Sinh viên trước ngưỡng cửa tự lập: Dám quyết, dám sai để trưởng thành

Xin việc khi chưa có kinh nghiệm: Bắt đầu từ đâu?

Chiều 19/1, toạ đàm "Sinh viên trước ngưỡng cửa tự lập" thuộc chuỗi chương trình hướng nghiệp “Trường học hay Trường đời" do báo Tiền Phong, Arena và trường Cao đẳng Sư phạm Trung ương tổ chức đã chính thức diễn ra. Chương trình thu hút sự quan tâm của đông đảo sinh viên và giảng viên nhà trường.

Diễn giả chính tại tọa đàm là những chuyên gia giàu kinh nghiệm và tâm huyết trong việc đồng hành, truyền cảm hứng cho sinh viên: Nhà báo Nguyễn Tuấn Anh, Trưởng ban Sinh viên - Hoa Học Trò, Báo Tiền Phong; Thạc sĩ Vũ Anh Đức, Giám đốc Đào tạo Arena Multimedia; Đạo diễn Nguyễn Hồng Quân, giảng viên Arena Multimedia.

Đây cũng là điểm dừng chân cuối cùng của chuỗi chương trình hướng nghiệp đã được tổ chức thành công tại Học viện Tài chính, Trường Đại học Thương mại, Trường Đại học Đại Nam, Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam, Đại học Phenikaa, Trường Cao đẳng Dược Trung ương Hải Dương, Trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (USTH), Học viện Hành chính Quốc gia.

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng trường CĐ Sư phạm Trung ương tặng hoa các diễn giả tham dự tọa đàm

Xuyên suốt chương trình, ba diễn giả đã chia sẻ nhiều góc nhìn sâu sắc xoay quanh hành trình tự lập và thích nghi của sinh viên trong thời đại chuyển đổi số.

Một trong những câu hỏi nhận được nhiều sự quan tâm nhất đến từ bạn Nguyễn Thùy Trang: “Theo anh chị, khi chưa có kinh nghiệm, yếu tố nào giúp sinh viên có thể xin việc và làm việc hiệu quả?”

Trả lời câu hỏi này, Thạc sĩ Vũ Anh Đức, Giám đốc Đào tạo Arena Multimedia cho rằng: Yếu tố đầu tiên và quan trọng nhất chính là năng lực chuyên môn. Tuy nhiên, với sinh viên ngành Mỹ thuật và Sư phạm Mỹ thuật, chuyên môn không chỉ dừng lại ở kỹ năng vẽ hay kiến thức lý thuyết, mà còn là khả năng thấu hiểu sâu sắc về mỹ thuật để có thể truyền đạt hiệu quả cho người khác.

Thạc sĩ Vũ Anh Đức, Giám đốc Đào tạo Arena Multimedia

“Giỏi chuyên môn là điều kiện cần, nhưng chưa đủ. Trong bối cảnh giáo dục hiện đại, giáo viên trẻ cần làm chủ công nghệ. Các em không thể dạy học theo cách của vài chục năm trước, khi học sinh ngày nay đã lớn lên cùng điện thoại thông minh, mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo”, anh Đức chia sẻ.

Bên cạnh đó, anh đặc biệt nhấn mạnh đến thái độ và kỹ năng mềm, những yếu tố thường bị xem nhẹ nhưng lại quyết định sự thành công trong giai đoạn đầu sự nghiệp. Theo anh, sinh viên không nên quá tính toán chi li về quyền lợi hay lo sợ bị bóc lột, mà cần hướng tới tư duy “cùng thắng” (win-win) giữa người lao động và nhà tuyển dụng.

“Việc chấp nhận hy sinh một phần thu nhập để được làm việc trong môi trường tốt, có đồng nghiệp văn minh và học hỏi được nhiều kỹ năng thực tế là một sự đánh đổi xứng đáng. Đó là khoản đầu tư cho tương lai, không phải sự thiệt thòi,” anh Đức nói.

Đông đảo bạn trẻ tham gia tọa đàm

Tự lập trước hết là tự quyết

Nếu Thạc sĩ Vũ Anh Đức nhấn mạnh đến năng lực và thái độ trong công việc, thì Nhà báo Nguyễn Tuấn Anh, Trưởng ban Sinh viên - Hoa Học Trò, Báo Tiền Phong lại đi sâu vào cốt lõi của sự tự lập: Khả năng tự quyết.

Theo anh, tự lập không chỉ là tự kiếm tiền hay tự sống xa gia đình, mà trước hết là tự đưa ra quyết định cho cuộc đời mình thay vì trông chờ vào sự sắp đặt của bố mẹ, người thân hay thậm chí là người yêu.

“Khi còn ngồi trên ghế nhà trường, mục tiêu quan trọng nhất của các bạn là học tập và lĩnh hội tri thức một cách tốt nhất. Sự độc lập thực sự phải bắt nguồn từ việc làm chủ trong suy nghĩ, từ đó nỗ lực trở thành một sinh viên xuất sắc, tốt nghiệp với kết quả học tập tốt nhất,” anh Tuấn Anh chia sẻ.

Nhà báo Nguyễn Tuấn Anh, Trưởng ban Sinh viên - Hoa Học Trò, Báo Tiền Phong

Không dừng lại ở lời khuyên chung chung, anh còn đưa ra “công thức 10 - 20 - 70” - bí kíp học tập hiệu quả mà anh đã chia sẻ rộng rãi tại nhiều trường đại học: 10% kiến thức đến từ trường lớp, 20% đến từ những người xung quanh và tới 70% đến từ trải nghiệm thực tế.

