Nông nghiệp sinh thái: Kết nối đất đai, con người và thiên nhiên một cách bền vững

Chú trọng phát triển nông nghiệp sinh thái, hữu cơ kết hợp du lịch trải nghiệm

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Xuân Đại, tuy chỉ chiếm khoảng 2% trong cơ cấu kinh tế của Thủ đô nhưng nông nghiệp Hà Nội luôn nằm trong top đầu cả nước về quy mô, giá trị sản xuất và mức độ phát triển. Đặc biệt, gần đây, định hướng nông nghiệp của Hà Nội đã có bước chuyển mạnh mẽ sang mô hình xanh - tuần hoàn, phục vụ nhóm người tiêu dùng có yêu cầu cao về chất lượng và truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

Hà Nội phấn đấu hết năm 2025, tỷ lệ sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao chiếm khoảng 70% tổng sản phẩm nông nghiệp toàn thành phố. Tuy nhiên, với quan điểm thận trọng và bền vững, thành phố đã điều chỉnh theo hướng cân bằng giữa hiệu quả kinh tế và bảo vệ môi trường, chú trọng đến giá trị sinh thái, cảnh quan và nhu cầu tiêu dùng xanh của cư dân đô thị...

Thay vì tập trung tăng năng suất và sản lượng, Hà Nội chú trọng phát triển nông nghiệp sinh thái - hữu cơ - kết hợp du lịch trải nghiệm để gia tăng giá trị. Đây là lựa chọn phù hợp cho đô thị đặc biệt như Hà Nội - nơi người dân nội đô và du khách có nhu cầu rất lớn về du lịch nghỉ dưỡng cuối tuần.

Thay vì tập trung tăng năng suất và sản lượng, Hà Nội chú trọng phát triển nông nghiệp sinh thái - hữu cơ - kết hợp du lịch trải nghiệm để gia tăng giá trị

Phát triển các mô hình nông nghiệp xanh, tuần hoàn, sử dụng phụ phẩm nông nghiệp làm phân hữu cơ, giảm phát thải carbon, tái sử dụng tài nguyên cũng là hướng đi phù hợp với xu thế toàn cầu và mục tiêu phát triển bền vững của Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Theo đó, Hà Nội quy hoạch 7 vùng trồng lúa với diện tích từ 200 - 500ha mỗi vùng, phục vụ nghiên cứu và phát triển giống lúa đặc sản, trong đó, phối hợp với Học viện Nông nghiệp Việt Nam nghiên cứu sản xuất giống lúa cho hạt gạo không khiến người dùng tăng cân, không ảnh hưởng đến đường huyết, hướng đến phân khúc tiêu dùng cao cấp.

Thành phố hiện có khoảng 5.000ha trồng lúa kém hiệu quả do khó khăn về thủy lợi, đang được chuyển đổi sang mô hình trồng cây ăn quả, hoa, cây đô thị để phục vụ cảnh quan, dịch vụ. Những vùng trũng, khó tưới tiêu sẽ được quy hoạch điều hòa nước, tạo không gian xanh cho phát triển đô thị.

“Hà Nội phấn đấu, nông nghiệp không chỉ là nơi sản xuất lương thực, thực phẩm mà còn tạo không gian sống chất lượng cao, gia tăng giá trị và góp phần định hình bản sắc sống xanh cho Thủ đô”, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Xuân Đại nhấn mạnh.

