Chinh phục lòng người bởi sự hiếu khách và chiều sâu văn hóa

Hà Nội là trung tâm chính trị, hành chính của Việt Nam, đồng thời là nơi lưu giữ cảm xúc, ký ức và bản sắc. Trong mắt người Việt và bạn bè quốc tế, Hà Nội hiện lên như một đô thị giàu truyền thống, kết tinh tinh thần Việt Nam qua nghìn năm văn hiến.

Tối 25/5/2025, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Phu nhân đã trải nghiệm không khí Thủ đô Việt Nam về đêm, dạo bờ hồ Hoàn Kiếm, tham quan đền Ngọc Sơn - một trong những địa điểm không thể bỏ qua của khách quốc tế khi đến Hà Nội

Với những hàng cây cổ thụ lặng lẽ, hồ nước dịu dàng, quán cà phê trầm mặc và những con phố rêu phong, Hà Nội trở thành chốn nghỉ chân thảnh thơi hiếm hoi cho nhiều nguyên thủ sau những chuyến công du đặc biệt. Mỗi bước chân nguyên thủ xuống phố là một lần Hà Nội khẳng định vị thế như một nơi đáng sống.

Năm 1999, UNESCO vinh danh Hà Nội là “Thành phố vì hòa bình” - đại diện duy nhất của Châu Á thời điểm đó. Tuy nhiên, giá trị không nằm ở danh hiệu, mà ở cách Hà Nội từng bước hiện thực hóa khái niệm hòa bình thông qua phát triển đô thị, ngoại giao văn hóa và nhịp sống cộng đồng.

Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ - Triều 2019 là minh chứng rõ nét. Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un chọn Hà Nội làm điểm gặp gỡ, cả thế giới đã hướng về Thủ đô của chúng ta - nơi đủ an toàn, đủ đằm sâu văn hóa để trở thành cầu nối hòa giải.

Ngày 23/1/2024, ngay sau khi đến Hà Nội, bắt đầu thăm cấp Nhà nước đến Việt Nam, Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier và phu nhân đã tham quan Văn Miếu - Quốc Tử Giám, dạo phố và thưởng thức cà phê

Thành phố còn là điểm đến của nhiều sự kiện quốc tế như Đại lễ Vesak Liên hợp quốc, Diễn đàn Kinh tế thế giới, các hội nghị ASEAN, APEC hay những hội thảo về khí hậu, giáo dục, đô thị bền vững. Hòa bình ở Hà Nội không chỉ thể hiện qua văn kiện mà còn hiện diện trên đường phố sạch đẹp, trong những buổi hòa nhạc ngoài trời, hay nụ cười thân thiện của người dân.

Hà Nội là một trong số ít thành phố mà nguyên thủ quốc gia có thể thoải mái bước xuống phố. Không cần tách biệt, không cần lớp bảo vệ dày đặc - họ vẫn an tâm dạo bộ, thưởng thức ẩm thực, trò chuyện cùng người dân.

Hơn hai mươi năm trước, Tổng thống Mỹ Bill Clinton đã để lại hình ảnh đẹp khi vươn tay bắt tay với thanh niên Việt Nam từ ban công một tòa nhà đối diện Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Khi xây dựng nhà hát Hồ Gươm, các kiến trúc sư tinh tế giữ lại chiếc cổng cổ kính của Trại Bảo an binh, nơi lực lượng cách mạng đã tước vũ khí địch vào ngày 19/8/1945

Năm 2016, hình ảnh Tổng thống Mỹ Barack Obama ăn bún chả, uống bia Hà Nội, trò chuyện với đầu bếp trên phố Lê Văn Hưu đã trở thành biểu tượng. Cử chỉ ấy không hề được dàn dựng mà là kết quả từ cảm giác an toàn, thân thiện mà Thủ đô Hà Nội mang lại.

Tổng thống Mỹ không phải trường hợp duy nhất. Hoàng tử William của Vương quốc Anh - trong khuôn khổ Hội nghị Phòng, chống buôn bán động vật hoang dã trái phép (2016) - đã dạo phố cổ, thăm đền Ngọc Sơn, uống cà phê vỉa hè như bao người dân Hà Nội khác.

