Đề xuất thành lập Cộng đồng Tài chính xanh, đưa TP Hồ Chí Minh trở thành Trung tâm Tài chính Quốc tế bền vững

Hội thảo “Thúc đẩy tài chính xanh và sàn giao dịch tín chỉ carbon trong Trung tâm Tài chính Quốc tế”, do Sở Khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh phối hợp VIFC và Viện Nghiên cứu phát triển TP Hồ Chí Minh tổ chức ngày 16/1, là diễn đàn quan trọng quy tụ đại diện cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, định chế tài chính và cộng đồng doanh nghiệp.

Hội thảo là diễn đàn quan trọng nhằm thúc đẩy dòng vốn xanh và phát triển thị trường carbon tại Việt Nam

Hội thảo đã tập trung đối thoại chính sách và thực tiễn nhằm định hướng phát triển thị trường tín chỉ carbon minh bạch, hiệu quả theo chuẩn mực quốc tế; kết nối, huy động dòng vốn xanh phục vụ chuyển dịch kinh tế phát thải thấp; đồng thời định hình mô hình sàn giao dịch tín chỉ carbon trong khuôn khổ Trung tâm Tài chính Quốc tế, tạo nền tảng cho sự phát triển dài hạn và bền vững của thị trường.

Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng tốc chuyển đổi xanh với cam kết đạt phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Trong bối cảnh đó, tài chính xanh và thị trường tín chỉ carbon được xác định là những trụ cột quan trọng nhằm hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh của nền kinh tế.

Việc xây dựng VIFC gắn với các sản phẩm tài chính xanh, sàn giao dịch tín chỉ carbon và các chuẩn mực ESG quốc tế được kỳ vọng sẽ tạo động lực thu hút dòng vốn bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam trong khu vực.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, thị trường tín chỉ carbon tại Việt Nam hiện vẫn ở giai đoạn sơ khai, thiếu cơ chế giao dịch minh bạch, chưa đồng bộ với chuẩn mực quốc tế. Các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ còn gặp nhiều rào cản trong tiếp cận vốn xanh và nâng cao năng lực quản trị ESG.

Ông Võ Hoàng Hải - Phó Tổng Giám đốc Nam A Bank trình bày sáng kiến Cộng đồng Tài chính xanh trong Trung tâm Tài chính Quốc tế

Tại hội thảo, ông Võ Hoàng Hải - Phó Tổng Giám đốc Nam A Bank đã trình bày tham luận “Sáng kiến Cộng đồng Tài chính xanh trong Trung tâm Tài chính Quốc tế”. Theo đó, Nam A Bank đề xuất thành lập Cộng đồng Tài chính xanh, được định vị là một nền tảng hợp tác đa phương, đồng hành cùng VIFC trong phát triển thị trường tín chỉ carbon và sàn giao dịch carbon tại Việt Nam, đồng thời thúc đẩy các sáng kiến về nông nghiệp thông minh, tài chính khí hậu và chuỗi cung ứng bền vững.

Theo định hướng này, Nam A Bank không chỉ là ngân hàng thương mại cung ứng vốn mà còn đảm nhiệm vai trò thành viên chủ chốt, trực tiếp điều phối và kết nối các bên trong quá trình sáng lập và vận hành Cộng đồng Tài chính xanh. Đồng hành cùng Nam A Bank là các định chế tài chính và tổ chức phát triển uy tín trong nước và quốc tế như IFC, ADB, ResponsAbility, GGGI, Moody’s, FiinRating, FitchRatings…, cùng chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, nguồn lực và các chuẩn mực quốc tế. Qua đó góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm tài chính xanh, tăng tính minh bạch và khả năng kết nối dòng vốn xanh toàn cầu cho thị trường Việt Nam.

Trên cơ sở đó, Cộng đồng Tài chính xanh triển khai các nhóm sản phẩm và giải pháp trọng tâm gồm: Tài trợ chuỗi cung ứng xanh (Green Supply Chain Finance - GSCF) nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị bền vững; thúc đẩy tài chính khí hậu cho các dự án giảm phát thải và thích ứng với biến đổi khí hậu; nông nghiệp thông minh thông qua ứng dụng IoT, trí tuệ nhân tạo (AI) và năng lượng tái tạo; đồng thời phát triển các công cụ huy động vốn xanh như trái phiếu xanh, góp phần đa dạng hóa nguồn vốn trung và dài hạn.

Hội thảo quy tụ cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, định chế tài chính, chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp

Song song đó, các chương trình nâng cao năng lực (Capacity Building) cho doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), đặc biệt là doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, về quản trị ESG sẽ được triển khai với sự phối hợp của ADB và IFC; đồng thời từng bước nghiên cứu, xây dựng quỹ đầu tư xanh, tạo nền tảng hợp tác quốc tế gắn với VIFC.

Lộ trình triển khai Cộng đồng Tài chính xanh được xác định rõ trong giai đoạn 2025 - 2030. Từ 2025 - 2026, Cộng đồng sẽ được thành lập và thử nghiệm các sản phẩm tài chính khí hậu, trước mắt tập trung vào lĩnh vực nông nghiệp thông minh. Giai đoạn 2027 - 2028 sẽ mở rộng triển khai các giải pháp tài trợ chuỗi cung ứng bền vững, đồng thời tăng cường hợp tác với ADB và IFC trong đào tạo, hỗ trợ SME và doanh nghiệp nữ chủ. Đến 2029 - 2030, Cộng đồng hướng tới mở rộng hợp tác quốc tế, chuẩn hóa các tiêu chuẩn ESG.

Với mục tiêu, giải pháp và lộ trình rõ ràng, Cộng đồng Tài chính xanh được đánh giá là một sáng kiến quan trọng, góp phần hình thành hệ sinh thái tài chính xanh minh bạch, tiệm cận chuẩn mực quốc tế và hỗ trợ hiệu quả cho mục tiêu Net Zero 2050 của Việt Nam. Thông qua vai trò kết nối và dẫn dắt dòng vốn xanh, Nam A Bank đang từng bước khẳng định vị thế là một mắt xích chiến lược, đồng hành cùng TP Hồ Chí Minh trong hành trình xây dựng VIFC gắn với tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.

Nguyễn Nguyên Anh