Kỳ 2: Khi di tích trở thành cầu nối phát triển du lịch

Kỳ 1: Dấu mốc Roòng Khoa trong dòng chảy nền báo chí cách mạng TTTĐ - Không chỉ nức tiếng với cây chè và văn hóa trà, Thái Nguyên còn hội tụ những “địa chỉ đỏ” đặc biệt, là ...

Tìm về nguồn cội

Với những tiềm năng, lợi thế du lịch di tích, trong những ngày tháng 6 hằng năm, “địa chỉ đỏ” ATK còn là hành trình về nguồn của lớp lớp những người làm báo. Bởi ngày 21/4/1950, tại xóm Roòng Khoa, xã Điềm Mặc, huyện Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên, Hội những người viết báo nay là Hội Nhà báo Việt Nam đã chính thức thành lập.

Hội Nhà báo TP Hà Nội tổ chức hành trình về nguồn tại di tích xóm Roòng Khoa, xã Ðiềm Mặc - nơi thành lập Hội Nhà báo Việt Nam và khu di tích ATK Định Hóa, tỉnh Thái Nguyên

Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, Khu di tích lịch sử ATK Trung ương, là nơi ở, làm việc và hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Trung ương Đảng, Chính phủ trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp (1946 - 1954).

Tại đây, cùng với Trung ương Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đưa ra nhiều quyết sách quan trọng liên quan đến vận mệnh cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của cả dân tộc. Đỉnh cao là chiến thắng Điện Biên Phủ “Lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, kết thúc chiến tranh lập lại hòa bình ở Đông Dương.

Đoàn công tác Hội Nhà báo TP Hà Nội thăm lán Tỉn Keo, Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, Thái Nguyên

ATK Định Hóa có đỉnh Đèo De - hồn thiêng sông núi là nơi đặt Nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, điểm hội tụ - "trái tim" của khu di tích lịch sử. Dưới chân Đèo De là đồi Tỉn Keo - nơi đặt trụ sở Phủ Chủ tịch trong thời kỳ Kháng chiến chống Pháp.

“Vui từ Đồng Tháp, An Khê

Vui lên Việt Bắc đèo De, núi Hồng”.

Những câu thơ của nhà thơ Tố Hữu đã trở thành minh chứng lịch sử, khẳng định những nỗ lực của Bác và quân dân ta trong cuộc kháng chiến năm xưa.

Ngày nay, khi về với ATK, ngoài thăm lán Tỉn Keo, nghe chuyện Bác Hồ, vị tướng huyền thoại Võ Nguyên Giáp đánh giặc, tham quan bảo tàng... thiêng liêng hơn, du khách còn được thắp nén hương, báo công với Bác trong Nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh trên đỉnh đèo, mà Nhân dân các dân tộc quen gọi là Đền thờ Bác Hồ.

Học sinh với tiết học trải nghiệm tại lán Tỉn Keo

Nhà tưởng niệm được Thành ủy, HĐND, UBND TP Hà Nội và Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh Thái Nguyên khánh thành đúng vào dịp kỷ niệm 115 năm Ngày sinh Bác Hồ kính yêu (19/5/1890 - 19/5/2005).

Nhà tưởng niệm Bác xây dựng trên ngọn đồi cao hình mu rùa ở đỉnh Đèo De, tựa vào dãy núi Hồng, 3 mặt có núi non che chở. Mặt trước nhìn xuống cánh đồng Tỉn Keo, Nà Lọm, gần Khuôn Tát - nơi ở và làm việc của Bác trong thời kỳ Kháng chiến chống Pháp và Tỉn Keo, nơi Bác ở những năm 1947, 1948, 1953 - đầu năm 1954.

Đây là Đền thờ Bác Hồ lớn nhất ở nước ta, được xây dựng tại vị trí "tả thanh long, hữu bạch hổ" của khu di tích lịch sử ATK Định Hóa, trung tâm Thủ đô gió ngàn Chiến khu Việt Bắc năm xưa.

Toàn bộ các hạng mục có tổng diện tích 16.000m2 gồm: Tứ trụ, tam quan, nhà dâng hương tưởng niệm và trưng bày các hình ảnh, tư liệu về danh nhân văn hóa Hồ Chí Minh.

