Hoàn thiện chính sách nhân lực cho ngành nông nghiệp

Thiếu nhân lực ngành nông nghiệp

Đánh giá cao cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra, GS.TS Nguyễn Thị Lan nhận định Dự thảo đã được chuẩn bị công phu, thể hiện tư duy đột phá, hiện đại và đưa ra nhiều giải pháp khả thi, có thể tạo chuyển biến rõ nét cho toàn ngành giáo dục, đào tạo.

“Cơ chế phát triển nguồn nhân lực trong Dự thảo được thiết kế linh hoạt hơn. Các Sở Giáo dục và Đào tạo được trao thêm quyền chủ động; các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, đại học được mở rộng tự chủ nhân sự; chế độ đãi ngộ giáo viên được cải thiện rõ rệt với phụ cấp 70%–100% và cơ chế tự chủ chi thu nhập tăng thêm. Đây là bước đổi mới quan trọng, tháo gỡ vướng mắc lâu dài và nâng cao vị thế đội ngũ nhà giáo…

Đại biểu Quốc Hội, GS.TS. Nguyễn Thị Lan đóng góp ý kiến tại nghị trường

Bên cạnh những điểm tiến bộ của Dự thảo, GS.TS Nguyễn Thị Lan nhấn mạnh một vấn đề cấp thiết: Ngành nông nghiệp đang thiếu hụt nghiêm trọng nhân lực chất lượng cao nhưng chưa được đặt trong nhóm lĩnh vực ưu tiên chiến lược.

Theo Đại biểu Nguyễn Thị Lan, các ngành xương sống như khoa học đất, khoa học cây trồng, bảo vệ thực vật, chăn nuôi, kinh tế – kinh doanh nông nghiệp, phát triển nông thôn, khuyến nông, thủy sản, lâm nghiệp, công nghệ sau thu hoạch, tài nguyên nước… đều khó tuyển sinh dù nhu cầu xã hội rất lớn.

“Đặc thù nghề vất vả, thu nhập chưa hấp dẫn và thiếu chính sách đủ mạnh khiến các ngành này không tạo được sức hút với người học, dù đây đều là lĩnh vực then chốt với an ninh lương thực, thích ứng biến đổi khí hậu và phát triển bền vững”, Đại biểu Nguyễn Thị Lan phân tích.

Cần một hệ thống dự báo nhân lực quốc gia

Từ kinh nghiệm quốc tế (Hàn Quốc, Singapore, Israel, Úc, EU), Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam cho rằng: Nếu có chính sách đủ mạnh, như học bổng mục tiêu, đặt hàng đào tạo, phụ cấp nghề nghiệp hay kết nối doanh nghiệp, các ngành ít hấp dẫn vẫn có thể thu hút đông đảo người học.

Từ đó, Đại biểu Nguyễn Thị Lan đề nghị bổ sung các nhóm giải pháp như: Học bổng mục tiêu; Tín dụng ưu đãi theo ngành; Đầu tư mạnh cho phòng thí nghiệm, mô hình thực hành…

Đại biểu Nguyễn Thị Lan cho rằng, cần một hệ thống dự báo nhân lực quốc gia theo ngành

GS.TS Nguyễn Thị Lan cũng nêu rõ: Quy mô đào tạo hiện còn dựa nhiều vào tín hiệu thị trường tự phát, dẫn đến lệch pha cung, cầu nhân lực. Nhiều nhóm ngành thu hút đông người học nhưng thị trường không hấp thụ hết, trong khi những lĩnh vực thiết yếu như an ninh lương thực, quản lý tài nguyên, phòng chống thiên tai hay nông nghiệp bền vững lại thiếu nhân lực trầm trọng.

Từ đó, Đại biểu Nguyễn Thị Lan đề nghị giao Chính phủ xây dựng và công bố định kỳ dự báo nhu cầu nhân lực quốc gia theo ngành, tương tự mô hình của EU, Hàn Quốc, Singapore, nhằm định hướng đào tạo hiệu quả và phân bổ nguồn lực hợp lý.

Đình Trung