Sau miễn học phí: Cần kiểm soát các khoản “phụ phí” trong nhà trường

Lắng nghe và quan tâm đến người dân

Ngày 28/2, Bộ Chính trị đồng ý với đề xuất của Bộ GD&ĐT về việc miễn học phí cho học sinh trường công lập từ mầm non đến hết giáo dục phổ thông. Như vậy, trong thời gian tới, toàn bộ học sinh mầm non, học sinh tiểu học, học sinh trung học cơ sở và học sinh trung học phổ thông công lập sẽ được miễn học phí.

Đáng chú ý, học sinh trường dân lập, tư thục sẽ được cấp bù học phí bằng mức học phí của trường công lập theo quy định của pháp luật. Phần chênh lệch học phí giữa trường công lập và dân lập, tư thục sẽ do gia đình học sinh chi trả.

Theo thống kê của Bộ GD&ĐT, hiện cả nước có 23,2 triệu học sinh (chưa bao gồm học sinh học tại các trung tâm giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên), trong đó: 3,1 triệu học sinh mầm non dưới 5 tuổi; 1,7 triệu học sinh mầm non 5 tuổi; 8,9 triệu học sinh tiểu học; 6,5 triệu học sinh THCS và 3 triệu học sinh THPT.

Chính sách miễn học phí phần nào giúp người dân giảm áp lực về kinh tế

Đánh giá về tác động của chính sách, đại diện Bộ GD$ĐT cho rằng, học phí ảnh hưởng tới hầu hết các gia đình và là vấn đề dư luận xã hội quan tâm mỗi khi bắt đầu năm học mới. Việc mở rộng đối tượng miễn học phí ảnh hưởng đến cân đối ngân sách nhà nước. Bên cạnh đó, việc miễn học phí đối với học sinh cấp THPT (lớp 10 đến lớp 12) có thể ảnh hưởng tới định hướng phân luồng học sinh sau THCS trong việc lựa chọn học lên THPT hay lựa chọn học nghề.

Tuy nhiên, nếu thực hiện chính sách miễn học phí cho toàn bộ trẻ em mầm non đến THPT trên cả nước sẽ góp phần quan trọng làm tăng chất lượng giáo dục, được sự đồng thuận cao của xã hội, phù hợp với ưu việt của chế độ, chủ trương của Đảng, Nhà nước đối với giáo dục và phù hợp với xu thế chung của các nước phát triển.

Đang có con nhỏ cấp tiểu học và THCS, anh Nguyễn Quang Hưng ở quận Long Biên chia sẻ: “Chính sách miễn học phí đối với học sinh công lập cả nước của Bộ Chính trị được Nhân dân rất mong chờ và đánh giá rất cao.

Xung quanh tôi, hàng xóm, bạn bè đều rất hưởng ứng, phấn khởi trước thông tin này. Việc này sẽ giúp người dân giảm bớt gánh nặng kinh tế khi có con em đến trường ở bậc học phổ thông. Dù mức giảm học phí tính cụ thể ra thì cũng không phải là quá nhiều nhưng có thể thấy, đây là một chính sách tuyệt vời, người dân cảm thấy được quan tâm”.

Có 2 con đang học cấp THCS, chị Nguyễn Thị Nga ở quận Hai Bà Trưng cho rằng: “Tôi thấy chính sách miễn học phí cho học sinh là rất phù hợp. Điều này cho thấy, các cấp lãnh đạo lắng nghe được ý kiến của học sinh, phụ huynh. Gia đình tôi có hai con, chúng tôi luôn xác định cho con học hành tới nơi tới chốn để sau này đỡ khổ. Chính sách miễn học phí khiến gia đình tôi bớt đi được một khoản, phần nào cũng giảm được áp lực”.

Phù hợp với xu thế chung của thế giới

Cô Nguyễn Ngọc Anh, hiệu trưởng trường THCS Thành Công, quận Ba Đình cho rằng: “Chính sách miễn toàn bộ học phí cho học sinh từ bậc mầm non đến hết THPT công lập là một chính sách quan trọng, có tác động sâu rộng đến toàn bộ hệ thống giáo dục trong những năm tới nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho việc học tập và phát triển của học sinh. Là giáo viên, chúng tôi rất vui mừng, phấn khởi trước chính sách này, bởi vì: Thứ nhất, việc miễn học phí không chỉ đơn thuần là một chính sách hỗ trợ tài chính, mà còn là một cam kết mạnh mẽ của Chính phủ đối với sự phát triển giáo dục. Thứ hai, việc miễn học phí sẽ giúp giảm bớt gánh nặng cho các bậc phụ huynh, đặc biệt là các gia đình có thu nhập thấp. Thứ ba, chính sách này sẽ khuyến khích và động viên các em học sinh duy trì việc học tập, khẳng định giá trị bản thân và theo đuổi ước mơ, khát vọng của mình.

Tôi tin tưởng rằng với chính sách này, chúng ta sẽ không chỉ tạo ra một thế hệ trẻ giỏi giang, năng động mà còn góp phần phát triển một nền giáo dục toàn diện, nhân văn mà ở đó mỗi học sinh đều được quan tâm, hỗ trợ”.

Miễn học phí thể hiện sự quan tâm, hỗ trợ đến từng học sinh

Ở góc độ là một chuyên gia, GS.TS Phạm Tất Dong, Cố vấn Hội Khuyến học Việt Nam đã bày tỏ sự vui mừng, ủng hộ trước chính sách lớn có ý nghĩa với hàng triệu học sinh ở khắp các vùng miền trên cả nước. “Việc miễn học phí từ mầm non đến THPT là một nỗ lực, cố gắng rất lớn của Nhà nước, sự quan tâm của Đảng với sự nghiệp giáo dục. Chính sách này cũng phù hợp với xu thế chung của thế giới hiện nay, khi nhiều quốc gia đều hướng tới miễn học phí bậc phổ thông.

Chúng ta đang hướng tới một nền giáo dục hiệu quả, chất lượng nhưng chi phí rẻ. Là người dạy học lâu năm, tôi rất hoan nghênh chính sách này”, GS Phạm Tất Dong bày tỏ.

Ngoài ra, theo GS.TS Phạm Tất Dong, khi kết thúc bậc THCS, bên cạnh nhóm học sinh học tiếp THPT, cũng có không ít em rẽ hướng sang con đường giáo dục nghề nghiệp. Nhà nước cũng cần tạo mọi điều kiện để những học sinh học nghề được hưởng những chính sách ưu đãi như học sinh học THPT.

Tuy nhiên, GS.TS Phạm Tất Dong cũng cho rằng, miễn học phí là chính sách lớn có ý nghĩa nhân văn nhưng song song với đó cần kiểm soát tốt việc thu “phụ phí” tại các trường học, ở nhiều nơi đây mới là khoản tiền lớn phụ huynh phải đóng góp. Là vấn đề không mới, nhưng đầu năm học nào tại các địa phương cũng vẫn xảy ra tình trạng lạm thu, trên mạng xã hội, phụ huynh vẫn chụp ảnh cả danh sách dài các khoản thu ngoài học phí lên đến hàng triệu, thậm chí gần chục triệu đồng mỗi kỳ học. Việc thu các khoản ngoài học phí có thể nhân danh hội cha mẹ học sinh, phụ huynh không tự nguyện cũng được vận động, nhiều người để tránh ảnh hưởng đến con em mình thì “nhắm mắt” nộp tiền cho đủ. Do đó, ngành giáo dục cần quản lý chặt và xử phạt nghiêm tình trạng lạm thu tại các cơ sở giáo dục để tránh những áp lực không đáng có cho phụ huynh.

Mai Khôi