Kiến tạo nông nghiệp bền vững

Tại Hà Nội, tái cơ cấu nông nghiệp không chỉ là câu chuyện kinh tế mà còn là chiến lược ứng phó biến đổi khí hậu, bảo vệ tài nguyên gắn với bảo tồn sinh thái. Các mô hình như vậy nhận được sự hưởng ứng, tham gia của ngày càng nhiều hộ dân trong mở rộng quy mô sản xuất, tăng cường liên kết hình thành chuỗi nông nghiệp tuần hoàn, nông nghiệp hữu cơ, tạo ra sản phẩm có chất lượng cao. Với định hướng đó, nông nghiệp đang tạo ra những hành lang xanh cho Thủ đô.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Mạnh Quyền nhấn mạnh: Trên cơ sở Luật Thủ đô được Quốc hội thông qua ngày 28/6/2024; Quyết định số 1668/QĐ-TTg ngày 27/12/2024 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065, Hà Nội đã tiến hành rà soát, điều chỉnh, bổ sung các vùng, khu vực sản xuất cây trồng, vật nuôi, thủy sản phù hợp tình hình thực tế. Theo đó, Thủ đô tái thiết lập hệ thống không gian sinh thái với nông nghiệp giữ vai trò hạ tầng xanh, vừa là vành đai thực phẩm, vừa là vùng đệm sinh thái...

Tái cơ cấu ngành Nông nghiệp Hà Nội gắn với quy hoạch vùng sản xuất xanh và chiến lược đô thị sinh thái là con đường tất yếu để Thủ đô vừa phát triển kinh tế nông nghiệp, vừa duy trì cảnh quan sinh thái

Có thể khẳng định, tái cơ cấu ngành Nông nghiệp Hà Nội gắn với quy hoạch vùng sản xuất xanh và chiến lược đô thị sinh thái là con đường tất yếu để Thủ đô vừa phát triển kinh tế nông nghiệp, vừa duy trì cảnh quan sinh thái, nâng cao chất lượng sống và khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu. Trong đó, giai đoạn 2030 - 2045, thành phố đặt mục tiêu trở thành đô thị xanh toàn diện, với nông nghiệp sinh thái đóng vai trò xương sống cho hệ sinh thái đô thị - kết nối đất đai, con người và thiên nhiên một cách bền vững...

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Xuân Đại, thành phố sẽ thực hiện cơ cấu lại sản xuất trên tất cả lĩnh vực. Trong trồng trọt, sẽ nâng cao hiệu quả sử dụng đất, tập trung ứng dụng công nghệ hiện đại, hình thành sản phẩm chất lượng cao; chuyển đổi diện tích sản xuất lúa tại các vùng khó khăn về tưới tiêu sang cây trồng phù hợp hơn để nâng cao giá trị kinh tế; chú trọng những sản phẩm cây trồng, dịch vụ, công nghệ phù hợp tính chất, đặc điểm đất đai khu vực ven đô...

Đối với chăn nuôi, thành phố tiếp tục phát triển vùng trọng điểm theo định hướng; rà soát việc hình thành vùng chăn nuôi gia súc lớn tập trung tại các địa phương có tốc độ đô thị hóa nhanh, từng bước giảm chăn nuôi nhỏ lẻ trong khu dân cư; chấm dứt hoạt động chăn nuôi tại một số vùng theo Nghị quyết số 02/2020/NQ-HĐND ngày 7/7/2020 của HĐND thành phố, Quy định khu vực không được phép chăn nuôi và chính sách hỗ trợ di dời cơ sở chăn nuôi ra khỏi khu vực không được phép chăn nuôi trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Về thủy sản, thành phố phát triển theo hướng bền vững, có năng suất, chất lượng cao gắn với bảo vệ nguồn lợi thủy sản, bảo vệ môi trường sinh thái, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, phòng chống dịch bệnh, giám sát môi trường và an toàn thực phẩm ngay trong quá trình nuôi... Song hành với đó, Hà Nội sẽ đưa sản xuất xanh, sạch, bền vững vào các chương trình đào tạo, chú trọng gắn lý thuyết với thực tiễn tại địa phương..., giúp nâng cao năng lực, trình độ, tay nghề cho người nông dân...

Hà Nội phấn đấu, nông nghiệp không chỉ là nơi sản xuất lương thực, thực phẩm mà còn tạo không gian sống chất lượng cao, gia tăng giá trị và góp phần định hình bản sắc sống xanh cho Thủ đô.

Ngọc Diệp