Những chuyến xe buýt xanh góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân Thủ đô

Hành trình “xanh hóa” giao thông công cộng

Tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ triển khai kế hoạch chuyển đổi phương tiện giao thông sử dụng năng lượng sạch, ông Đào Việt Long, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội, báo cáo: “Hiện mạng lưới xe buýt Hà Nội đã có 393 xe sử dụng nhiên liệu xanh, chiếm 20,7% tỷ trọng đoàn phương tiện.”

Ông Long cho biết thêm: “Theo kế hoạch đặt ra là đến năm 2026, xe sử dụng nhiên liệu sạch sẽ đạt 20 - 23% tỷ trọng đoàn phương tiện. Từ thời điểm này, Hà Nội đã đạt kế hoạch của cả năm 2026”.

Xe buýt Hà Nội phục vụ người dân dịp Quốc Khánh

Rõ ràng, con số hơn 20% không phải chỉ là mục tiêu mà đã thành bước đầu trong lộ trình lớn hơn: đến năm 2030, toàn bộ xe buýt và taxi trên địa bàn Thủ đô sẽ chuyển đổi sang xe sử dụng nhiên liệu sạch.

Việc chuyển đổi không chỉ dừng lại ở số lượng phương tiện. Cũng tại hội nghị nói trên, đại diện Sở Xây dựng Hà Nội cho biết thêm: Trong giai đoạn 2025 - 2026, thành phố sẽ hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi phương tiện, mở rộng mạng lưới xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh; lộ trình đặt ra: năm 2027 đạt 34‑39%, năm 2028 đạt 47‑54%, năm 2029 đạt 79‑89%, năm 2030 đạt 100%.

“Nếu như trước kia, xe buýt chạy diesel mang theo bụi, tiếng ồn và hình ảnh phương tiện cũ kỹ thì nay, những xe sử dụng năng lượng xanh đã đem lại trải nghiệm mới cho người dân,” ông Thái Hồ Phương, Giám đốc Trung tâm Quản lý và Điều hành Giao thông Hà Nội, chia sẻ.

Từ việc chọn lựa xe “xanh”, đến việc xây dựng hạ tầng trạm sạc, tới kết nối các tuyến buýt với đô thị - tất cả đang được Hà Nội đẩy nhanh tiến độ.

“Việc phát triển, xây dựng trạm sạc cần được thống nhất có quy hoạch cụ thể… Do vậy, cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị của thành phố và Nhân dân.” Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Mạnh Quyền nhấn mạnh.

Thay đổi tích cực về môi trường và đời sống người dân

Theo các chuyên gia về hạ tầng đô thị, việc tăng nhanh số lượng phương tiện xanh có tác động trực tiếp tới môi trường đô thị: Giảm khí thải, giảm tiếng ồn, cải thiện chất lượng không khí - điều vốn là “điểm yếu” của đô thị lớn như Hà Nội.

Khi những chiếc xe buýt điện hoặc chạy nhiên liệu sạch lưu thông trên các tuyến phố, người dân dọc theo các trục đường lớn có thể cảm nhận rõ hơn không gian trong lành hơn, ít khói bụi hơn.

Với người dân Thủ đô, cụ thể là người sử dụng xe buýt, việc xe buýt chuyển sang phương tiện xanh cũng đem lại trải nghiệm tốt hơn: Xe mới, sạch hơn, vận hành êm hơn, môi trường trên xe thoáng hơn. Đáng chú ý, xe buýt điện còn được trang bị nhiều tiện ích văn minh, hiện đại như wifi miễn phí, cổng sạc USB, hệ thống camera an ninh….

Hà Nội quyết tâm hoàn thành chuyển đổi phương tiện xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh trước năm 2030.

Bên cạnh đó, hệ thống xe buýt xanh cũng mang đến những hiệu ứng tích cực khác. Ví dụ, khi thành phố có môi trường sống cải thiện, sức khỏe cộng đồng tốt hơn, chi phí y tế - điều trị các bệnh liên quan tới ô nhiễm có thể giảm. Khi người dân ít ốm hơn, năng suất lao động có thể tăng, đây là tác động gián tiếp nhưng thiết thực tới đời sống người dân và phát triển kinh tế Thủ đô.

