Nâng cao năng lực cho cán bộ làm công tác phòng chống thiên tai và xây dựng Nông thôn mới

Sau hơn 9 năm triển khai thực hiện, xây dựng nông thôn mới đã thực sự trở thành một phong trào có sức lan tỏa mạnh mẽ, rộng khắp, được cả hệ thống chính trị và đông đảo nhân dân cả nước nhiệt tình hưởng ứng, tích cực tham gia.

Tính đến nay, cả nước có 4.665 xã (52,4%) được công nhận đạt chuẩn Nông thôn mới và 93 đơn vị cấp huyện được Thủ tướng Chính phủ công nhận đạt chuẩn hoặc hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới. Đặc biệt, cả nước có 7 tỉnh, thành phố có 100% số xã đạt chuẩn Nông thôn mới (gồm Hà Nam, Nam Định, Thái Bình, Đà Nẵng, Đồng Nai, Bình Dương và Cần Thơ).

Các đại biểu tham dự hội nghị

Trước thực tế trên, việc thực hiện lồng ghép yếu tố an toàn trước thiên tai, trong Bộ tiêu chí Quốc gia về xã Nông thôn mới, gắn với mọi mặt phát triển kinh tế - xã hội là cần thiết và cấp bách. Điều này nhằm đảm bảo tính bền vững cũng như đảm bảo thành quả của các địa phương trong phong trào xây dựng Nông thôn mới và đã được Thủ tướng chính phủ ban hành tại Quyết định số 1980/QĐ-TTg ngày 17/10/2016, “tiêu chí 3.2: Đảm bảo đủ điều kiện đáp ứng yêu cầu dân sinh và theo quy định về phòng chống thiên tai tại chỗ”. Quyết định số 69/QĐ-BNN-VPĐP ngày 9/1/2017 ban hành Sổ tay hướng dẫn của Bộ NN&PTNT.

Tuy nhiên, tình hình thiên tai trên thế giới và tại Việt Nam ngày càng diễn biến phức tạp, nghiêm trọng, khó lường và không theo quy luật. Thực tế, nhiều xã Nông thôn mới vừa được công nhận nông thôn mới, chỉ sau một trận lũ, cơn bão thì nhiều thành quả đã bị mai một, thậm chí bị xóa sổ.

Như chúng ta đã biết, năm 2020 thiên tai diễn biến phức tạp, khốc liệt, dị thường ở các vùng miền cả nước. Từ đầu năm đến nay đã xảy ra trên 458 trận thiên tai, trong đó: 13 cơn bão trên biển Đông; 263 trận dông, lốc, 101 trận lũ, lũ quét, sạt lở đất, 82 trận động đất; hạn hán, xâm nhập mặn nghiêm trọng, sạt lở bờ sông, bờ biển, sụt lún đê biển tại Đồng bằng sông Cửu Long đã làm 342 người chết, mất tích; 3.276 nhà sập, 280.766 nhà bị hư hại, tốc mái; 414.451 nhà bị ngập; 171.337 ha lúa và hoa màu bị thiệt hại; 49.658 con gia súc, 3.366.417 con gia cầm chết, cuốn trôi; 550km đê kè, kênh mương bị sạt lở, hư hỏng; 115km bờ biển, sông bị sạt lở; 881km đường giao thông bị sạt lở hư hỏng... Ước tính thiệt hại về kinh tế hơn 33.500 tỷ đồng.

Đồng chí Nguyễn Văn Tiến, Phó Chánh Văn phòng Ban chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Phòng chống thiên tai phát biểu tại hội thảo

Đặc biệt trong gần 2 tháng (từ giữa tháng 9 đầu tháng 11), đã xảy ra bão, mưa, lũ lớn lịch sử tại khu vực Trung Bộ. Cụ thể, về bão, đã xảy ra 8 cơn (số 5 đến số 13) và 2 cơn áp thấp nhiệt đới đổ bộ vào Trung Bộ. Trong đó, cơn bão số 9 là cơn bão lớn nhất trong 20 năm qua; Số lượng trong một tháng đạt kỷ lục với 4 cơn bão trong tháng 10.