Từ cổng tứ trụ bước lên 115 bậc - ghi nhớ công trình xây dựng đúng vào dịp kỷ niệm 115 Ngày sinh của Bác (19/5/2005) tới nhà tam quan.

Leo tiếp 79 bậc - ghi nhớ 79 mùa xuân của Bác, đến nhà tưởng niệm với diện tích sàn 625m2 gồm hai tầng, kiến trúc theo lối đền chùa truyền thống, mái lợp ngói đỏ, hệ thống khuôn viên đường bao quanh như một đóa sen nở, những cánh sen là 79 cây vạn tuế. Những bờ hoa râm bụt lấy giống từ bờ hoa râm bụt cổ thụ Bác trồng trên đồi Tỉn Keo (năm 1948).

Đoàn công tác Hội Nhà báo TP Hà Nội dâng hương tại Nhà Tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh trên đỉnh Đèo De

Bức tượng chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng đồng cao 99cm do các nghệ nhân làng Ngũ Xã (Hà Nội) chế tác, đặt ở vị trí trang trọng giữa điện thờ của nhà tưởng niệm.

Trên đất nước ta có một số đền thờ Bác Hồ do Nhân dân các địa phương xây dựng, riêng Nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh ở Phú Đình lại được Bộ Chính trị giao cho Thủ đô Hà Nội kết hợp với tỉnh Thái Nguyên - Thủ đô kháng chiến hợp tác xây dựng, mang tầm vóc quốc gia, thể hiện ý nguyện của đồng bào cả nước và kiều bào ta ở nước ngoài.

Nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh - Danh nhân văn hóa thế giới, Anh hùng giải phóng dân tộc, vị thánh hiền của tự do là hồn thiêng sông núi, là tượng đài của khối đại đoàn kết dân tộc - trái tim của Khu di tích lịch sử ATK Định Hóa và Tân Trào; nơi hành hương của các thế hệ người Việt Nam và là điểm đến của du khách quốc tế.

Ông Kiều Thanh Hùng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo TP Hà Nội và các thành viên đoàn công tác ghi cảm tưởng khi đến Nhà lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh trên đỉnh Đèo De

Ông Kiều Thanh Hùng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo TP Hà Nội chia sẻ: "Trong chuyến hành trình về nguồn của Hội Nhà báo Hà Nội, Câu lạc bộ Nhà báo nữ Việt Nam, chúng tôi về với ATK - nơi thành lập Hội Nhà báo Việt Nam.

Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK luôn là địa chỉ đỏ tìm đến không những của Nhân dân Thủ đô Hà Nội mà còn ở các tỉnh, thành và du khách quốc tế, nhiều thế hệ. Chúng ta vừa kỷ niệm 70 năm Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ. Có thể thấy, những nhân chứng sống còn lại rất cao tuổi rồi nếu như họ không thật sự là những vốn quý của đất nước thì về sau mất đi sẽ là một sự lãng phí.

Chính vì thế, việc trở về với nguồn cội đối với các nhà báo có ý nghĩa rất thiết thực. Đây không chỉ là dịp để các thế hệ nhà báo tự hào về truyền thống của Hội, mà còn tự hào vì mình đã và sẽ là những người làm báo cách mạng, cống hiến cho sự phát triển chung của đất nước".

ATK cầu nối kích cầu du lịch Thái Nguyên

Có thể nói, những năm qua, nhiều tỉnh thành, trong đó có Thái Nguyên đã coi việc phát triển du lịch di tích gắn với trải nghiệm du lịch, giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ là ngành kinh tế trọng điểm.

Các học sinh tham quan Khu di tích Quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa, Thái Nguyên

Là một trong những người nhiều lần có hành trình về nguồn, đến với mảnh đất truyền thống của Hội Nhà báo Việt Nam, ông Kiều Thanh Hùng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo TP Hà Nội cũng có quan điểm khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa đang thu hút giáo dục truyền thống lịch sử dân tộc theo hướng rất tích cực.

