“Hiến kế” tháo gỡ khó khăn trong xây dựng nông thôn mới Hà Nội

Hà Nội đã đạt những thành công lớn trong xây dựng nông thôn mới (NTM). Tuy nhiên, thành phố vẫn rất cần những giải pháp đồng bộ, sát thực tiễn để tiếp tục duy trì những thành công đã đạt được cũng như hoàn thành được mục tiêu lớn trong xây dựng NTM.

Thành công và thách thức

Theo ông Chu Phú Mỹ - Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội, sau hơn 3 năm triển khai, chương trình xây dựng NTM (NTM) của TP đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Từ xuất phát điểm thấp (một số xã chỉ có 1 tiêu chí đạt và cơ bản đạt vào năm 2010), đến nay các xã đã đạt và cơ bản đạt từ 8 tiêu chí trở lên. Đến hết năm 2013, Hà Nội đã có 50 xã (chiếm gần 13% tổng số xã) hoàn thành NTM, dẫn đầu cả nước; 151/386 xã đạt và cơ bản đạt từ 14 - 18 tiêu chí; 150/386 xã đạt và cơ bản đạt từ 10 - 13 tiêu chí; 47/386 xã đạt và cơ bản đạt từ 5 - 9 tiêu chí. Năm 2014, mục tiêu của TP là hoàn thành xây dựng NTM cho 60 xã, tiến tới hoàn thành 161 xã trong năm 2015.

Tuy nhiên, ông Chu Phú Mỹ cũng nhìn nhận những khó khăn trong quá trình triển khai xây dựng NTM trên địa bàn TP đang vấp phải như khó khăn về vốn, đấu giá đất, đưa cơ giới hóa vào đồng ruộng, huy động sức dân và doanh nghiệp cho xây dựng NTM. Ngoài ra, Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội cũng đánh giá, một số tiêu chí NTM hiện nay còn chưa phù hợp với thực tế, cần phải được nghiên cứu điều chỉnh mới giúp các địa phương về đích…

Đưa cơ giới hóa vào nông nghiệp ở Hà Nội

Ông Mỹ lấy ví dụ, ở các xã đã hoàn thành xây dựng NTM, nhiều dự án chuyển đổi sản xuất được đặt ra tại Đề án xây dựng NTM vẫn còn “giậm chân tại chỗ” khiến các địa phương lúng túng, khó duy trì, nâng cao mức sống bền vững cho nhân dân. Trong khi đó, sản xuất nông nghiệp một số nơi nhất là vùng xa trung tâm vẫn mang tính truyền thống là chính, do đó thu nhập còn thấp, không ổn định. Số lượng mô hình, nhất là số mô hình ứng dụng kĩ thuật công nghệ cao có hiệu quả chưa nhiều, chưa có nhiều vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh quy mô lớn…

Nhiều kế sách xây dựng NTM

Tọa đàm “Bàn giải pháp tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy chương trình xây dựng NTM” được tổ chức tại huyện Đan Phượngmới đây đã có nhiều tham luận từ các địa phương, sở, ngành được đưa ra để chia sẻ những kinh nghiệm cũng như đưa ra kiến nghị, đề xuất nhằm tháo gỡ khó khăn, tồn tại trong triển khai xây dựng NTM, đặc biệt là những khó khăn về kinh phí, chuyển đổi cơ cấu kinh tế, những bất cập trong các chính sách hỗ trợ trong triển khai xây dựng NTM và những tiêu chí còn chưa phù hợp với thực tiễn của TP Hà Nội.

Chia sẻ kinh nghiệm của huyện dẫn đầu TP Hà Nội trong xây dựng NTM, ông Nguyễn Tất Thắng, Bí thư Huyện ủy Đan Phượng cho biết: Huyện đã tập trung vào xây dựng hạ tầng kĩ thuật, phát triển sản xuất, nâng cao đời sống của nông dân gắn với đảm bảo an sinh xã hội... Đặc biệt, Đan Phượng đã xác định 2 khâu đột phá là: Đấu giá đất, giải phóng mặt bằng và chuyển đổi cơ cấu kinh tế.

