Khát vọng làm chủ công nghệ, khởi nghiệp từ giảng đường

Không để ý tưởng chỉ nằm trên giấy

“Aware Drive - Hệ thống giám sát và duy trì độ tỉnh táo cho tài xế bằng công nghệ sóng não” là sản phẩm nghiên cứu và phát triển bởi một nhóm sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội. Ý tưởng bắt nguồn từ một vấn đề nhức nhối của xã hội: Tai nạn giao thông do thiếu tỉnh táo khi lái xe.

Bạn Trần Văn Lực, sinh viên ngành Khoa học máy tính, Đại học Bách khoa Hà Nội, hiện là Giám đốc Công ty Cổ phần Awake Drive cho biết, nhóm nhận thấy phần lớn các thiết bị cảnh báo ngủ gật trên thị trường hiện nay chủ yếu dựa vào camera. Những sản phẩm này chỉ phát hiện khi dấu hiệu buồn ngủ đã quá rõ rệt như ngáp liên tục, mắt lờ đờ hay đầu gật gù. Từ thực tế đó, nhóm đã đặt câu hỏi: Liệu có cách nào phát hiện trạng thái buồn ngủ sớm hơn, từ gốc rễ của vấn đề?

Các thành viên của Aware Drive

Câu trả lời của Awake Drive nằm ở công nghệ sóng não. Dưới sự dẫn dắt của TS Trịnh Văn Chiến, giảng viên Trường Công nghệ Thông tin và Truyền thông, Đại học Bách khoa Hà Nội, nhóm đã phát triển một hệ thống gồm thiết bị đeo tai đo sóng não kết hợp với phần mềm Awake Drive trên điện thoại.

“Khi người dùng đeo thiết bị, dữ liệu sóng não sẽ được truyền về điện thoại qua Bluetooth. Nếu tỉnh táo, suy nghĩ nhanh, tần số sóng não cao. Ngược lại, khi buồn ngủ, suy nghĩ chậm và tần số sóng não cũng chậm đi”, Trần Văn Lực giải thích. Dựa trên sự thay đổi này, hệ thống có thể phát hiện sớm trạng thái buồn ngủ, từ đó đưa ra cảnh báo nhẹ nhàng, phù hợp, giúp tài xế chủ động điều chỉnh trước khi rơi vào tình huống nguy hiểm.

Điểm khác biệt của Awake Drive ở tư duy tiếp cận vấn đề, thay vì “chữa cháy”, nhóm chọn cách phòng ngừa từ sớm, an toàn và nhân văn hơn. Với Awake Drive, nhóm đã sớm xác định, nghiên cứu phải đi cùng ứng dụng. Các bạn trẻ quyết định khởi nghiệp ngay khi còn là sinh viên, thành lập Công ty Cổ phần Awake Drive với một niềm tin rất rõ ràng: Đưa sản phẩm tốt ấy đến tay người tiêu dùng.

Tháng 10/2024, dự án gọi vốn thành công 25.000 USD từ Quỹ đầu tư khởi nghiệp sáng tạo Bách khoa Hà Nội (BK Fund) cho giai đoạn nghiên cứu và phát triển sản phẩm, đồng thời chính thức thành lập doanh nghiệp. Bên cạnh đó, Awake Drive cũng nhận được nhiều cam kết đầu tư, sẵn sàng rót vốn khi sản phẩm được thương mại hóa.

Thiết bị duy trì tỉnh táo cho lái xe bằng công nghệ sóng não

Tuy nhiên, con đường khởi nghiệp chưa bao giờ bằng phẳng. “Thời gian đầu, chúng mình chấp nhận không có lương. Ngoài học tập và hoàn thành đồ án tốt nghiệp, mỗi thành viên còn phải đi làm thêm ở các công ty khác để có tiền duy trì start-up”, Lực kể.

Dù vậy, nhóm vẫn kiên trì theo đuổi mục tiêu trở thành doanh nghiệp tiên phong trong ứng dụng công nghệ sóng não vào các giải pháp an toàn giao thông, việc làm và chăm sóc sức khỏe. Theo kế hoạch, năm 2026, sau khi hoàn tất kiểm nghiệm và được cấp phép, Awake Drive sẽ chính thức đưa sản phẩm ra thị trường Việt Nam.

Khởi nghiệp xanh từ enzyme dứa Việt Nam

Cũng mang tinh thần ấy, một câu chuyện khởi nghiệp khác của sinh viên Thủ đô đang thu hút sự chú ý, đó là hành trình xây dựng thương hiệu tẩy rửa sinh học Softie từ enzyme chiết xuất từ vỏ quả dứa Việt Nam.

