Tăng hiểu biết để lựa chọn đúng ngành nghề

Lựa chọn ngành học bậc Đại học, Cao đẳng là bước ngoặt đầu tiên góp phần quyết định con đường tương lai và sự thành công của các em học sinh sau này. Tuy nhiên, nhiều học sinh hiện vẫn còn lúng lúng trong lựa chọn hoặc không dám mạnh dạn thể hiện nguyện vọng của mình vì còn thiếu sự hiểu biết về ngành nghề.

Thậm chí, khi được hỏi về sự hiểu biết về ngành nghề mình chuẩn bị đăng kí thi, nhiều học sinh vẫn lúng túng bởi lựa chọn là do người thân định hướng, các em vẫn chưa hình dung ra được rằng khi ra trường mình sẽ làm gì, ngành nghề đó có hợp với tính cách và năng lực của mình hay không.

Quan tâm đến các khối ngành Công nghệ, song Phạm Hải Đăng ( phường Sài Đồng, quận Long Biên, Hà Nội) đến nay vẫn còn "mù mờ" về ngành học cũng như cơ hội nghề nghiệp trong tương lai.

“Em thích làm thiết kế đồ hoạ nhưng hiện tại vẫn chưa rõ mình cần phải có những kỹ năng gì cũng như những yêu cầu gì khi lựa chọn và theo học ngành này. Tương lai ra trường cơ hội việc làm và thu nhập có cao không ?”- Phạm Hải Đăng chia sẻ.

Trong khi đó, Trần Đức Bảo (thị trấn Yên Viên, huyện Gia Lâm) cho biết, bản thân là người hướng nội nên dù được gia đình hướng cho biệt học ngành kinh doanh, em lại chỉ muốn học công nghệ thông tin vì không phải giao tiếp nhiều.

Cũng như Bảo, nhiều học sinh THPT vẫn chưa phân biệt sự khác nhau giữa ngành và vị trí công việc. Mỗi ngành có nhiều vị trí công việc khác nhau. Mỗi công việc lại có yêu cầu về trình độ, kỹ năng, đặc điểm tính cách khác nhau.

Do đó, khi tìm hiểu về ngành, học sinh cần tìm hiểu cả các vị trí công việc có thể đảm nhiệm sau khi học ngành đó, rồi tìm hiểu yêu cầu tính cách mà công việc đặt ra với người thực hiện. Khi đó, học sinh mới không bị bỏ lỡ những công việc mà có thể bản thân phù hợp.

Cũng yêu thích ngành Công nghệ thông tin nhưng Đỗ Khánh Bình (phường Phú Thượng, quận Tây Hồ) sau khi tìm hiểu thấy có nhiều chuyên ngành nên phân vân không biết nên chọn gì.

“Qua tìm hiểu, em thấy nhóm ngành Máy tính và Công nghệ thông tin có nhiều chuyên ngành, gồm: Khoa học máy tính, Mạng máy tính và Truyền thông dữ liệu, Kỹ thuật phần mềm, Hệ thống thông tin, Kỹ thuật máy tính, Trí tuệ nhân tạo, Công nghệ kỹ thuật máy tính, Công nghệ thông tin và An toàn thông tin. Tuy nhiên, em không biết từng chuyên ngành sẽ học và làm gì, có ưu, nhược điểm gì và người học cần có yếu tố gì để theo học”- Bình chia sẻ.

Chủ động hơn trong việc lựa chọn ngành nghề nhưng Vũ Thị Thảo (phường Văn quán, quận Hà Đông) vẫn lăn tăn trong việc chọn trường.

“Các chuyên ngành về công nghệ kĩ thuật rất quan trọng việc thực hành, vì vậy, em rất quan tâm tới các trường Đại học có chương trình thực hành hay không. Hiện em đang tìm hiểu thông qua các anh chị đi trước nhưng thông tin cũng hạn chế vì không hỏi được đúng người học ngành, đúng trường mình muốn theo” - Thảo cho biết.

Việc lựa chọn ngành nghề dù chưa có nhiều hiểu biết dẫn đến việc các em thất vọng sau khi theo học; thậm chí dù đỗ vào những trường tốp đầu, sau khi học, các em cũng không hiểu mục đích của ngành học. Nhiều người phát hiện ra bản thân không hợp ngành, buộc họ phải thôi học, bảo lưu kết quả để thi lại vào một ngôi trường phù hợp hơn.

Đây cũng là nguyên nhân khiến chất lượng sinh viên sau tốt nghiệp đáp ứng yêu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp hiện đại vẫn còn thấp.

Một trong những vấn đề quan trọng ở các cấp phổ thông trung học không chỉ là việc học tập kiến thức sách vở mà nhà trường cần tích cực kết hợp với các công ty, doanh nghiệp, trường đại học, để giúp học sinh định hướng nghề nghiệp trong tương lai. Ngoài ra, các đơn vị cần hỗ trợ các em có thông tin về nghề nghiệp, để hiểu rằng, mỗi ngành nghề đều có vai trò, vị trí quan trọng trong xã hội. Từ đó hạn chế việc thí sinh “đổ xô” vào đăng ký những ngành nghề “hot” trong xã hội, mà không quan tâm liệu bản thân có năng lực thực sự phù hợp với nghề hay không.

Huy Dương