Vụ việc SCB không thuộc phạm vi của Kiểm toán Nhà nước

Sáng 5/6, chất vấn Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn, đại biểu Mai Văn Hải (đoàn Thanh Hóa) cho biết: Vụ việc của ngân hàng SCB xảy ra trong thời gian vừa qua được cử tri và Nhân dân đặc biệt quan tâm, theo dõi. Theo thông tin đại chúng cho thấy nhiều công ty kiểm toán đã kiểm toán, báo cáo tài chính của SCB tuy nhiên không phát hiện ra được dấu hiệu bất thường tại ngân hàng này.

Đại biểu Mai Văn Hải đề nghị Tổng Kiểm toán cho biết vai trò, trách nhiệm của Kiểm toán Nhà nước đối với các vụ việc như vụ việc của ngân hàng SCB vừa qua?

Đại biểu Quốc hội Mai Văn Hải nêu câu hỏi chất vấn

Trả lời đại biểu, Tổng Kiểm toán Nhà nước Ngô Văn Tuấn cho biết, SCB bị truy tố và được xét xử với 3 tội danh: Thao túng thị trường chứng khoán; chiếm đoạt tài sản; nhận và đưa hối lộ.

Ông Tuấn khẳng định, Ngân hàng SCB không thuộc đối tượng, không thuộc phạm vi của Kiểm toán Nhà nước, mà thuộc phạm vi kiểm toán độc lập. Bởi SCB là công ty đại chúng nên buộc phải kiểm toán độc lập. Trách nhiệm thuộc về doanh nghiệp kiểm toán độc lập cho ngân hàng này.

"Chia lửa" với Tổng Kiểm toán Ngô Văn Tuấn về nội dung này, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết, chúng ta có 2 hệ thống kiểm toán.

Thứ nhất, Kiểm toán Nhà nước là cơ quan kiểm toán độc lập, do Quốc hội thành lập và thực hiện theo pháp luật. Kiểm toán Nhà nước với nguyên tắc và phạm vi thực hiện sẽ tiến hành hoạt động kiểm toán đối với những đơn vị có tài sản, có tiền của Nhà nước.

Tổng Kiểm toán Nhà nước trả lời chất vấn trước Quốc hội

Theo đánh giá của Bộ trưởng Bộ Tài chính, Kiểm toán Nhà nước có quy trình chặt chẽ, chất lượng tốt; việc áp dụng công nghệ cao, công nghệ thông tin trong kiểm toán đang được thực hiện rất nổi trội. Đây là một trong những cơ quan hàng đầu trong thực hiện kiểm toán và thanh tra về đầu tư.

Nhánh thứ hai là hệ thống kiểm toán độc lập, thực hiện theo luật kiêm toán độc lập, tức là cung cấp các dịch vụ kiểm toán cho các doanh nghiệp.

Tổ chức cung cấp này gồm những người hành nghề kiểm toán độc lập; doanh nghiệp kiểm toán độc lập; các doanh nghiệp nước ngoài có chi nhánh kiểm toán đặt tại Việt Nam. Những đối tượng này sẽ thực hiện hợp đồng kiểm toán để thực hiện dịch vụ kiểm toán báo cáo tài chính; kiểm toán dự án đầu tư hoặc kiểm toán một công việc mà do doanh nghiệp thuê.

Kiểm toán độc lập sẽ phối hợp với Kiểm toán Nhà nước thông qua vấn đề hợp đồng, trưng dụng để thực hiện kiểm toán theo yêu cầu của Kiểm toán Nhà nước.

Bộ Tài chính thực hiện đúng quy định của Luật Kiểm toán Nhà nước về quản lý chất lượng kiểm toán; Bộ không trực tiếp thực hiện kiểm toán. Theo đó, Bộ Tài chính quản lý chất lượng kiểm toán thông qua việc ban hành các cơ chế, chính sách, ban hành chiến lược, thanh tra, kiểm tra, giám sát đối với các tổ chức kiểm toán này.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc phát biểu tại phiên chất vấn

Bộ trưởng Hồ Đức Phớc cho biết, trong 2 năm vừa qua, Bộ Tài chính đã tiến hành thanh tra, kiểm tra 20 doanh nghiệp kiểm toán; kiểm tra 62 hồ sơ kiểm toán.

Đến năm 2024, Bộ đã đưa ra kế hoạch sẽ thực hiện kiểm tra 20 đến 24 doanh nghiệp, trong đó có 8 doanh nghiệp có lợi ích công chúng trong lĩnh vực chứng khoán. Như vây, Bộ đã tập trung nâng cao chất lượng kiểm toán độc lập thông qua bồi dưỡng, tập huấn, cấp phép và thanh tra, kiểm tra đúng theo quy định của pháp luật.

Về ý kiến của đại biểu liên quan SCB, Bộ trưởng Tài chính cho biết dù Kiểm toán Nhà nước không kiểm toán SCB nhưng cũng có những lưu ý, kiến nghị.

Với kiểm toán độc lập, giai đoạn 2012-2016, SCB thuê E&Y thực hiện, giai đoạn 2017-2019 SCB thuê Deloitte thực hiện, giai đoạn 2020-2022 thì thuê KPMG thực hiện. Quá trình thực hiện việc kiểm toán này có những thiếu sót, sai phạm, có vấn đề cơ quan công tố xử lý vụ án.

"Sắp tới với vai trò, chức năng nhiệm vụ được giao, chúng tôi tiếp tục nâng cao chất lượng kiểm toán độc lập", Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết.

Hạnh Nguyên