Từ “thủ phủ dầu khí” đến trung tâm năng lượng quốc gia

Khởi nguồn ngành dầu khí Việt Nam

BR-VT được coi là cái nôi của ngành dầu khí Việt Nam với trữ lượng tài nguyên dồi dào: hơn 100.000km² thềm lục địa, bờ biển dài 305 km, chứa khoảng 400 triệu m³ dầu (trên 93% trữ lượng cả nước) và hơn 100 tỷ m³ khí tự nhiên (16,2%).

Cụm công nghiệp Phú Mỹ - Cái Mép tập trung các nhà máy xử lý khí và hóa dầu lớn

Năm 1986, khi tấn dầu thô đầu tiên được khai thác, BR-VT đã trở thành hậu cứ chiến lược của ngành dầu khí. Liên doanh Vietsovpetro - biểu tượng hợp tác Việt - Nga - đặt nền móng cho một trung tâm công nghiệp dầu khí quy mô lớn, kéo theo dịch vụ kỹ thuật, vận tải biển và các ngành phụ trợ.

Cùng Vietsovpetro, các doanh nghiệp như PV GAS, PTSC, PV Drilling… biến BR-VT thành trung tâm chế biến dầu khí hàng đầu cả nước, cung cấp hàng tỷ kWh điện và hàng triệu tấn sản phẩm công nghiệp nặng mỗi năm, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và khẳng định vị thế kinh tế biển của khu vực.

Hệ thống khai thác và dịch vụ hậu cần dầu khí

BR-VT quy tụ mạng lưới doanh nghiệp dầu khí lớn với giàn khoan ngoài khơi, kho chứa, cảng chuyên dụng và đường ống dẫn khí hiện đại. Khu vực này cung cấp hàng chục triệu tấn dầu thô, hàng tỷ m³ khí mỗi năm - nguồn cung quan trọng cho điện, phân bón, hóa dầu.

Dịch vụ hậu cần dầu khí cũng phát triển thành ngành công nghiệp chuyên biệt: khoan thăm dò, bảo dưỡng giàn khoan, vận tải chuyên dụng, cung ứng vật tư kỹ thuật cao. Nhiều doanh nghiệp kỹ thuật biển từ đây đã vươn ra quốc tế, khẳng định thương hiệu “công nghiệp biển” Việt Nam.

Tổ hợp hóa dầu Long Sơn - dự án 5,1 tỷ USD của Tập đoàn SCG (Thái Lan) - là tổ hợp tích hợp đầu tiên tại Việt Nam

Song song khai thác, BR-VT đẩy mạnh chế biến sâu. Cụm công nghiệp Phú Mỹ - Cái Mép tập trung các nhà máy xử lý khí và hóa dầu lớn: Nhà máy Xử lý khí Dinh Cố, kho cảng LNG, các nhà máy đạm, điện khí… cung cấp khí cho các nhà máy điện Bà Rịa, Phú Mỹ và nhiều khu công nghiệp phía Nam.

Đáng chú ý, Tổ hợp hóa dầu Long Sơn - dự án 5,1 tỷ USD của Tập đoàn SCG (Thái Lan) - là tổ hợp tích hợp đầu tiên tại Việt Nam, công suất khoảng 1,4 triệu tấn polyolefin/năm. Ngoài ra, các dự án lớn như polypropylene, kho chứa LPG 1,3 tỷ USD, nhà máy sợi carbon và sợi sinh học của Hyosung (Hàn Quốc) ứng dụng công nghệ hiện đại, từng bước hình thành chuỗi giá trị hóa dầu hoàn chỉnh, nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp quan trọng cho kinh tế miền Nam.

Chuyển hướng năng lượng tái tạo và xanh

Trước xu thế chuyển dịch năng lượng, BR-VT nhanh chóng phát huy lợi thế gió ngoài khơi ổn định, được đánh giá là một trong những vùng tiềm năng nhất cả nước cho điện gió quy mô lớn. Nhiều dự án điện gió hàng tỷ USD đang được nghiên cứu, cùng các dự án điện khí LNG, hydrogen xanh, giúp giảm phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch và bảo đảm an ninh năng lượng.

BR-VT đã đưa vào vận hành 7 nhà máy điện mặt trời nối lưới công suất 288 MW, cùng hơn 3.100 hệ thống điện mặt trời mái nhà gần 275 MWp. Nhiều khu công nghiệp như Phú Mỹ, Châu Đức lắp đặt điện mặt trời áp mái, giúp doanh nghiệp giảm chi phí và đáp ứng tiêu chuẩn phát thải thấp trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Công trường cung cấp chân đế điện gió ngoài khơi tại BR-VT

Sự phát triển của ngành dầu khí và năng lượng đã tạo hàng chục nghìn việc làm chất lượng cao, thúc đẩy logistics và cảng biển, đóng góp lớn cho tăng trưởng GRDP và ngân sách. Các khu công nghiệp khí - điện - đạm tại Phú Mỹ, Long Sơn trở thành “điểm nóng” thu hút nhà đầu tư quốc tế, đưa BR-VT trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng năng lượng Đông Nam Á.

Vững vàng vị thế trụ cột năng lượng quốc gia

Từ cái nôi khai thác dầu khí đầu tiên đến trung tâm năng lượng đa dạng, BR-VT đã khẳng định vai trò “trụ cột” trong chiến lược phát triển kinh tế biển và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Sự chuyển dịch mạnh sang năng lượng tái tạo, cùng hạ tầng dầu khí hiện đại, đang giúp tỉnh duy trì đà tăng trưởng, mở ra tương lai xanh, bền vững và phù hợp với xu thế toàn cầu.

Với tầm nhìn chiến lược và quyết tâm đổi mới, sau hợp nhất Bình Dương, TP HCM, BR-VT, khu vực BR-VT sẽ tiếp tục giữ vững vị thế trung tâm năng lượng của khu vực phía Nam, đóng góp quan trọng vào mục tiêu phát triển TP HCM và đưa Việt Nam trở thành quốc gia mạnh, giàu từ biển trong thế kỷ XXI.

VĂN QUÂN