Thúc đẩy sáng tạo, bảo tồn di sản ở Hà Nội

Trung tâm công nghiệp văn hoá trong bối cảnh mới

Trung tâm công nghiệp văn hóa là các cơ sở hoặc khu vực được thành lập nhằm tập trung phát triển các ngành công nghiệp văn hóa như nghệ thuật biểu diễn, mỹ thuật, thiết kế, truyền thông, sản xuất nội dung số, thời trang và các ngành sáng tạo khác.

Các mục đích chính như: Thúc đẩy công nghiệp văn hóa nhằm tạo môi trường thuận lợi để sản xuất và kinh doanh các sản phẩm, dịch vụ văn hóa có giá trị kinh tế cao, đóng góp vào GDP Thủ đô; Bảo tồn và phát huy di sản để kết hợp giá trị văn hóa truyền thống (di sản vật thể, phi vật thể, làng nghề) với công nghệ hiện đại để bảo tồn và quảng bá bản sắc Hà Nội.

Cùng với đó nhằm khuyến khích đổi mới sáng tạo để cung cấp không gian thử nghiệm có kiểm soát cho công nghệ, sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới, xây dựng hệ sinh thái sáng tạo.

Trung tâm cũng góp phần thu hút đầu tư và du lịch khi trở thành điểm đến hấp dẫn, thu hút du khách trong và ngoài nước, đồng thời tạo việc làm và nâng cao đời sống người dân.

Hoàng Thành Thăng Long là điểm đến của du khách trong và ngoài nước khi du lịch Hà Nội

Hà Nội, với 6.489 di tích lịch sử văn hóa, 1.793 di sản văn hóa phi vật thể và 1.350 làng nghề, sở hữu tiềm năng lớn để phát triển các trung tâm công nghiệp văn hóa. Các mô hình như không gian sáng tạo tại 22 Hàng Buồm, khu phố cổ, hay các trung tâm nghệ thuật đương đại đã minh chứng khả năng kết hợp văn hóa và kinh tế. Nghị quyết được thông qua tạo điều kiện để: Hà Nội nâng cao vị thế quốc tế, đáp ứng mục tiêu trở thành “Thành phố sáng tạo” theo mạng lưới UNESCO, khẳng định Hà Nội là trung tâm giao thoa văn hóa khu vực.

Đồng thời sẽ là không gian giao lưu, khuyến khích sự tham gia của người dân, đặc biệt là giới trẻ, trong các hoạt động sáng tạo và kinh doanh văn hóa.

Việc định hướng phát triển Trung tâm sẽ giúp phát triển bền vững khi kết hợp kinh tế, văn hóa và môi trường, đảm bảo phát triển lâu dài mà vẫn bảo vệ di sản.

Với ý nghĩa của việc hình thành Trung tâm Công nghiệp văn hoá ở Thủ đô, bạn Nguyễn Thùy Linh, 23 tuổi, sinh viên Đại học Mỹ thuật Công nghiệp: “Mình mong các trung tâm này sẽ là nơi để giới trẻ như mình thử nghiệm ý tưởng, như triển lãm thời trang truyền thống kết hợp hiện đại”.

Còn ông Trần Văn Hùng, 60 tuổi, quận Hoàn Kiếm: “Tôi ủng hộ, nhưng cần giữ được nét cổ kính của Hà Nội, tránh thương mại hóa quá mức”.

Quản lý Trung tâm Công nghiệp văn hoá

Điều 11 của Nghị quyết quy định các biện pháp quản lý hoạt động sản xuất, kinh doanh trong trung tâm công nghiệp văn hóa, đảm bảo hiệu quả, minh bạch và tuân thủ pháp luật. Các biện pháp này không chỉ tạo môi trường thuận lợi cho sáng tạo mà còn bảo vệ di sản và an toàn cộng đồng.

Trước hết, các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân phải đăng ký thông tin hoạt động với trung tâm, tuân thủ nội quy và quy định. Các ngành nghề kinh doanh có điều kiện (như sản xuất phim, tổ chức biểu diễn) cần giấy phép theo pháp luật.

Điều này đảm bảo minh bạch, giúp trung tâm theo dõi và quản lý hoạt động, ngăn chặn vi phạm như kinh doanh không phép. Ví dụ, một studio sản xuất nội dung số phải đăng ký để đảm bảo tuân thủ quy định bản quyền.

Cùng với đó, các tổ chức, cá nhân thử nghiệm công nghệ, sản phẩm, dịch vụ hoặc mô hình kinh doanh mới được thực hiện theo Điều 25 Luật Thủ đô và quy định của HĐND, UBND thành phố, bao gồm: Các ý tưởng như nghệ thuật công cộng, thực tế ảo (VR) trong trải nghiệm văn hóa, hoặc nền tảng trực tuyến bán sản phẩm thủ công.

Trung tâm thiết lập hệ thống cơ sở dữ liệu về doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân; theo dõi, giám sát tuân thủ pháp luật, xử lý hoặc kiến nghị xử lý vi phạm.

Doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân phải đảm bảo cơ sở vật chất, kỹ thuật phù hợp, tuân thủ tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường, an ninh trật tự.

Doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân cung cấp thông tin, dữ liệu cho thống kê, báo cáo, kiểm tra, giám sát theo yêu cầu của trung tâm và cơ quan có thẩm quyền.

Các biện pháp quản lý nhằm minh bạch giám sát và dữ liệu hóa ngăn chặn vi phạm, đảm bảo hoạt động hợp pháp; tạo cơ hội cho doanh nghiệp khởi nghiệp và giới trẻ; bảo vệ di sản và an toàn: Yêu cầu cơ sở vật chất, an toàn, môi trường giữ gìn bản sắc và đảm bảo trải nghiệm tốt cho du khách...

Lực lượng canh giữ, bảo vệ Lăng Bác - một biểu tượng, trái tim của Thủ đô

Có thể nói, trung tâm Công nghiệp văn hóa theo Nghị quyết của HĐND thành phố Hà Nội là mô hình đột phá, kết hợp phát triển kinh tế, bảo tồn di sản và thúc đẩy sáng tạo. Các biện pháp quản lý tại Điều 11 - từ đăng ký, thử nghiệm có kiểm soát, quản lý dữ liệu, đến đảm bảo an toàn và minh bạch - tạo nền tảng vững chắc để trung tâm hoạt động hiệu quả, bền vững.

Để hiện thực hóa tiềm năng, Hà Nội cần hoàn thiện chính sách, đơn giản hóa thủ tục, đẩy mạnh truyền thông số và khuyến khích sự tham gia của cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ, biến các trung tâm công nghiệp văn hóa thành “điểm sáng” trong chiến lược phát triển bền vững của Thủ đô.

Hoa Thành