Bài 4: Bình thản uống bia, chạm cốc cùng "khách"... nghĩa địa

Nhà của người sống xen... "nhà" người đã khuất

Xưa kia, khu vực ngõ 88 phố Giáp Nhị (quận Hoàng Mai, Hà Nội) vốn là cánh đồng heo hút, xa làng, xa xóm. Người dân làng Giáp Nhị tiễn những thân nhân quá cố về với đất lạnh tại đó. Dần dà, nơi đây trở thành một nghĩa địa rộng lớn, quy tập các ngôi mộ hàng trăm năm tuổi

Ngõ 88 Giáp Nhị gắn với tên "phố nghĩa địa"

Thế cuộc xoay vần, đất chật người đông, một số người dân địa phương cộng với bà con tứ xứ lao động chân tay ở ga Giáp Bát... lấn dần vào nghĩa trang để làm nơi tá túc. Ban đầu, họ chỉ dựng vài túp lều rơm rạ nhằm tránh nắng che mưa. Lâu dần, nhà cửa mọc lên san sát. Người sống chia sẻ không gian với người đã khuất. Chen chúc chật chội. Tối tăm lạnh lẽo.

Thời gia trôi qua, người ta cũng quen! Bây giờ, hình ảnh những ngôi mộ cổ lúc nào cũng song hành trong cuộc sống hàng ngày của người dân ngõ 88 phố Giáp Nhị. Mấy chị trung tuổi thoải mái buôn bán bên một ngôi mộ tổ rêu mốc; Vài gã đàn ông cởi trần uống bia trong quán dựng giữa ba ngôi mộ. Đôi khi, họ đặt cả đồ nhậu và mấy ca bia vàng sóng sánh cạnh bia mộ; Còn bọn trẻ con thì vô tư chơi trò đuổi bắt xung quanh nấm đất, hương đang cháy dở đỏ lập lòe.

Quán bia hơi nằm cạnh ngôi mộ

Anh Hưng, chủ quán bia hơi tỏ ra không mấy quan tâm đến việc các ngôi mộ tồn tại ngay cạnh mấy bàn nhậu. Anh cho biết, ngôi mộ đã có hàng trăm năm, lâu đời nên gia đình không muốn di dời. Vị chủ quán thật thà nói: "Thời điểm mới mở quán cũng có nhiều người e ngại vì vị trí của ngôi mộ. Theo tôi, mình không làm gì sai mà đúng với cái tâm thì chẳng sợ gì cả".

Bình thường nhưng vẫn... run run

Các ngôi mộ không chỉ nằm trên đường đi lại của người dân ngõ 88 Giáp Nhị. Một vài ngôi mộ còn tồn tại ngay trong khuôn viên gia đình. Đó là nhà của anh Bùi Ngọc Thông. Được hỏi về việc này, anh Thông cho hay, hai ngôi mộ bên trong nhà đều là của tổ tiên dòng họ, tồn tại từ rất lâu đời.

"Trước kia, cả phố này là nghĩa trang nên việc mộ nằm xen kẽ nhà dân không có gì lạ. Mọi người ai cũng trân trọng và tổ chức lau dọn, thắp hương cho các ngôi mộ vào dịp mùng 1 hay ngày rằm", anh Thông nói.

Người dân vô tư sinh hoạt cạnh các ngôi mộ lâu năm

Cũng giống như anh Thông, đa phần người dân sinh sống tại khu phố nghĩa địa lạ lùng này không mấy quan tâm đến sự tồn tại của những "hàng xóm" đặc biệt. Anh Phạm Ngọc Mạnh (sinh sống trong ngõ 88 Giáp Nhị) tuyên bố chắc chắn: "Chúng tôi đều quen rồi nên chẳng sợ gì cả, kể cả có việc cần đi qua vào buổi đêm cũng không thấy ngại".

Nói thì nói vậy song cũng không hiếm câu chuyện có phần ly kỳ liên quan đến các ngôi mộ tại ngõ 88 Giáp Nhị. Vài người khẳng định đã từng thấy “linh hồn” tại nghĩa địa lâu đời này.

Người ta rỉ tai nhau nhiều câu chuyện liêu trai liên quan đến các ngôi mộ cổ

Ví dụ chuyện của chị M, bán hàng nước ngay cạnh ngôi mộ to nhất ngõ 88 Giáp Nhị. Chị M nhớ lại: “Hôm bữa, tôi mải buôn bán nên ngẩng mặt lên thì trời đã sâm sẩm tối. Thân đàn bà một mình buôn bán cạnh "các cụ" nên cũng sợ. Vì thế, tôi vội vã thu xếp đồ đạc ra về.

Bỗng dưng xung quanh gió nổi lên từng hồi xào xạc. Từng cơn gió lùa, xoáy lởn vởn xung quanh bàn nước... hơi lạnh ập đến, rờn rợn sống lưng.

Lúc ấy, tôi cũng hoảng vì trời sầm sập tối rất nhanh. Nghĩ sao làm vậy, tôi lầm rầm khấn vái rồi thu xếp hàng quán, đi nhanh về nhà. Chẳng ngờ, về đến nhà trời lại hửng sáng... Trước giờ, nghe bà con nói chuyện liêu trai, tôi đâu có tin nhưng sau lần đó, tôi nghĩ có lẽ tâm linh là điều có thật”.

Nhiều người nghe chuyện, cho rằng chị M rơi vào trạng thái "thần hồn nát thần tính", lo sợ viển vông. Ngược lại, cũng có người tin tưởng. Họ đều nghĩ rằng, có thờ có thiêng. Vì thế, người dân ngõ 88 Giáp Nhị càng thêm trân trọng và chăm sóc cho các ngôi mộ của tiền nhân.

(Còn nữa)

Lưu Thủy