Tạo cơ hội việc làm cho lao động “hậu xuất khẩu” về nước

Ảnh minh họa

Bài liên quan

8 cảnh báo cho người lao động khi tham gia chương trình IM Japan

Nâng cao năng lực cán bộ làm công tác xuất khẩu lao động tại huyện nghèo

Định hướng hợp tác lao động việc làm với Bungari và Rumani

Thí điểm hai ngành nghề đưa lao động Việt Nam đi làm việc tại Thái Lan

Nhiều lao động sau khi về nước không tìm được việc làm

Hàng năm có rất nhiều lao động Việt Nam hết hạn hợp đồng trở về nước, họ được xem là nguồn nhân lực hiệu quả khi họ đã được tích lũy kinh nghiệm, kỹ năng tác phong làm việc công nghiệp và trình độ ngoại ngữ, những người từng đi xuất khẩu lao động được xem là nguồn lao động có tay nghề, chất lượng cao.

Với những ưu thế đó, họ sẽ dễ dàng tìm được nhiều công việc phù hợp với khả năng. Tuy nhiên, có một nghịch lý là nhiều lao động sau khi hết hợp đồng làm việc tại nước ngoài trở về nước vẫn không tìm được việc làm phù hợp, dù được đào tạo và có kỹ năng nghề cao. Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp trong nước lại đang thiếu hụt lao động có tay nghề, trình độ.

Theo khảo sát của Viện Khoa học Lao động và Xã hội, hiện nhiều tỉnh thành không nắm được số liệu lao động đi làm việc ở nước ngoài về nước, cũng không có sự tư vấn, hỗ trợ để họ có thể tìm được việc làm ổn định. Nhiều địa phương mới chỉ quan tâm đưa người đi xuất khẩu lao động chứ chưa quy định trách nhiệm cụ thể trong việc tổng hợp, đánh giá nguồn lực lao động đi làm việc ở nước ngoài trở về theo địa bàn, ngành nghề, trình độ, tuổi tác, giới tính, nguyện vọng... Bên cạnh đó, việc thực thi các quy định hỗ trợ tạo việc làm cho lao động xuất khẩu sau khi về nước còn thiếu những hướng dẫn cụ thể về trách nhiệm của chính quyền địa phương, cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp xuất khẩu lao động và hệ thống hỗ trợ việc làm.

Khảo sát của Bộ LĐ-TB&XH cũng cho thấy, tâm lý lo ngại khó tìm được việc làm khi về nước là một trong những nguyên nhân khiến người lao động tìm cách cư trú bất hợp pháp ở nước ngoài sau khi hết hợp đồng làm việc. Hiện một số huyện có nhiều lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc đã bị tạm dừng tuyển dụng lao động mới. Thực tế đó cho thấy, khâu kết nối giữa người lao động đi làm việc tại nước ngoài về nước với các doanh nghiệp cần được đẩy mạnh hơn nữa.

Trong bối cảnh đó, giải quyết việc làm sau hồi hương cho các lao động sau khi xuất khẩu lao động là vấn đề rất cần quan tâm để giảm thiếu số lao động trốn ở lại sau khi hết hợp đồng, cũng như khai thác nguồn lao động có kỹ năng này.

Kết nối lao động về nước với các doanh nghiệp

Để kết nối lao động về nước với các doanh nghiệp lại với nhau, hiện nhiều địa phương đã phối hợp với Trung tâm dịch vụ việc làm tổ chức phiên giao dịch việc làm dành riêng cho người lao động xuất khẩu về nước.

Trung tâm Lao động ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH) cũng đã phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức hàng chục phiên giao dịch việc làm, đồng thời đăng ký tìm việc và giới thiệu việc làm online cho đối tượng này trên website của trung tâm, tạo điều kiện cho hàng nghìn lượt người lao động tìm việc... Tuy nhiên, số lao động được giải quyết việc làm vẫn chưa tương xứng với tiềm năng và tốc độ phát triển nhanh, nhu cầu lớn về lực lượng lao động trẻ có trình độ tay nghề của các khu công nghiệp, các công ty, tập đoàn nước ngoài. Thực tế hiện có nhiều doanh nghiệp FDI đang hoạt động tại Việt Nam có nhu cầu lớn đối với nguồn lao động này, nhưng lại thiếu “mối” kết nối doanh nghiệp với người lao động.

Để khắc phục sự lãng phí nguồn nhân lực “hậu xuất khẩu”, ngoài việc hoàn thiện khung pháp lý, các cơ chế chính sách hỗ trợ lao động di cư, các chuyên gia lao động cho rằng, ngay khi có kế hoạch đưa người đi làm việc ở nước ngoài thì ngành chức năng, doanh nghiệp xuất khẩu và các địa phương cần phối hợp thiết lập ngân hàng dữ liệu về người xuất khẩu lao động khi trở về, quản lý thông tin về trình độ, nghề nghiệp, thị trường lao động; xây dựng phương án cung ứng nguồn nhân lực chất lượng cho các doanh nghiệp khi người lao động hết hạn hợp đồng về nước. Cùng với đó, Trung tâm Dịch vụ việc làm cần tiếp tục đổi mới hoạt động các phiên giao dịch nhằm kết nối cung - cầu lao động với doanh nghiệp tích cực, hiệu quả hơn...

Người lao động sau đi được kết nối với doanh nghiệp sẽ có được cơ hội việc làm cao hơn, đồng thời doanh nghiệp cũng có được nguồn nhân lực vừa có kinh nghiệm, vừa có kĩ năng.

Hồng Trịnh