Năm sinh viên đến từ 3 trường đại học gồm: Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Ngoại thương và Trường Đại học Công nghệ (ĐHQG Hà Nội) - đã cùng nhau thành lập công ty khởi nghiệp ngay khi còn ngồi trên ghế giảng đường. Họ biến một sản phẩm nghiên cứu trong phòng thí nghiệm thành nước giặt, nước lau đa năng thân thiện với môi trường, hướng tới góp phần phát triển nền kinh tế xanh.

Phạm Minh Long Hải, sinh viên Đại học Bách khoa Hà Nội, giữ vai trò Chủ tịch Hội đồng quản trị. Hải là gương mặt quen thuộc của nhiều cuộc thi khởi nghiệp, với gần 10 lần “chinh chiến” và loạt thành tích như Quán quân Khởi nghiệp cùng Kawai 2023, TechStart 2023, SV Startup 2024, Bệ phóng khởi nghiệp 2024.

Sản phẩm nước giặt Softie thu hút sự chú ý của khách hàng

Ý tưởng nước giặt enzyme dứa khởi nguồn từ dự án Repaws - sản phẩm chăm sóc thú cưng làm từ phụ phẩm vỏ dứa, từng giành Quán quân I-Startup 2025. Trong quá trình nghiên cứu sâu hơn, nhóm nhận ra tiềm năng lớn của enzyme bromelain trong dứa, có khả năng phân hủy protein, dầu mỡ và vết bẩn hữu cơ mà không cần hóa chất mạnh.

“Khi thử nghiệm trên quần áo trẻ nhỏ, enzyme dứa làm sạch hiệu quả nhưng rất dịu nhẹ, an toàn với làn da nhạy cảm. Điều đó khiến chúng mình nghĩ đến một giải pháp giặt giũ từ thiên nhiên cho các gia đình có trẻ nhỏ”, Hải chia sẻ.

Tháng 11/2024, dự án bắt đầu được ươm mầm trong phòng thí nghiệm Đại học Bách khoa Hà Nội. Đến tháng 3/2025, phiên bản sản phẩm đầu tiên ra đời và liên tục được cải tiến dựa trên phản hồi người dùng.

Tháng 4/2025, Công ty CP Công nghệ Tài chính xanh chính thức được thành lập, sản xuất và kinh doanh nước giặt, nước lau đa năng Softie. “Chúng tôi muốn có pháp nhân để kinh doanh minh bạch, đóng thuế, trả lương đúng luật và có trách nhiệm với lựa chọn khởi nghiệp của mình”, Hải nói.

Nhóm bạn trẻ mang đến sản phẩm thân thiện với người tiêu dùng

Tháng 8/2025, Softie bắt đầu sản xuất hàng loạt với gần 9.000 chai sản phẩm, trị giá hơn 300 triệu đồng. Áp lực vốn, đầu ra và niềm tin thị trường là thử thách không nhỏ. Nhóm bán hàng trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, từ cây xăng, hiệu thuốc đến các cửa hàng tạp hóa nhỏ.

Thời gian đầu, chủ yếu là người thân, bạn bè mua ủng hộ. Dần dần nhờ phản hồi tích cực, nhóm bắt đầu có những đơn hàng thực sự từ khách hàng. Để chiếm được lòng tin của khách hàng, Softie đã nỗ lực đạt các chứng nhận quốc tế như ISO 9001:2015, HACCP và OCOP 4 sao.

Theo nhóm bạn trẻ, Softie không chỉ bán nước giặt, mà theo đuổi sứ mệnh phụng sự nền kinh tế xanh, vận hành theo triết lý “Ecom first - xanh ở mọi điểm chạm”. Trong thời gian tới, Softie đặt mục tiêu đưa sản phẩm vào hệ thống siêu thị, cửa hàng mẹ và bé, mở rộng dây chuyền sản xuất và trở thành thương hiệu sinh học Việt Nam uy tín.

Từ Awake Drive đến Softie, có thể thấy rõ một thế hệ người trẻ Việt Nam dám khởi nghiệp từ tri thức, dám chịu rủi ro và dám theo đuổi những giá trị bền vững. Họ không chỉ tạo ra sản phẩm, mà còn đang góp phần kiến tạo tương lai, nơi công nghệ, môi trường và con người cùng phát triển hài hòa.

Nguyễn Dũng