Có thể thấy, việc Hà Nội chuyển đổi hơn 20% xe buýt sang phương tiện xanh là tín hiệu mạnh mẽ cho thấy chính quyền thành phố đã và đang chủ động bước vào kỷ nguyên giao thông bền vững. Đây không chỉ là mục tiêu kỹ thuật giảm phát thải mà là mục tiêu đời sống: Nâng cao trải nghiệm của người dân, cải thiện môi trường, giảm căng thẳng giao thông và mở ra tương lai xanh hơn cho Thủ đô.

Nếu phía trước chính sách tiếp tục được thực thi hiệu quả, hạ tầng đồng bộ được hoàn thiện, người dân tích cực tham gia và doanh nghiệp vận tải mạnh dạn chuyển đổi, thì thành quả sẽ không chỉ dừng lại ở con số phần trăm phương tiện “xanh” mà sẽ lan rộng thành một văn hóa giao thông mới - nơi môi trường - kinh tế - xã hội cùng phát triển. Và khi đó, Thủ đô sẽ thực sự trở thành “thành phố xanh”, đáng sống, đáng tự hào cho mỗi người dân Hà Nội.

Hướng đi phía trước: Nâng cao chất lượng và lan tỏa bền vững

Mặc dù đã đạt được kết quả đáng kể, nhưng phía trước vẫn còn không ít thách thức. Việc chuyển đổi phương tiện xanh chỉ là bước đầu; để tạo ra lợi ích bền vững và lan rộng, cần phát triển đồng bộ hạ tầng, chính sách và nhận thức.

Trước hết, hạ tầng trạm sạc phải được triển khai nhanh và quy chuẩn: Mỗi trạm phải đạt tiêu chuẩn quốc gia, phân bố hợp lý cho cả khu vực trung tâm và vùng ven.

Phó Giám đốc sở Xây Dựng Hà Nội Đào Việt Long thông tin: “Hiện, các địa phương đã rà soát và đề xuất 52 vị trí triển khai trạm sạc… Riêng Công ty TNHH MTV Khai thác điểm đỗ xe Hà Nội đề xuất 39 vị trí tích hợp trong các điểm trông giữ xe…”.

Niềm phấn khởi, tự hào của phụ nữ Việt Nam trong tà áo dài truyền thống đi qua các di sản, Lăng Bác... trong hành trình của xe buýt 2 tầng

Bên cạnh đó, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp vận tải, tài xế cá nhân chuyển đổi phương tiện cần được mạnh mẽ hơn: Ưu đãi lãi suất vay, hỗ trợ đầu tư, đào tạo vận hành phương tiện mới, thậm chí là quảng bá, truyền thông để nâng cao nhận thức người dân ưu tiên chọn phương tiện công cộng xanh.

Ngoài ra, để nâng cao đời sống người dân, thành phố cần đảm bảo rằng việc “xanh hóa” không chỉ là hình thức mà đi vào chiều sâu: Chất lượng dịch vụ xe buýt - đúng giờ, kết nối tốt với các tuyến khác, giá vé phù hợp là rất quan trọng. Khi xe buýt xanh là lựa chọn tiện lợi, thoải mái, người dân sẽ chuyển sang sử dụng nhiều hơn. Khi đó mới thực sự giảm được phương tiện cá nhân, giảm được ùn tắc, giảm được ô nhiễm.

Đáng lưu ý hơn, việc lan tỏa ra các khu vực ngoại thành, vùng đô thị mới, nơi hạ tầng giao thông công cộng còn hạn chế là một nhiệm vụ lớn. Không chỉ trung tâm Hà Nội mà các quận, huyện và cả vùng ven cũng cần tiếp cận phương tiện xanh để lan tỏa lợi ích tới người dân rộng khắp.

Nhìn lại, từ con số 20,7% xe buýt sử dụng nhiên liệu sạch hiện nay, đến mục tiêu 26,5% vào cuối năm 2025 và toàn bộ tới năm 2030, thành phố đang đi đúng hướng trong hành trình “xanh hóa”. Việc này không chỉ là chuyện môi trường mà còn là chuyện cải thiện đời sống người dân Thủ đô: môi trường trong lành hơn, phương tiện vận tải hiện đại hơn, cơ hội phát triển bền vững hơn.

Vũ Cường