phòng không Nhân dân và các trận địa; phân công các binh chủng hỏa lực kết hợp với sở trường và tính năng vũ khí, kết hợp vừa chiến đấu vừa duy trì sản xuất, vừa bảo đảm chi viện cho chiến trường…

Khẳng định trí tuệ, bản lĩnh Việt Nam

Nhờ chuẩn bị tốt cả về tư tưởng và tổ chức, lực lượng và phương tiện, quân và dân miền Bắc nói chung, quân và dân Hà Nội, Hải Phòng… đã đánh trả địch những đòn đích đáng ngay từ những trận đầu và đã đánh bại cuộc tập kích bằng máy bay chiến lược B-52 của Mỹ. Trong toàn bộ cuộc chiến đấu, đập tan cuộc tập kích 12 ngày đêm cuối năm 1972, quân dân ta đã bắn rơi 81 máy bay Mỹ, trong đó có 34 máy bay B-52, 5 máy bay F-111, bắt nhiều giặc lái, bắn chìm và bắn hỏng 9 tàu chiến. Riêng Hà Nội đã bắn rơi 30 máy bay, trong đó có 23 máy bay B-52 và 2 máy bay F-111.

Trận đánh tiêu diệt máy bay B-52 của không quân Mỹ đầu tiên trên thế giới là trận thắng quân sự lớn của ta. Chiến thắng là biểu trưng sáng ngời về ý chí quật cường của Thăng Long - Đông Đô - Hà Nội. Với thắng lợi này, ta đã buộc Mỹ phải ký Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam và rút hết quân Mỹ về nước.

53 năm đã trôi qua, từ thực tiễn đấu tranh và chiến thắng của quân và dân Thủ đô đã cho thấy ánh sáng của niềm tin, trí tuệ, bản lĩnh Việt Nam trong thời khắc quyết định của lịch sử; đồng thời đã để lại nhiều bài học lịch sử quý giá. Đó là bài học về sự chủ động, nhạy bén, năng động trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, không ngừng nâng cao vai trò tiền phong gương mẫu của đảng viên và sức chiến đấu của các chi bộ, đảng bộ. Bài học về phát huy sức mạnh tổng hợp chiến tranh Nhân dân; về sự chủ động phối kết hợp chặt chẽ giữ Hà Nội với các tỉnh, thành phố trong cả nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Đội Hồng kỳ tiến qua lễ đài tại lễ kỷ niệm Quốc khánh 2/9 (A80) diễn ra trang trọng, hào hùng

Thủ đô Hà Nội hôm nay đang phát huy truyền thống văn hiến - anh hùng cùng cả nước bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam với thế và lực mới. Thành quả to lớn của Hà Nội trong những năm qua là hình ảnh sống động của sự “đồng tâm nhất trí góp sức” của Trung ương và các địa phương trong cả nước dành cho Hà Nội để Thủ đô ngày càng “yên ổn, tươi vui và phồn thịnh” như lời Bác Hồ căn dặn. Nhưng dù phát triển đến đâu, đô thị hóa tới mức nào, Hà Nội vẫn giữ được những nét đẹp văn hóa ngàn năm, môi trường bình yên và an toàn; giữ những “thương hiệu” riêng có để làm cầu nối quan trọng đưa đất nước hội nhập với cộng đồng quốc tế. Lãnh đạo thành phố đã nhận định, ý thức rõ về vai trò, vị trí quan trọng này, Hà Nội đã và đang nỗ lực để phát huy tiềm năng, thế mạnh của Thủ đô ngàn năm văn hiến, “Thủ đô Anh hùng”, “Thành phố Vì hòa bình”, “Thành phố sáng tạo” trên con đường phát triển.

Phối cảnh dự án đầu tư xây dựng Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng

Năm 2025, thành phố đã vượt qua khó khăn và đạt được những kết quả quan trọng, khá toàn diện trên hầu hết các lĩnh vực. Kinh tế ước tăng trưởng 8,5%; hoàn thành mục tiêu Thủ tướng Chính phủ giao. Thu ngân sách nhà nước ước đạt gần 642 nghìn tỷ đồng, đạt 124,9% dự toán. Thu hút đầu tư FDI là điểm sáng lớn với 4,1 tỷ USD, tăng 52% so với năm 2024... Hạ tầng, đô thị, môi trường, văn hóa - xã hội, giáo dục, an sinh xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại tiếp tục được củng cố, tạo nền tảng cho giai đoạn mới.

Tiếp nối tinh thần đầu tàu gương mẫu, Hà Nội đang bắt tay hiện thực những mục tiêu đến năm 2030: là Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại”, xanh, thông minh, nơi hội tụ tinh hoa văn hóa, hội nhập quốc tế sâu rộng, có sức cạnh tranh cao, có trình độ phát triển ngang tầm thủ đô các nước phát triển trong khu vực; là trung tâm, động lực thúc đẩy phát triển vùng đồng bằng sông Hồng, khu vực phía Bắc, là cực tăng trưởng có vai trò dẫn dắt kinh tế của cả nước, có tầm ảnh hưởng trong khu vực; là trung tâm kinh tế, tài chính lớn; trung tâm hàng đầu về văn hóa, giáo dục - đào tạo, y tế, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; chính trị, xã hội ổn định, TP thanh bình, người dân hạnh phúc.

Lam Dương