Trong khi đó, ông Phương Văn Liểu - Chủ tịch UBND xã Tản Hồng, huyện Ba Vì lại giới thiệu kinh nghiệm của địa phương là coi tuyên truyền là vấn đề cốt yếu, tạo sức lan tỏa. “Chúng tôi đã làm tốt công tác tuyên truyền và coi đây là vấn đề cốt yếu tạo sức lan tỏa rộng khắp về xây dựng NTM trên địa bàn. Phát động phong trào toàn dân chung sức xây dựng NTM gắn với DĐĐT. Trong công tác dồn điền đổi thửa, ngoài làm tốt công tác tuyên truyền, vận dụng tốt các quy định hiện có, điều cốt lõi đi đến thành công là cán bộ, đảng viên trong xã phải bám sát đồng ruộng, làm tốt công tác quy hoạch, công khai dân chủ và gương mẫu đi đầu, sẵn sàng nhận nơi ruộng xấu để tạo niềm tin trong nhân dân”, ông Liểu chia sẻ.

Cùng với những kinh nghiệm hay, nhiều địa phương cũng đưa ra những đề xuất, kiến nghị về cơ chế, chính sách để tháo gỡ những vướng mắc trong xây dựng NTM hiện nay tại địa phương. Ông Đoàn Văn Trọng, Phó Chủ tịch UBND huyện Mê Linh đưa ra kiến nghị cần có cơ chế đặc thù trong đấu giá đất xen kẹt cho huyện này. “Trong giai đoạn hiện nay, nguồn kinh phí để ứng trước mua vật tư là rất khó thực hiện do nguồn ngân sách từ huyện đến xã hạn chế. Mặt khác, do suy thoái kinh tế, việc huy động doanh nghiệp kinh doanh vật tư cho ứng trước cũng rất khó khăn”, ông Trọng cho biết.

Xã Đại Áng, huyện Thanh Trì lại đưa ra đề xuất thành phố đơn giản hóa hơn nữa các thủ tục hành chính trong xây dựng NTM. Theo ông Trần Quốc Oai, Bí thư Đảng ủy xã Đại Áng, để duy trì và phát huy kết xây dựng NTM, đặc biệt là việc không ngừng nâng cao thu nhập và đời sống nhân dân (để năm sau cao hơn năm trước), Đại Áng kiến nghị thành phố sớm có cơ chế và quy định thông thoáng nhằm tạo điều kiện cho người nông dân sản xuất kinh doanh ngay trên mảnh đất, thửa ruộng của mình. Đặc biệt, đối với dự án chuyển đổi từ cây trồng kém hiệu quả sang nuôi trồng thủy sản, kết hợp dịch vụ, dự án trồng hoa cây cảnh, chủ đầu tư nên được tạo điều kiện về thủ tục hành chính, sớm bố trí kinh phí đầu tư hạ tầng cho 67 ha nuôi trồng thủy sản tập trung của xã để khai thác tốt tiềm năng, thế mạnh của địa phương.

Cũng liên quan đến vấn đề sở hữu đất nông nghiệp, ông Đoàn Văn Ngọc, Bí thư Đảng ủy xã Võng Xuyên, huyện Phúc Thọ lại đề xuất nên giao cho cấp huyện được thực hiện các thủ tục về đấu giá, giao đất.

Sẽ có chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp CNC

Từ những kinh nghiệm cũng như những đề xuất của các địa phương, Phó Chủ tịch UBND TP Trần Xuân Việt nhấn mạnh, trong thời gian tới, Thành phố cần tập trung rà soát các chính sách đã ban hành, đồng thời ban hành chính sách hỗ trợ trong xây dựng NTM. Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội cho biết thông tin, dự kiến cuối năm 2014 sẽ trình UBND Thành phố ban hành chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao.

Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trần Xuân Việt yêu cầu các sở, ngành rà soát cơ chế quản lí, điều hành, cải cách cơ chế quản lí để đảm bảo thủ tục nhanh gọn, thuận tiện và tăng cường phân cấp cho địa phương. Đồng thời, tiếp tục tổ chức các lớp đào tạo tập huấn về xây dựng NTM cho các huyện, thị xã và báo cáo đề xuất HĐND TP tăng cường nguồn lực cho xây dựng NTM. Đối với các huyện, thị xã, Phó chủ tịch UBND TP Hà Nội yêu cầu cần tập trung mọi nguồn lực để hoàn thành 60 xã NTM trong năm 2014.

Hoàng Hương