Ngành Giáo dục Hà Nội: Kiến tạo môi trường học tập hạnh phúc

Từ chủ trương đến hành động đồng bộ

Ngay sau khi phát động phong trào, Sở GD&ĐT Hà Nội đã ban hành kế hoạch triển khai xây dựng “Trường học hạnh phúc” cùng bộ tiêu chí cụ thể, làm căn cứ để các cơ sở giáo dục thực hiện một cách bài bản, thống nhất và hiệu quả.

Bộ tiêu chí nhấn mạnh yếu tố văn hóa nhà trường, mối quan hệ thầy - trò, sự an toàn về thể chất lẫn tinh thần và chất lượng các hoạt động giáo dục.

Cô và trò trường THPT Phan Huy Chú - Đống Đa, Hà Nội

Sau một năm triển khai, 100% trường học trên địa bàn TP đã xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện phong trào theo bộ tiêu chí chung. Diện mạo nhiều nhà trường thay đổi rõ rệt: Trường lớp khang trang, xanh - sạch - đẹp hơn; không gian học tập được mở rộng, thân thiện; môi trường sư phạm ngày càng văn minh, giàu tính nhân văn.

Đặc biệt, văn hóa ứng xử trong nhà trường có chuyển biến tích cực, giáo viên và học sinh biết yêu thương, lắng nghe, chia sẻ và tôn trọng lẫn nhau, cùng hướng tới mục tiêu chung là “mỗi ngày đến trường là một ngày vui”.

Một trong những dấu ấn quan trọng của phong trào “Trường học hạnh phúc” chính là sự thay đổi mạnh mẽ trong phương pháp dạy học, kiểm tra và đánh giá. Đội ngũ giáo viên tích cực đổi mới theo định hướng lấy học sinh làm trung tâm, chú trọng phát triển năng lực, phẩm chất thay vì chỉ truyền thụ kiến thức.

Trường học hạnh phúc là nơi mỗi học sinh được khích lệ để tỏa sáng với đam mê, tài năng

Cùng với đó, mối quan hệ gia đình - nhà trường - xã hội ngày càng được tăng cường, gắn kết chặt chẽ. Phụ huynh không chỉ đồng hành trong việc học tập của con em mà còn tham gia xây dựng môi trường giáo dục, chia sẻ trách nhiệm cùng nhà trường trong nuôi dưỡng nhân cách, kỹ năng sống cho học sinh.

Những mô hình cụ thể, sáng tạo

Tại nhiều địa phương, phong trào “Trường học hạnh phúc” đã được cụ thể hóa bằng những mô hình sáng tạo, mang bản sắc riêng. Giáo dục phường Phú Thượng là ví dụ tiêu biểu khi không chỉ chú trọng thành tích mà còn tạo dấu ấn bằng cách tiếp cận mới - xây dựng trường học hạnh phúc gắn với chuyển đổi số trong quản lý và dạy học.

Học sinh trường Tiểu học Văn Yên, phường Hà Đông, Hà Nội

Học bạ điện tử, chữ ký số, thu phí không dùng tiền mặt, hệ thống dữ liệu số giúp giảm áp lực hồ sơ, tăng tính minh bạch và tiện ích cho phụ huynh. Song song đó, các hoạt động giáo dục kỹ năng sống và trải nghiệm được thiết kế sinh động ở từng cấp học, từ “Bé khỏe - bé ngoan”, các ngày hội trải nghiệm, Olympic tiếng Anh đến các chương trình “Đường đua kỳ thú”, “Hành trình vạn dặm - Kiến tạo ước mơ” dành cho học sinh THCS.

Nhiều mô hình sáng tạo đã trở thành điểm nhấn của phường. Trường Mầm non Đoàn Thị Điểm nổi bật với mô hình “Giáo dục nếp sống văn minh - thanh lịch cho trẻ mầm non”, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy học. Trường Tiểu học Phú Thượng tiên phong xây dựng không gian sáng tạo “Làng nghề truyền thống”, nơi học sinh được trải nghiệm làm xôi, bánh đa kê, trồng đào ngày Tết, những giá trị văn hóa mang đậm dấu ấn của vùng đất cổ. Trong khi đó, Trường Tiểu học Sao Ánh Dương tiếp tục khẳng định là môi trường học tập năng động với nhiều thành tích mũi nhọn.