Năm 2017, Thủ tướng Canada Justin Trudeau đạp xe quanh hồ Hoàn Kiếm, chơi đàn cùng sinh viên Đại học Văn hóa. Tổng thống Pháp François Hollande từng ghé quán cà phê Lâm, mua sách trên Phố 19/12… Đó là những hình ảnh giản dị, đậm tinh thần giao lưu văn hóa.

CEO Apple Tim Cook dạo Hồ Gươm, chụp ảnh, quay video cùng nhà sáng tạo Việt (Ảnh: X/Tim Cook)

Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken nghe nhạc Jazz tại câu lạc bộ Quyền Văn Minh - một không gian nghệ thuật bản địa đặc sắc. Thủ tướng Úc Anthony Albanese thưởng thức bánh mì, bia hơi và các món ăn đường phố Hà Nội, vui vẻ “1, 2, 3 dzô” cùng thực khách trong một quán nhỏ giữa phố cổ. Ngoại trưởng Úc Penny Wong dạo hồ Gươm, nhâm nhi cà phê trứng trên phố Đinh Tiên Hoàng.

Chủ tịch Tập đoàn NVIDIA Jensen Huang cũng có buổi dạo phố cổ, thưởng thức các món nhậu bình dân như nem tai, chân gà nướng, bia Trúc Bạch tại phố Tạ Hiện - nơi ông bày tỏ sự thích thú với sự sôi động và tinh tế của ẩm thực Hà Nội.

Thủ tướng Romania Dacian Cioloș dùng bữa tối tại một nhà hàng đặc sản vùng cao trên phố Phùng Hưng, nơi có món beefsteak bò Cao Bằng và xôi nếp nương, hoa quả đặc biệt ấn tượng.

Chủ tịch Tập đoàn NVIDIA Jensen Huang giao lưu với người dân Thủ đô Hà Nội (Ảnh: Dân trí)

Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk-yeol cùng phu nhân đi bộ ven hồ Gươm, điểm tâm sáng tại một nhà hàng Việt; Thủ tướng Luxembourg thăm Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Bảo tàng Mỹ thuật; Thủ tướng Đức cuối năm 2022 thăm phố cổ, xem nghệ thuật thư pháp tại Văn Miếu.

Ngày 15/4/2024, sau khi thưởng thức cà phê trứng ở một nhà hàng trên phố Hàng Bè với mẹ con ca sĩ Mỹ Linh vào buổi sáng, CEO Apple tiếp tục đến một quán cà phê ở phố Hai Bà Trưng trong buổi chiều để gặp gỡ các nhà sáng tạo nội dung Việt.

Gần đây nhất, trong chuyến thăm cấp nhà nước tại Việt Nam từ ngày 25 - 27/5, Tổng thống Macron và phu nhân dành thời gian trong ngày cuối ghé nhà hàng Madame Hiền trên phố Hàng Bè, Hà Nội. Thực đơn cũng dựa trên thói quen ăn uống của Tổng thống Macron, gồm 4 món bún riêu cua đồng rau răm; mâm khai vị với bánh cuốn, gỏi cuốn, nem rán, nộm bưởi; món chính là cá tuyết, tôm và mực hấp lá sen, ăn cùng rau muống xào tỏi Lý Sơn và canh chua; tráng miệng bánh chocolate và kem vừng đen. Điểm nhấn trong thực đơn là món hải sản hấp lá sen tươi Hồ Tây chưa từng phục vụ tại nhà hàng.

CEO Apple thưởng thức cà phê trứng trong khuôn viên biệt thự Pháp cổ giữa lòng Hà Nội (Ảnh: X/Tim Cook)

Những hình ảnh ấy không thể dàn dựng. Chúng là kết tinh từ một đô thị an toàn, nơi văn hóa tiếp biến chan hòa, lòng người cởi mở. Hà Nội đủ gần gũi, đủ thân thiện để người đứng đầu các quốc gia cảm thấy an yên trong một cuộc sống rất riêng giữa lòng Thủ đô ngàn năm văn hiến.