"Ngoài sân khấu hóa, bài học trên lớp, các thế hệ học sinh còn được về tận nơi ghi dấu lịch sử của dân tộc. Ở đây, các em được chứng kiến, nghe hướng dẫn viên kể chuyện thông qua hình ảnh, hiện vật, lời thuyết minh, dẫn chuyện… Rõ ràng, các em có sự trải nghiệm tốt hơn, hiểu hơn, dễ nhớ hơn.

Những người làm báo gặp gỡ được các thế hệ trẻ, tiếp nối truyền thống đó, sẽ càng thêm trân trọng những người đang hằng ngày, hàng giờ làm cầu nối lịch sử - hiện tại và tương lai; đồng tình với cách thức giáo dục mới, chuyển tải được giá trị lịch sử", ông Kiều Thanh Hùng nhấn mạnh.

Giáo dục truyền thống lịch sử cho thế hệ trẻ gắn với phát triển du lịch của địa phương - theo ông Kiều Thanh Hùng là một hướng đi tốt.

Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo TP Hà Nội cho biết: "Du lịch bây giờ không còn là du lịch đơn thuần, chỉ đưa người ta đến ăn, nghỉ hoặc bán quà tặng, mà du lịch cởi mở, phải lồng ghép văn hóa, truyền thống đạo lý, các đặc sản vùng miền… Tức du lịch phải là một lĩnh vực kinh tế đa ngành.

Để làm được điều này, người làm du lịch phải tự trau dồi văn hóa, học thức, bản sắc văn hóa để không những kể những câu chuyện về đất nước, về truyền thống mà còn kể những câu chuyện về du lịch. Ví như, đến Thái Nguyên, du khách không chỉ nhớ về vùng đất chè mà còn là tình người, tình đất, để thêm yêu, thêm hiểu Thái Nguyên".

Thực tế, những năm qua, ATK trở thành điểm hút khách du lịch nhất nhì của tỉnh Thái Nguyên. Quả thực, quần thể di tích này hội tụ đầy đủ những yếu tố trở thành điểm đến bậc nhất.

Với tuyến đường cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên cùng các tuyến quốc lộ được nâng cấp, mở rộng, thời gian kết nối Thủ đô Hà Nội và các tỉnh lân cận đến Thái Nguyên được rút ngắn, giúp ATK Định Hóa đến gần hơn với du khách.

Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa được đánh giá “Là một quần thể di tích quan trọng bậc nhất của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ XX”; là “địa chỉ đỏ” - nơi giáo dục truyền thống lịch sử cách mạng cho thế hệ trẻ người Việt Nam hành hương về nguồn, xứng đáng là điểm du lịch sinh thái ý nghĩa trong chiến lược thu hút hàng triệu lượt khách trong nước và quốc tế đến dâng hương tại Nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh và tham quan các điểm di tích.

Đó là minh chứng sinh động cho những nỗ lực nhằm bảo tồn và phát huy những giá trị riêng có của mảnh đất cách mạng.

Hiện nay, Khu di tích quốc gia đặc biệt này tiếp tục triển khai hoạt động “Trải nghiệm về nguồn ATK Định Hóa - Thủ đô gió ngàn” giáo dục truyền thống lịch sử cách mạng tới thế hệ trẻ đặc biệt là tầng lớp học sinh, sinh viên thông qua hình thức trải nghiệm thực tế.

Ngoài những địa điểm trong khu di tích, du khách sẽ có những trải nghiệm trong hoạt động nhóm cộng đồng, vui chơi, giải trí, hòa mình không gian văn hóa địa phương... qua đó góp phần đa dạng hóa dịch vụ du lịch tại khu di tích lịch sử ATK; xây dựng môi trường du lịch lành mạnh, nâng cao chất lượng dịch vụ, thu hút khách tham quan.

Trong chuyến hành trình về địa chỉ đỏ ATK Định Hóa của Hội Nhà báo TP Hà Nội, nhóm phóng viên báo Tuổi trẻ Thủ đô đặc biệt ấn tượng với các bạn nhỏ cấp Tiểu học và THCS.

