Kỳ vọng chùm nghị quyết "mở đường" cho Hà Nội bứt phá bằng KHCN

Dự kiến chùm nghị quyết bao gồm: Nghị quyết quy định chi tiết một số chính sách đặc thù phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của TP Hà Nội; Nghị quyết quy định cơ chế, chính sách về đầu tư, hỗ trợ phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp sáng tạo của TP Hà Nội (thực hiện Khoản 1; điểm d Khoản 3; Khoản 5 Điều 23 của Luật Thủ đô); Nghị quyết quy định hoạt động thử nghiệm có kiểm soát tại TP Hà Nội (thực hiện Điều 25 Luật thủ đô); Nghị quyết thông qua Đề án "Thành lập Sàn Giao dịch công nghệ Hà Nội"; Nghị quyết phê duyệt Đề án thí điểm thành lập Quỹ đầu tư mạo hiểm TP Hà Nội (Thực hiện Điều 36 của Luật Thủ đô); Nghị quyết thông qua Đề án thành lập Trung tâm đổi mới sáng tạo Hà Nội.

Lãnh đạo TP Hà Nội làm việc với các nhà khoa học nhằm thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết 03/NQ-CP của Chính phủ

Theo ông Trần Anh Tuấn, Giám đốc Sở Khoa học và công nghệ Hà Nội, các nghị quyết này không chỉ tạo hành lang pháp lý đồng bộ mà còn mở ra những cơ chế mới, vượt trội để thúc đẩy phát triển KHCN và đổi mới sáng tạo của Thủ đô.

Điểm nổi bật trong các nghị quyết trên là việc lần đầu tiên quy định cơ chế lập dự toán cho nhiệm vụ khoa học - công nghệ cấp cơ sở, kết hợp với chính sách thu hút nhân tài và cơ chế khoán chi linh hoạt, giúp đơn giản hóa thủ tục và tăng hiệu quả quản lý.

Song song, Hà Nội chủ động phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thông qua đầu tư hạ tầng, khuyến khích hợp tác công - tư, hỗ trợ doanh nghiệp trong chuyển giao công nghệ và khởi nghiệp sáng tạo theo từng giai đoạn phát triển mà không áp dụng mức trần cứng nhắc.

Đặc biệt, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) là chính sách chưa có tiền lệ, cho phép doanh nghiệp thử nghiệm sản phẩm, dịch vụ mới trong môi trường an toàn, tháo gỡ khoảng trống pháp lý và nâng cao sức cạnh tranh.

Bên cạnh đó, việc thành lập Sàn Giao dịch công nghệ, Quỹ đầu tư mạo hiểm và Trung tâm đổi mới sáng tạo Hà Nội sẽ tạo dựng hạ tầng hiện đại, nguồn vốn linh hoạt và không gian hội tụ tri thức - công nghệ - tài chính, biến Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu cả nước và khu vực.

Hiện, các dự thảo nghị quyết đã được công khai lấy ý kiến trên Cổng thông tin điện tử của TP, góp ý của các đơn vị liên quan, gửi Sở Tư pháp thẩm định và xin ý kiến phản biện xã hội qua Ủy ban MTTQ Việt Nam TP với hàng trăm ý kiến góp ý. Mới đây, UBND TP Hà Nội cũng đã tổ chức hội thảo lấy ý kiến chuyên gia vào các nghị quyết này.

Nhiều ý kiến cho rằng, đây là những Nghị quyết có tính tổng thể, liên thông, đặt nền tảng cho sự phát triển KHCN và đổi mới sáng tạo của Thủ đô; đồng thời, kỳ vọng khi được thông qua, các nghị quyết sẽ tạo cú hích, tiền đề để cho Thủ đô phát triển.

Tuy nhiên, khi triển khai, TP cần có cơ quan đầu mối, nhanh chóng xây dựng kế hoạch chi tiết, đặt ra mục tiêu cụ thể; đồng thời phải có cơ chế ưu đãi, hỗ trợ và bắt tay cùng doanh nghiệp để hiện thực hóa nghị quyết. TP cũng cần ban hành văn bản chỉ đạo chi tiết, tạo sự gắn kết chặt chẽ giữa cơ sở và các trường đại học trong quá trình chuyển đổi số cũng như đưa các địa phương vào hệ sinh thái đổi mới sáng tạo...

Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Lê Hồng Sơn, các nghị quyết trên sẽ không chỉ giải quyết yêu cầu trước mắt mà còn mang tính chiến lược, tạo hành lang pháp lý đặc thù, góp phần đưa Luật Thủ đô 2024 nhanh chóng đi vào cuộc sống, mở ra không gian phát triển mới cho Thủ đô.

Tuy nhiên, nghị quyết “hay” mới chỉ là bước đầu, quan trọng là khi ban hành phải “sống” được trong thực tiễn, tạo ra giá trị cụ thể cho Thủ đô.

Do đó, cần lưu ý 2 yêu cầu then chốt: Một là tính khả thi, tức phải gắn với nguồn lực cụ thể về hạ tầng vật lý, hạ tầng số, nguồn vốn từ ngân sách, xã hội hóa, cơ chế tổ chức, năng lực quản lý và giám sát. Hai là tính thực tiễn: Nghĩa là Hà Nội phải đi con đường của chính Hà Nội, xuất phát từ nhu cầu và thực tế riêng của Thủ đô để giải quyết bài toán của mình.

Lãnh đạo TP khẳng định, Hà Nội luôn mong muốn làm việc, cộng tác với những nhà khoa học “dám nghĩ, dám làm, muốn làm thật và làm được”.

Với tinh thần cởi mở, đồng hành, Hà Nội quyết tâm sớm ban hành 6 Nghị quyết chuyên đề, tạo động lực thúc đẩy mạnh mẽ hệ sinh thái KHCN và đổi mới sáng tạo, đưa Thủ đô trở thành trung tâm dẫn dắt cả nước trong kỷ nguyên kinh tế tri thức.

Hạnh Nguyên