Phong trào “Trường học hạnh phúc” còn tạo sức lan tỏa mạnh mẽ ở bậc THPT. Dù mới thành lập 5 năm, Trường THPT Mỹ Đình đã trở thành một trong những ngôi trường tiêu biểu của Thủ đô trong phong trào này, được học sinh và phụ huynh yêu mến, tự hào.

Theo Hiệu trưởng Nguyễn Thu Hà, “chìa khóa” để giữ được năng lượng tích cực của phong trào chính là niềm tin, tình yêu thương và sự đồng lòng. Trong 5 năm qua, nhà trường luôn chú trọng kết nối, lan tỏa tinh thần đồng hành để mỗi giáo viên, học sinh, phụ huynh đều thấy mình là một phần của hành trình kiến tạo trường học hạnh phúc.

Cô và trò trường Tiểu học Trung Văn, phường Đại Mỗ, Hà Nội

Hướng tới nền giáo dục nhân văn, hiện đại

Phong trào “Trường học hạnh phúc” của Hà Nội nhận được sự đánh giá cao từ cộng đồng quốc tế. Bà Miki Nozawa - Trưởng ban Giáo dục, UNESCO tại Việt Nam cho rằng sáng kiến của Hà Nội phù hợp với tầm nhìn giáo dục của UNESCO, nơi học tập không chỉ là thành công học thuật mà còn bao gồm niềm hạnh phúc, sự đồng cảm và tôn trọng.

Theo bà Miki Nozawa, cách tiếp cận của Hà Nội đóng góp tích cực vào tầm nhìn về học tập suốt đời và hoàn toàn phù hợp với khung toàn cầu về “Trường học hạnh phúc”.

Từ phong trào “Trường học hạnh phúc”, giáo dục Hà Nội đang từng bước kiến tạo môi trường học tập nơi niềm vui, sự an toàn và sáng tạo được nuôi dưỡng mỗi ngày. Đây không chỉ là một phong trào thi đua, mà là hành trình bền bỉ nhằm xây dựng nền giáo dục nhân văn, hiện đại, đặt con người ở vị trí trung tâm. Những lớp học hạnh phúc hôm nay chính là nền tảng để Thủ đô hình thành một thế hệ công dân tự tin, nhân ái, sáng tạo và sẵn sàng hội nhập trong tương lai.

Sau quá trình xét duyệt hồ sơ với nhiều tiêu chí rất cao, ngày 4/12, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hợp quốc đã chính thức công bố 72 TP của 46 quốc gia được công nhận là thành viên Mạng lưới các TP học tập toàn cầu của UNESCO, trong đó có Thủ đô Hà Nội của Việt Nam.

Danh hiệu cao quý này là sự ghi nhận xứng đáng của cộng đồng quốc tế đối với những nỗ lực bền bỉ, sáng tạo của TP Hà Nội trong việc xây dựng một xã hội học tập toàn diện, nơi mọi người dân đều có cơ hội học tập suốt đời, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững, sáng tạo và bao trùm.

Tham gia Mạng lưới các TP học tập toàn cầu sẽ giúp Thủ đô Hà Nội có thêm cơ hội trao đổi ý tưởng, tri thức và kinh nghiệm với các TP học tập khác trên toàn thế giới và với các chuyên gia hàng đầu thế giới về giáo dục.

Thủ đô Hà Nội cũng sẽ có thêm cơ hội thu hút đầu tư và hợp tác quốc tế trong lĩnh vực giáo dục với các TP học tập khác, trở thành hình mẫu về xây dựng xã hội học tập và là điểm sáng của khu vực trong hợp tác giáo dục, văn hóa và sáng tạo.

Ngọc Minh