Hòa vào màu áo xanh tình nguyện của các thầy cô, anh chị sinh viên, những bạn nhỏ trong sắc áo trắng học trò, hay sắc đỏ màu cờ Tổ quốc, hào hứng leo từng bậc thang lên thăm lán Tỉn Keo, nghe những câu chuyện về Chủ tịch Hồ Chí Minh, về Đại tướng Võ Nguyên Giáp…; xem những bức ảnh, hiện vật tư liệu lịch sử tại khu vực bảo tàng; thắp nén nhang tưởng nhớ Người tại Nhà tưởng niệm Bác Hồ.

Chia sẻ với chúng tôi, hai cô học trò nhỏ Bàn Thu Các, Trịnh Hoài Thương (học sinh lớp 5, trường TH và THCS Tân Sơn, tỉnh Bắc Kạn) tỏ ra rất vui mừng và tự hào vì lần đầu tiên được đi cùng Đoàn trường đến thăm chiến khu ATK.

“Sau chuyến đi này, chúng em sẽ cố gắng học giỏi, chăm ngoan hơn nữa để xứng đáng với những khó khăn, vất vả, hy sinh của Bác Hồ và các thế hệ cha ông”, hai em Thu Các và Hoài Thương cùng chia sẻ.

Chị Dương Thị Hiền, hướng dẫn viên Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa giới thiệu tới các đại biểu Hội Nhà báo TP Hà Nội những bức ảnh tư liệu và hiện vật trong bảo tàng

Chị Dương Thị Hiền, hướng dẫn viên Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa cho biết: “Hơn chục năm làm hướng dẫn viên của rất nhiều đoàn khách, tôi rất vinh dự khi gặp những đoàn khách là anh chị nhà báo, các bạn học sinh ở nhiều lứa tuổi. Tôi mong rằng, thời gian tới sẽ có thêm nhiều đoàn khách đến tham quan để lan tỏa giá trị lịch sử của dân tộc cũng như thúc đẩy du lịch lịch sử, di tích của Thái Nguyên phát triển”.

Được biết, hiện nay, tỉnh Thái Nguyên đã và đang tập trung xây dựng phát triển 4 dòng sản phẩm du lịch chính. Trong đó, Khu di tích quốc gia đặc biệt ATK Định Hóa là một sản phẩm du lịch độc đáo trong chuỗi du lịch văn hóa, tâm linh, lịch sử, về nguồn của tỉnh.

Đoàn công tác Hội Nhà báo TP Hà Nội chụp ảnh lưu niệm tại di tích lịch sử Tỉn Keo, Khu di tích ATK Định Hóa

Từ hành trình về nguồn Khu di tích ATK Định Hóa (Thái Nguyên) khi kết nối tour du lịch các tỉnh Việt Bắc như: ATK Chợ Đồn, Chợ Mới (Bắc Kạn), Pắc Bó (Cao Bằng), Khu di tích Khởi nghĩa Bắc Sơn, (Lạng Sơn), ATK Tân Trào (Tuyên Quang)… sẽ tạo thành chuỗi du lịch lịch sử - giáo dục - trải nghiệm hấp dẫn, đa dạng, phong phú.

Không chỉ là cái nôi của cách mạng, thiên nhiên cũng ban tặng cho các tỉnh Việt Bắc những danh lam thắng cảnh đẹp: Từ cao nguyên đá Đồng Văn qua Na Hang, đến hồ Núi Cốc, Ba Bể lên thác Bản Giốc, Tam Thanh, Nhị Thanh, Mẫu Sơn đều là những địa điểm trong hành trình khám phá du lịch của du khách đến với vùng Việt Bắc…

Những địa điểm này là thế mạnh để quảng bá văn hóa, con người, tiềm năng du lịch các tỉnh vùng Việt Bắc; đưa du lịch không chỉ là “điểm đến” thu hút khách tham quan mà còn là “điểm dừng” thu hút các nhà đầu tư đến đầu tư khai thác tiềm năng du lịch; là cầu nối giúp cho ngành Du lịch của các địa phương, các doanh nghiệp du lịch, lữ hành các tỉnh Việt Bắc mở rộng liên kết, hợp tác khai thác tiềm năng, sản phẩm du lịch góp phần phát triển kinh tế, xã hội.

(Còn nữa)

Phương Thu - Lê Dung - Thanh Hoà