Nếu có điều gì khiến Hà Nội trở nên đáng sống thì đó không phải những tòa nhà cao tầng, những con phố rêu phong cổ kính mà là sự cân bằng giữa hiện đại và truyền thống, giữa chuyển động và tĩnh lặng, giữa tiện nghi và tinh thần.

Một sáng mùa thu bên hồ Tây, nghe tiếng chuông chùa Trấn Quốc văng vẳng; buổi tối cuối tuần tại phố đi bộ Hồ Gươm, các nghệ sĩ đường phố trình diễn múa rối, kéo nhịp đàn trong vòng tròn trẻ thơ; cà phê trứng Nguyễn Hữu Huân, chợ hoa Quảng Bá khi trời còn chưa sáng… tất cả làm nên một Hà Nội sâu lắng và khó quên.

Chủ tịch Tập đoàn NVIDIA Jensen Huang giao lưu với người dân Thủ đô Hà Nội

Không gian công cộng như phố sách 19/12, Nhà hát Lớn, phố đi bộ, công viên Hòa Bình, công viên Yên Sở... đang trở thành điểm đến hấp dẫn với người dân và du khách quốc tế. Tại đó, người ta tìm thấy văn hóa đọc, nghệ thuật đương đại, nhịp sống cộng đồng - thứ chất sống tạo nên bản sắc Hà Nội.

Hệ thống giao thông công cộng đang liên tục được cải tiến: buýt điện VinBus, metro Cát Linh - Hà Đông, Nhổn - Ga Hà Nội… góp phần hình thành mạng lưới giao thông xanh, giảm ô nhiễm và khuyến khích lối sống bền vững. Các chỉ số về giáo dục, y tế, môi trường, bình đẳng giới tại Hà Nội ngày càng được cải thiện, được các tổ chức quốc tế như UN-Habitat, UNDP, World Bank ghi nhận.

Hà Nội hôm nay đang triển khai quy hoạch phát triển mới đến 2030, tầm nhìn 2050. Thành phố hướng tới không chỉ tăng trưởng kinh tế, mà còn kiến tạo một đô thị toàn cầu - xanh, thông minh và nhân văn. Hà Nội đang chuyển mình thành trung tâm sáng tạo của ASEAN, với chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa, nghệ thuật cộng đồng và bảo tồn di sản. Hạ tầng giao thông được kết nối liên vùng, không gian xanh mở rộng theo vành đai sinh thái, sông hồ được phục hồi, dữ liệu mở và chính quyền điện tử đang hình thành.

Biệt thự Pháp cổ số 49 Trần Hưng Đạo (quận Hoàn Kiếm, Hà Nội)

Cùng với đó là quá trình nuôi dưỡng các giá trị đô thị như giao thông văn minh, ứng xử công sở, đạo đức công dân - thông qua giáo dục thanh thiếu niên và các chương trình hành vi đô thị.

Không phải ngẫu nhiên sau mỗi chuyến công du, các nguyên thủ quốc gia đều dành lời cảm ơn sâu sắc cho Hà Nội. Không đơn thuần vì thành công từ các chuyến thăm ngoại giao đặc biệt mà bởi họ đã thực sự được sống tại một thành phố trọn vẹn niềm tin và cảm xúc. Hà Nội không chỉ là Thủ đô của một quốc gia, đó còn là thủ đô của lòng người. Nơi ấy không ngừng chuyển mình nhưng vẫn giữ được tình người, sự thanh lịch, văn minh, ký ức và khát vọng.

Mỗi góc phố, mỗi món ăn, mỗi hàng cây đều có thể trở thành lý do để quay lại, để thương, để nhớ, để sống. Một thành phố đáng sống không cần phô trương, chỉ cần ai đó tự mình bước xuống phố là đã thấy đủ đầy.

Hoàng Châu