Về mưa, lượng mưa phổ biến từ 1.000mm - 2.000mm, 3.000mm; Một số nơi có mưa đặt biệt lớn như Hướng Linh (Quảng Trị) 3.337mm; A Lưới (Thừa Thiên - Huế) 3.446mm.

Về lũ, các trận lũ lớn xuất hiện trên 16 tuyến sông chính tại khu vực miền Trung, trong đó có 4 tuyến sông chính đã vượt mốc lịch sử: sông Bồ (Thừa Thiên - Huế), sông Thạch Hãn, sông Hiếu (Quảng Trị) và sông Kiến Giang (Quảng Bình); Các tuyến sông khác ở mức BĐ3 đến trên BĐ3 xấp xỉ 2m.

Cùng với bão, lũ, mưa lớn, tình trạng ngập lụt đã xảy ra trên diện rộng, thời điểm cao nhất vào ngày 12 và 19/10, đã có trên 317 nghìn hộ/1,2 triệu nhân khẩu bị ngập lụt tại 7 tỉnh (từ Nghệ An đến Quảng Nam).

Đặc biệt, do mưa lớn kéo dài, kèm theo địa hình dốc đã gây ra sạt lở, lũ quét ở nhiều nơi; nghiêm trọng nhất tại thủy điện Rào Trăng 3, Trạm kiểm lâm số 67 (Phong Điền, Thừa Thiên - Huế); Đoàn kinh tế 337 (Hướng Hóa, Quảng Trị); Trà Leng, Trà Vân, huyện Nam Trà My và Phước Lộc, huyện Phước Sơn (Quảng Nam) đã cướp đi sinh mạng của hàng trăm người dân, hàng chục cán bộ, chiến sĩ; Phá hủy nghiêm trọng cơ sở hạ tầng.

Trên địa bàn các tỉnh Tây Nguyên cũng chịu những tác động 11/21 loại thiên tai, nhất là hạn hán, lũ, lũ quét sạt lở đất...

Toàn cảnh hội nghị

Nhằm tạo điều kiện tốt nhất để tiếp tục phát huy tinh thần, vai trò, nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ làm công tác phòng chống thiên tai, Văn phòng thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương phòng chống thiên tai phối hợp với Ban Chỉ huy Phòng chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn tỉnh Thừa Thiên - Huế tổ chức hội nghị “Tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ các cấp làm công tác phòng chống thiên tai và xây dựng nông thôn mới” của 152 xã; 9 huyện/thành phố của tỉnh Thừa Thiên Huế.

Hội nghị nhằm giới thiệu Tổng quan về xây dựng Nông thôn mới và định hướng xây dựng Nông thôn mới bền vững chủ động phòng chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu giai đoạn 2021 – 2025; dự thảo sửa đổi bổ sung tiêu chí 3.2; Giới thiệu những nội dung cơ bản của công tác phòng chống thiên tai trong xây dựng nông thôn mới; nâng cao nhận thức của cộng đồng dân cư và chính quyền địa phương các cấp về phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai.

Thông qua hội nghị, các chuyên gia đã hướng dẫn các cấp chính quyền địa phương đặc biệt là cấp huyện trong việc chỉ đạo duy trì hoạt động của đội xung kích phòng chống thiên tai; Hướng dẫn xây dựng kế hoạch và phương án phòng chống thiên tai cấp xã; vai trò, nhiệm vụ cụ thể của lực lương xung kích trong phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai; Giới thiệu dự thảo quy định chế độ chính sách cho lực lượng xung kích phòng chống thiên tai...

Với những hướng dẫn, trao đổi cụ thể, sát thực, trực tiếp vào những vấn đề còn khó khăn vướng mắc trong triển khai thực hiện công tác phòng chống thiên tai ở cơ sở, Hội nghị là cơ hội để cán bộ các địa phương, nhất là cấp huyện, cấp xã thảo luận, chia sẻ những cách làm hay, những bài học kinh nghiệm từ đó vận dụng trong công việc đáp ứng yêu cầu phòng chống thiên tai và xây dựng Nông thôn mới an toàn trước thiên tai trong giai đoạn tới.

THANH HOÀI