“Tuy nhiên, nếu không có cái lõi 10% từ trường học, bạn rất khó hấp thụ được 90% còn lại. Học ở trường vẫn là nền tảng không thể thiếu”, anh khẳng định. Đồng thời, anh cũng lấy ví dụ về những sinh viên thủ khoa, xuất sắc khi ra trường nhưng lại tụt lại phía sau so với những người học trung bình, song liên tục tự học, trải nghiệm và thích nghi.

Thông điệp anh gửi gắm rất rõ ràng: Trường học là nền móng, nhưng trường đời mới là nơi rèn giũa bản lĩnh.

Sinh viên đặt câu hỏi tại toạ đàm

Học hỏi từ thất bại

Mang đến góc nhìn đầy cảm xúc và đời sống, đạo diễn Nguyễn Hồng Quân, người từng trải qua nhiều ngã rẽ trong sự nghiệp sáng tạo chia sẻ rằng tự lập bắt đầu từ những điều rất đơn giản: Mình quyết định mọi thứ.

“Mình quyết định đúng thì tốt, còn nếu quyết định sai, thì mình học được từ những cái sai đó. Chính những quyết định sai giúp mình đi tiếp và không lặp lại sai lầm ở những lần sau”, anh Quân chia sẻ.

Đạo diễn Nguyễn Hồng Quân, giảng viên Arena Multimedia

Theo anh, không ai có sự tự tin ngay từ khi bắt đầu ra trường hay bước vào cuộc sống. Sự tự tin không tự nhiên mà có, mà được hình thành từ những lần vấp ngã, thử nghiệm và sửa sai. Điều quan trọng là dám quyết và dám chịu trách nhiệm.

“Các em có thể lắng nghe bố mẹ, thầy cô, người xung quanh nhưng người chịu trách nhiệm cuối cùng cho bước đi của mình vẫn là chính mình. Dần dần, các em sẽ hình thành được khả năng tự lập. Tự lập rất đơn giản như thế thôi: mình đưa ra quyết định và mình chịu trách nhiệm với nó”, anh Quân nhấn mạnh.

Khi được hỏi về hành trang cần chuẩn bị cho cuộc sống tự lập, Đạo diễn Nguyễn Hồng Quân đã chia sẻ hai lựa chọn cá nhân mà anh cho rằng vô cùng thiết thực.

Thứ nhất là ngoại ngữ. Theo anh, học ngoại ngữ giúp chúng ta sẵn sàng nắm bắt cơ hội khi thời điểm đến. Bên cạnh việc học tiếng Anh theo cách truyền thống, anh gợi ý sinh viên có thể học thêm một chứng chỉ chuyên sâu như IELTS để sử dụng lâu dài trong học tập và công việc.

Thứ hai là học một môn nghệ thuật hoặc năng khiếu như vẽ, chơi nhạc hoặc chơi thể thao. Theo anh, những hoạt động này không chỉ giúp nâng cao sức khỏe mà còn giúp giải tỏa áp lực, tạo sự cân bằng trong cuộc sống.

Báo Tiền phong trao tặng sách "Trường học hay Trường đời" tới rường CĐ Sư phạm Trung ương

“Học một môn nghệ thuật hay năng khiếu nào đó sẽ giúp mình có một đời sống tinh thần phong phú hơn, làm việc hiệu quả hơn và sống hạnh phúc hơn”, anh nói.

Trước câu hỏi về những kỹ năng cần thiết khi bước vào thị trường lao động, cả ba diễn giả đều nhấn mạnh vai trò của kỹ năng mềm và khả năng thích nghi. Đặc biệt, một kỹ năng được cả ba thống nhất là vô cùng quan trọng, đó chính là kỹ năng tự học và học tập suốt đời.

Nuôi dưỡng khát vọng, đam mê

Cũng trong khuôn khổ buổi tọa đàm, các diễn giả cũng đi sâu vào những câu hỏi thiết yếu như nên ưu tiên tự lập tài chính hay tự lập tư duy trước… Những nội dung này không chỉ chạm đến mối quan tâm chung của sinh viên mà còn mở ra những kiến thức thực tế để mỗi người trẻ có thể tồn tại, phát triển và tỏa sáng giữa thị trường lao động đầy cạnh tranh.

Nhà báo Nguyễn Tuấn Anh, Trưởng ban Sinh viên - Hoa Học Trò, Báo Tiền Phong ký tặng sách các bạn trẻ

Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Sư phạm Trung ương Nguyễn Thị Hồng Vân cho biết: Thời gian qua, nhà trường đã cung cấp cho xã hội, đội ngũ cán bộ, giáo viên có năng lực vững vàng về chuyên môn nghiệp vụ, đáp ứng tốt yêu cầu vị trí việc làm và khả năng thích ứng với thị trường lao động, hội nhập quốc tế.

Theo Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Sư phạm Trung ương Nguyễn Thị Hồng Vân, chủ đề "Sinh viên trước ngưỡng cửa tự lập" có ý nghĩa thiết thực với tất cả sinh viên trong nhà trường, đặc biệt là các em năm cuối chuẩn bị tốt nghiệp và ra trường. Qua chương trình, mỗi bạn sinh viên sẽ xác lập mục tiêu rõ rang, nuôi dưỡng khát vọng phát triển, xây dựng tập thể đoàn kết; lan tỏa năng lượng tích cực để trở thành những công dân có ích, đáp ứng tốt yêu cầu của xã hội trong thời kỳ mới.

Ngọc Diệp